Fa'aliliuina e Veronica Leasiolagi Barber
Mai le tusi a E.B. White
Tusiata e Joy L. Goodenow

'UPU TOMUA

"Ua fa'aliliuina lenei tusi, Apogäleveleve a Charlotte i la tätou gagana ona o le tele o ni tülaga 'aogä o lo'o fa'amatala mai ai ma 'avea lea ma fiafiaga i tamaiti ä'oga e lätou te faitauina lenei tala.

E feagai tonu le fa'peretania o lenei tala ma le tupulaga talavou i vasega 5 ma le 6. Ma o le fa'amoemoe o le'ä fiafia tamaiti ä'oga o Sämoa e faitauina lenei tusi. O lea fo'i se fiafiaga 'iä te a'u. Talosia 'ae 'avea lenei tala ma ala e atili ai ona fia faitau tusi o le tupulaga i ni isi tusi.

'O MEA 'I TOTONU

TAEAO 'AE LË I FAIA LE MEA'AI

"A alu 'i fea Papa ma le to'i?" fesili a Fern i lona tinä o lo'o laulau ipu i luga o le laulau e fai ai le mea'ai o le taeao.

"E alu i le pä pua'a," tali a Mrs. Arable. "O lo'o iai ni tama'i pua'a na fänanau anapö."

"Aiseä e alu ai Papa ma le to'i pe 'äfai e alu 'i le pä pua'a?" toe fesili atu lea a Fern.

"E iai se tama'i pu'a na fanau lë au (runt) ma e la'ititi 'ese ai lava o ia i le toloa'i. 'Ua tonu i le manatu o lou tamä e tapë 'iä te ia 'auä e tino vaivai toe lëai sona 'aogä."

"Tapë 'iä te ia?" tala a Fern ma le leo tele. "O lona uiga o le'ä fasipë i le tama'i pua'a ona o le la'ititi 'ese o ia mai isi pua'a?"

Sä tu'uina atu e Mrs. Arable se tïpoti susu i luga o le laulau. Ona fa'apea atu lea o ia 'iä Fern, "Aua 'e te leo tele mai! E sa'o le tülaga o lo'o faia e lou tama. O itü'äigapua'a fa'apenä e fänanau lë au e tele lava ina pepë."

Sä tü i luga Fern ma tülei 'ese le nofoa sa nofo, ai ma tamo'e atu 'i fafo. Sä susü le mutia ona o le vaitausaga tonu lea o le toe fua mai o lä'au (springtime). Sä tamo'e atu Fern e tuliloa lona tamä. I lë taunu'u atu o ia, sä matuä susü ona se'evae i le susü o le mutia ma le 'ele'ele.

"Täofi fa'amolemole, 'aua 'e te fasipë 'iä te ia!" le vala'au atu lea a Fern ma le tagi i lona tamä. "E lë sa'o lou tapë o le tama'i pua'a.

Nä mulimuli atu fo'i le tinä o Fern i ona tua. I le iloa atu e ia le mea 'ua tupu, sä tü o ia ma tilotilo atu 'iä Fern ma lona tamä.

"Fern," tala lea a lona tamä, "e tatau lava 'iä te, 'oe ona 'e iloa täofiofi i se mea 'ua 'e tigä ai."

"Täofiofi i se mea 'ua 'ou tigä ai?" fesili lea a Fern ma le leo tele lava. "O le ola ma le oti le mea 'ua tupu. 'Ae fai mai a 'oe e tatau ona 'ou iloa täofiofi i se mea 'ou te tigä ai."

Sä maligi lava loimata o Fern ma tago atu e taumafai ona ave 'ese le to'i mai lona tamä.

"Fern," tala atu lea a si ona tamä, Mr. Arable, "e telë so'u mälamalama i lo 'oe i mea tau pua'a. O le pua'a e fanau lë au o le pua'a vaivai lea o se lafu pua'a. E sili ai ona ave 'ese ma le fa'alavelave i le lafu pua'a 'ätoa. Sau ia si o'u afafine pele, sau inä toe alu i le fale!"

