translated by Joseph Yarofaisaf
illustrated by John Lennon

Riuwemaliu geeshi iwe re ilegili gachiu fengani. Nge gale ila semaliu iire nge ye logo sebiuleiu. Semaliu ila ye nogologo Colonia me woali Yap nge semaliu ila ye nogologo meratage. Ye sa ssiuyelai gemase yare taai weri fengani mareyare kaale.

Serane nge geeshili Yap we ye sa niuwaneey be ye bele biitage mwo meratage be ye be biitage yemwari geeshi we mareyarele. Rane we nge ye rongorongo be ye be biitage wafaliuwe meratage. Ye sa logo yee lettaboli yalo nge ye lago kampeeki. Ye tai ssiuyelai yaale logo shiuli mwo nge ye soou wafaliuwe be ye sa biitage.

Ila mele we ye la gola Iuliutiwe wafaliuwe nge geeshi we ye buulong welifaliuwe. Ye la buulong welifaliuwe nge re tai shu fengani be ye talog mele we mareyarele woali Iuliutiwe. Ye tefaali weiu shagiu nge ye soou waa we be ye sa biitage Fais, Sorol, Eauripik, Woleai, Ifalik, garetale Faraulep nge ye mwaashiu lago shuungi mele we mareyarele.

Ye gola shagiu faliuwe wafaliuwe we nge ye buuweiu geeshili meratage we be ye sa buuweiu gasi geeshili Yap we mareyarele. Ye buuweiu shagiu gasi nge re tefaali be re sa buulongo welifaliuwe.

Iga re sa buupulongo shiuli booti nge geeshili meratage we ye sa gaaingeli geeshili Yap we be; "Igela ila go bele pechaaiu. Si ya lago mwo nimwe be si be lago mwongo." "Ila ssengale be iye i sa ilegili pechaaiu." Re sa lago ffasho yee buuleiu gawe ye nogologo geeshili meratage we iyang.

Mele we re la gola togo biuleoiu gawe ye nogologo geeshili meratage we iyang nge ye yatiu lago geeshili Yap we. Iiye biuleoiu gawe laniyeli geeshili meratage we iwe lani seewe ngaate lechepili sefasho liu. Iwe nge ye bale weri mele kawe gani geeshi we mareyarele nge ye sa seoriu be; "Yaaki, iyele ssengali biuleoiu ga go nogologo iyang? Nge bale iyele ssengali mwongo ka go bale mwomwongo? Gaangiu ila ye tewai mmwele be i be logo igeiye nge ye tewai bale yogo be ibe mwongo mele ka gelamwu.

Mele ka gani geeshili meratage we iwe shiuli iige me pesipesili mwongo. Iwe shagiu nge iiye geeshili meratage we ye sa gaaingeli geeshili Yap we be; "Ila nge igela ila go bele geffageo be gaangiu iye iyele ssengali imwei me gelai mwongo." Iwe shagiu nge iiye geeshili Yap we: "Yeeki, ye toaro be gaangiu ila i bele tefaali ngali Yap. Yap mele bugotai le ye farigiti nge ye toulape mwongo iyang."

Iwe shagiu nge ye sa seoriu iiye geeshili meratage we. "Yeki, le ye nettale!?" Nge iiye geeshili Yap we ye sa gatefaali ngali nge ye sa seoriu be: "Yeokiu, go liuwaneey nge yaai riutiu?" Gare go tashepare nge go sa tabeyai be go be lago weri gachiuwe." "Gare ila ssengale," mwaliyeli geeshili meratage we. "Ila nge i be taboogo be i be lago weri be ye sa ssiuyelai nge i taai lago shagiu Yap." Iwe shagiu nge re tefaali weiu shiuli wafaliuwe we.

Re la gola Yap nge ye weri be ye taai weeye Yap mwosiuwe iga ye gale tabeeye tiwe mena temale shiuli wali faliuwashe woali Yap. Yato la ye gale biitiwe iyang ila ye toaro stoosa. Yenape ila faaiu sheogiu mele yaremate re gale faragi woalo. Iwe nge ye tai sheolape be ye yaiuchigi.

Iwe nge igela iga ye sa tefaali togo iyang, ye sa toulape imwe le ye sa gassiu fengani le imwe farigikiti. Ila ssengali stoosa be ye sa toulape lago. Ye sa sheolape lago yenape. Re la gola faliuwe nge ye weri be ye sa toulape gemase yaremate. Gaase faliuwe yaale riusiu geeshili meratage we.

Re sa yeope fetale shagiu liuweniu petegi kawe be ye tammwele yaare buulong weli faliuwe. Ye toaro lago yaremate me woali kampeeki nge re mwaashiu buulongo.

Re la gola lago imwe we imweli mele we mareyarele nge ye riusiu iyang be igawe seewe imwe farigiti nge ye imwe simeeli. Re lago toolong nimwe nge ye buulongo weri gachiuwe lago be seewe imwe kemwatiyetiye. Nge re lago faali mwaluumwu. Woali teebolo we matemetali mwongo nge ye logo iyange. "Ganetale be imwomwu meleiiye?" Yaale gassiye iiye geeshili meratage we. "Ye feita weeye be i be seoriu be imweere tamweoliu."

Re sa lago ngali teebolo we be re bele mwongo. Toaro mwo semate mwongo le ye toaro woali teebolo we. Iiye geeshili Yap we iwe ye sa ilegili pechaaiu. Iwe ye sa getabetabe ngali yale mwongo, ye taai gefaniye lago yale wasiu. Nge iiye geeshili meratage we iwe ye matto be ye mwomwongo nge ye riusiu shagiu.

Re matto be re mwomwongo nge ye sa gekebate gelaagu me nigetame, nge ye tapiungiu fetale faurumile me lani imwe we. Metta mele mwu ye gachorongo fetale me nigetame?" Yaale gassiye geeshili meratage we. "Nge imwu ye bale tetapiungiu faurumile me nimwe?" "Yeokiu ye toaro, ye fasiuli gale tetapiungiu me gekebate fetale faurumile." Mwaliyeli geeshili Yap we. "Gare ye fasiuli gale ila ssengale nge ila gaangiu i tei tipeli." Mwaliyeli geeshili meratage we. Re shiuweli gekepate nge ye sa sugegi lago getame we. Mele we ye sugegi lago shagiu getame we nge re namwe longo riuwemaliu gaattu.

Igawe re namwe longo gaattu kawe nge geeshili Yap we iwe ye tagiula lago shagiu be iiye iwe ye busho lago shagiu reeli mwongo. Geeshili meratage we iwe ye mwomwongo nge ye tai pasolagi be ye fale fetale shagiu. Iwe re namwe longo shagiu gaattu kawe nge iiye ye sa niutiu be ye sa metagiu iwe ye sa rigi lago ye sa lago yoope be ye sa pipiiye mele we mareyarele iga gaattu kawe re sa buutogo liiye re sa gangi.

Ye mase geeshi we mareyarele nge gaattu kawe re lago. Iwe nge ye mwaashiu yogo yaale towaiu nigetame mauweshe we. Ila mele we ye sa liuwaneey be ye bele tefaali tage meratage.

"Ye gachiu iga si mwongo pesipesili mwongo liuweniu waliuweliu memmwali iga si mwongo cake me wine liuweniu riusiu."