" 'Ae lë sa'o lava Papa," tali a Fern ma le tagi. "E lëai se mea a si tama'i pua'a na fai i lona fanau mai e la'ititi 'ese o ia i le lafu pua'a 'ätoa. Ana 'ou fanau mai fo'i a'u 'ae 'ou te la'ititi fä'apenä, 'ua 'e fasioti 'iä te a'u?"

Sä 'ata lëmü si ona tamä, Mr. Arable, ma fa'apea atu, "E lëai, 'ou te lëai ätu i lau fesili. 'Ae iai lona 'ese'esega. O 'oe o lo'u afafine, 'a'o le tama'i pua'a tate pisa ai nei e lë o se tagata."

"E lëai se 'ese'esega," tali a Fern ma u'u mau le to'i." E iai fo'i le ola i le pua'a lätou. E lë 'o se ämiotonu lenä tülaga i la'u fa'alogoaga."

Sä te'i le tamä o Fern i lea tala. Sä ia pupula atu i lona afafine ma le loto momomo lava ma le tau maligi o ona loimata.

"Ua lelei," lana tala atu lea 'iä Fern. "Alu i le fale, 'ae faitalia a'u ma ' avatu le runt pe'ä ou alu atu. Ona fai lea o lau galuega o le fa'asusu 'iä te ia. 'E te iloa ai i'inä le faigata o le fa'aola o le pua'a fanau lë au.

I le fo'i atu o Mr. Arable i le fale e tusa ma le 'afa itülä na te'a ai, sä ia u'u atu i lalo o lona 'ao'ao se tama'i pusa. E taunu'u atu o ia i le fale, o sui se'evae o Fern i luga o le fogäfale aluga o lo lätou fale. 'Ae ua 'uma ona säuni o le mea'ai o le taeao i luga o le laulau. 'Ua iai fuämoa, kofe, fasifalaoa ma isi lava mea'ai i luga o le laulau.

"Tu'u lau tama'i pusa i luga o le nofoa o Fern," tala atu lea a Mrs. Arable. Ona fa'apea lea ona faia e le tamä o Fern, ma alu 'ese atu o ia e fufulu ona lima i le tapuvai ma fa'amamago i le solo.

Na sau lëmü i lalo Fern mai le 'auala sitepu o lo lätou fale. Sä mümü lava ona mata i le mea na tagi ai. I le taunu'u o ia i lona nofoa, sä ia va'aia le tama'i pusa ma sä mäluelue le pusa i le minoi o le mea sä iai i totonu. Na tilotilo atu Fern i lona tamä ma tago atu lea o ia 'ua si'i ifo le pusa ma tatala le ufi. I totonu o le pusa o le tama'i pua'a la'ititi lava. O le tama'i pua'a pa'epa'e, 'ae sä pei e piniki ona taliga i le sulugia i le lä.

"O lau tama'i pua'a lenä," tala atu lea a Mr. Arable 'iä Fern. " 'Ua toe fa'aolatia mai o 'oe. Talosia i le alofa o le Silisili 'Ese e fa'amägalo mai so'u sesë i le tau tapë 'iä te ia."

Sä le 'ave 'esea mata o Fern ma le tama'i pua'a. "Oi!" si ana musumusu, "oi! tilotilo mai 'i ai, e 'ese le mänaia o si tama'i pua'a."

Sä tapuni e Fern le atigipusa. Ona alu atu lea ma kisi 'i lona tamä ma lona tinä ma lona loto fa'afetai ma le fiafia. Ona toe tago lea o ia 'ua tatala le atigipusa ma 'ave 'ese i fafo le tama'i pua'a ma opoopo iai pei o se pepe. I lea lava taimi, na savali atu i totonu o le umukuka le tuagane o Fern e igoa 'iä Avery. E sefulu tausaga o Avery. Sä ia 'u'uina se fagautuono ma se naifi ma'ai.

"O le ä lenä mea?" fesili lea a Avery. "O le ä le mea lea e 'iä Fern," lana toe fesili atu i ona mätua.

"O le mea lenä e 'iä Fern o sana uö ma sa tätou mälö," tali lea a lona tinä, Mrs. Arable. "Alu e fufulu ou lima, Avery!"

"Se'i tu'u tasi mai lava?" le tala a Avery ma lona matuä mana'o e tu'u atu 'iä te ia Fern le pua'a. "E lë o se pua'a lenä mea o le 'isumu. Va'ai 'i ai e lë telë pei o tama'i pua'a 'uma, 'ae pei o le telë o le tama'i 'isumu."

"Fufulu 'ou lima ma sau e 'ai Avery," toe tala atu lea a lona tinä. " 'Ua toe 'afa itüla sau le pasi ä'oga."

"E mafai ona fa'afagafao fo'i o sa'u tama'i pua'a tamä?" fesili atu lea a Avery.

"Lëai, e na o 'ilätou e ala pö mai e maua tama'i pua'a," tali a Mr. Arable. "O Fern na ala i le taeao pö ma sä ia taumafai e suia le agaleaga o tagata i meaola. O lona agalelei lenä 'ua maua ai lana tama'i pua'a. E la'ititï pei o le 'isumu si pua'a 'ae o le tama'i pua'a. O se taui lenä mo ë e ala pö. 'Ae fai ma lësona mo 'e moe 'u'umi. Tätou a'ai!"

Sä lë mafai ona ai Fern vaganä 'ua muamua fa'asusu si ana tama'i pua'a. Na alu ane lea o lona tinä ma fai se fagususu ma tu'u atu 'iä Fern. "Fafaga si au uö 'ua leva le taeao!"

Sä nofo Fern i lalo o le foloa o le umukuka ma fätai lelei ona vae. Ona tago lea i le fagususu 'ua fa'asusu si ana uö, pei lava o se tama'i pepe. I le la'ititi o le pua'a, sä lë äfäina ai le vave o lona iloa susu i le fagususu i le fia'ai tele.

'Ua taunu'u le pasi ä'oga ma fa'ae'ë le pü i le 'auala.

"Tämomo'e!" tala atu lea a Mrs. Arable i lana fanau ma tago atu o ia 'ua 'ave 'ese mai le tama'i pua'a mai 'iä Fern. Sä ia tu'u atu 'iä Fern se tönati e 'ai i luga o le pasi. Sä tago ati fo'i Avery, tuagane o Fern 'ua 'u'u mai lana fagautuono ma lana ia fo'i tönati.

Ona tämomo'e atu lea o Fern ma Avery ma feosofi i le pasi ä'oga. Sä lë tautala Fern i isi tamaiti ä'oga. Säna o le tilotilo lava o ia 'i le 'auala tele ma mäfaufau i si ana uö fou. 'Ae lë i taunu'u le pasi i le faleä'oga, sä fa'apea ifo a Fern 'iä te ia lava, " 'Ou te iloa le igoa e fa'aigoa ai si a'u uö."

"O lona igoa o Wilbur." lana tala lea 'iä te ia lava.

Na alu atu o ia 'i le potu ä'oga ma 'ua 'ämata le vasega. 'Ae sä lë mafai ona 'ave 'ese o lona mäfaufau mai si ana uö. 'Ua fesili atu le faiä'oga 'iä Fern, "O le ä le igoa o le laumua o le Setete o Pennsylvania?"

"Wilbur," le tali a Fern ma lona mäfaufau o lo'o i le fale i le mea o iai si ana uö fou. Na talië 'uma isi tamaiti o le vasega, 'ae mä si teine o Fern i lana tali topetope 'ae sesë

VAEGA II
WILBUR

"Ua 'ese le alofa o Fern 'iä Wilbur. E fiafia o ia e si'isi'i Wilbur ma fafaga ma fa'amoemoe pei o se pepe. I taeao 'uma lava, e ala mai loa Fern fa'amäfanafana le susu a Wilbur, nonoa le fasisolo i lona ua ma fa'asusu 'iä te ia. I aoauli ta'itasi pe'ä tü'ua le ä'oga, e tü loa le pasi i luma o le fale o Fern, tamo'e sa'o lea o ia i le umukuka ma säuni le fagususu a Wilbur. E fa'apea fo'i ona ia faia i le afiafi i le taimi e 'a'ai ai lo lätou 'äiga 'ätoa ma le pö 'ae lë i alu atu o ia e moe. E fesoasoani fo'i le tinä o Fern e fa'asusu Wilbur i le aoäuli a'o i le ä'oga Fern. 'A'o Wilbur fo'i lätou, e 'ese ma le faifia i le susu. E va'ai atu loa 'ua sau Fern e fa'amäfanafana lana susu, alu atu loa ma tütü i tala ane o Fern e fa'atalitali ai lana susu.

I aso muamua o le fa'atoä mai o Wilbur, sä nofo o ia i totonu o se tama'i atigipusa i tala ane o le 'ogäumu i totonu o le umukuka. 'Ae peita'i na fa'alavelave o ia 'iä Mrs. Arable ma le fai'ina o ana feau. Ona tu'u ai lea o Wilbur i se atigipusa telë i tala ane o le fale e fa'aputu ai lä'au. 'Ua lua vaiaso o Wilbur i lea nofoaga, ona tu'u ai lea o ia i fafo male fale. Sä fai lelei lava e Mr.Arable se tama'i fale i lalo o lä'au apu e moe ai Wilbur. I totonu o le fale o Wilbur sä tumu i ni mutia mago mo le fa'amäfanafanaina o ia.

"E lë ma'alili Wilbur i pö?" fesili lea a Fern i lona tamä.

"Lëai," tali a lona tamä. "Fa'atalitali ma mata'i le mea a Wilbur e fai pe'ä ma'alili."

I le aso na soso'o ai, na alu atu Fern ma le fagususu 'ua nofo i lalo o le lä'au apu, 'ae tamo'e atu Wilbur 'ua tü i luma o Fern ma susu tü lana fagususu. Ina 'ua 'uma lelei lava o le susu, fa'atoä mälölö Wilbur. Soso'o ma lona fiamoe ona alu atu lea o ia 'i totonu o lona fale, 'ae mata'i atu lava e Fern. E tilotilo atü Fern, 'ua alu Wilbur suasua i luga mutia mago 'ae maulu 'i ai i lalo, taoto lelei pei na fa'aafu i se 'ie afu ma fai so ana moe. Sä fiafia tele Fern i lea tulaga. Sä popole o ia ne'i ma'alili Wilbur, 'ae 'ua ia iloa nei, e poto lava Wilbur e fai le mea e mäfanafana ai o ia pe'ä mälülü pe ma'alili. 'Ua sa'o ai fo'i le tala a lona tamä.

I taeao 'uma i le mäe'a o le mea'ai o le taeao, e ö ifo fa'atasi Wilbur ma Fern i le 'auala e fa'atali ai le pasi ä'oga a Fern. A sau le pasi, ona alu lea o Fern i le ä'oga ma fa'atöfä mai 'iä Wilbur ae tütü lava Wilbur i le 'auala ma tilotilo atu se'iloga 'ua ia lë iloa atu le pasi ona fo'i lea i lona tama'i fale. 'A'o i le ä'oga Fern, e nofo puipuia Wilbur i totonu o le pä. 'Ae a iai Fern i le fale ona fa'ato'ä mafai lea ona mulimuli solo 'i ai o Wilbur. A alu Fern i totonu o le fale, e fa'apënä fo'i ona alu atu 'i ai o Wilbur. A alu Fern i le fogäfale aluga o le fale, ona nofo fa'atalitali lea o Wilbur i lalo ifo o le 'auala sitepu. A alu Fern e fa'asävalivali lana pepe ta'alo i lona moega ta'avale, e fa'apënä fo'i ona sävalivali ai o Wilbur. A vaivai e savali, ona tago atu lea o Fern 'ua tu'u o ia 'i totonu o le moega ta'avale fa'atasi ma le pepe ta'alo. E fiafia tele Wilbur i lea tülaga. O i si lava taimi 'ua vaivai tele ai Wilbur, ona moe lea pei o le pepe ta'alo 'a'o tosotoso pea e Fern le ta'avale. Sä fiafia fo'i Fern i tilotilo 'iä Wilbur i taimi e moe ai, 'auä e 'ese le 'aulelei o Wilbur i le säsäo'ö o ona fulufulu mata.

I se tasi aoäuli, 'ua ö atu Fern ma lona tuagane o Avery 'ua fai o lä'ua 'ofu 'au'au ma tämomo'e i le vailepa e 'au'au ai. 'Ae mulimuli atu ai fo'i ma Wilbur. Ina 'ua tau atu Wilbur i le vai, sä lë fia 'au'au i le mälülü o le vai. 'A'o pisi lava Fern ma Avery i lä ta'aloga i le vai, na alu 'ese Wilbur ma fa'apalapalä i ni tama'i vaivai lepa i le 'auala.

O aso ta'itasi, sä tele se fiafiaga o Wilbur e maua. I pö ta'itasi, sä mänaia le to'afïlëmü o le fa'ato'aga i le lëai o se pisa.

I lë 'ua lima vaiaso o Wilbur ma 'ua tonu ai i le tamä o Fern, Mr. Arable 'ua tatau ona fa'atau 'ese atu o ia. Sä lë tala feagai lea tülaga 'iä Fern ma sä tagi tele o ia i le musu e fa'atau 'ese atu si ana uö. 'Ae pagä lea, sä tümau le manatu o lona tamä e fa'atau 'ese atu Wilbur. 'Ua läpo'a ma 'ua äga'i ina lë mä'ona i le susu. 'Ua 'ämata ona 'ai 'uma e Wilbur toe mea'ai a le 'äiga. Sä lë mana'o fo'i Mr. Arable e tu'u 'umi Wilbur i lo lätou 'äiga. 'Ua 'uma ona ia fa'atau 'ese atu o isi uso ma tuafäfine e sefulu o Wilbur.

Na toe fai atu o ia i lona afafine, " 'Ua 'uma le taimi na pepe ai Wilbur ma 'ua läpo'a i lai tausiga. 'Ua o'o nei lä i le taimi 'ua tatau ai ona fa'atau 'ese atu."

"Tago e telefoni 'iä Zuckermans," toe tala atu lea a Mr. Arable 'iä Fern. "O lou uncle o Homer Zuckerman e fiafia i fagafao pua'a i isi taimi. A mana'o o ia 'iä Wilbur, ona fa'atau lea 'i ai. E mafai ona 'e alu e asiasi 'iä Wilbur i so'o se taimi 'e te mana'o ai."

"E fia se tupe e fa'atau atu ai Wilbur?" fesili a Fern i lona tamä.

"Fai i lou uncle o Homer e iai sau pua'a 'e te mana'o e fa'atau atu 'iä te ia i le ono talä," tali lea a lona tamä.

E telefoni atu Fern, 'ae tali mai e lona Aunt o Edith le telefoni. Ona vala'au lea e Edith lona to'alua, sau ai lea o Homer 'ua talanoa ma Fern i le telefoni. Ina 'ua fa'alogo atu Homer e ono talä le tau o le pua'a, sä ia lë fa'atali ona fai atu 'ua lelei e mana'o iai. I le aso na soso''o ai, sä 'ave 'ese mai loa Wilbur mai lona 'äiga ma 'avatu e nofo i lona pä fou ma lona 'äiga fou o Mr. ma Mrs. Zuckerman.

VAEGA III
SOLA'AGA

Sä matuä telë le nofoaga fou o Wilbur, 'ae sä fai fo'i si tuai o föliga o le (falemanu) 'ua fauina e nonofo ai i totonu manu 'ese'ese. Sä manogi 'ätoa lea falemanu ma le fanua i manogi o manu 'ese'ese. 'A'o taimi 'uma fo'i e alu atu ai le pusi ma sana i'a e 'ai, e manogi 'ätoa ai fo'i le falemanu i le manogi o le i'a. 'Ae o le manogi na maoa' e lona mälosi i manogi 'ese'ese 'uma, o le manogi lea o mutia 'ua 'uma ona ta'oti ma saisai ma fa'aputu i luga o fata i totonu o lea lava falemanu mo le fafagaina lea o solofanua, povi mä mamoe.

Sä mauaina le mäfanafana i totonu o le falemanu i le tele o manu e nonofo fa'atasi ai i vaitausaga mälülü. 'A'o vaitausaga mäfanafana, sä mauaina fo'i le savili mälü i totonu lava o lea nofoaga pe'ä talai 'uma faitoto'a o le falemanu. Sä fa'atülaga lelei lava i totonu o le falemanu ni li'o mo solofanua, li'o mo povi fa'apea mämoe. Sä vavae 'ese fo'i le li'o fa'apitoa mo Wilbur i 'autafa o le li'o o mämoe. Sä iai ni 'apefa'i, mäsini fa'alämolemole ai u'amea, tui u'amea sasa'o e la'u ai le mutia, suö e sua ai le 'aisa pe'ä to'a, to'i ma 'auto'i tuai, pakeke e la'u ai le susu mo povi pe'ä tatau, pakeke la'u vai, 'atigitaga ma isi lava meafaigaluega 'ese'ese e fa'aaogä i le fa'ato'aga. E lë gata i lea, sä fauina ni fata i luga ifo o li'o o manu ma fa'aaogäina e teu ai le tele o mutia mago 'ua 'uma ona ta'oti ma saisai lelei pei oni tama'i 'atigipusa. Tele ni manu felelei sä fai ni o lätou fa'amoega ma nonofo i totonu o lea lava fale. Sä fiafia fo'i tamaiti e iai Fern ma Avery e tä'a'alo i totonu o le falemanu. Sä pülea lënei falemanu ma le fanua 'atoa e le uncle (tuagane o lona tinä) o Fern e igoa 'iä Mr. Homer L. Zuckerman.

O le väega o le falemanu na fa'apitoa mo Wilbur, sä i lalo tonu ifo lava o le li'o o povi. Sä 'iä Mr. Zuckerman le talitonuga o fe'au mamao a povi e 'aogä tele lea mo le fa'amäfanafanaina o pua'a.

Sä fai fo'i ma mäsani a Fern ona asiasi 'iä Wilbur i aso ta'itasi 'uma lava. Tau atu lea o Fern i se nofoa lä'au tuai ma ia tago 'ua fa'atü i totonu o le li'o o mämoe ma pato, i talane tonu o le nofoaga fou o Wilbur. Sä nofonofo ai Fern i lea nofoa ma tilotilo 'iä Wilbur ma talatalanoa 'i ai. I aso 'uma na faia ai e Fern lenei tülaga, sä 'avea lea ma mea 'ua mäsani ai fo'i o ia i mämoe ma pato. Fa'apea ona mäsani o ia i isi manu 'uma o le fa'ato'aga. Sä fiafia fo'i isi manu 'ese'ese 'uma 'iä Fern i lona agamalü ma lona alofa 'iä 'ilätou. Sä fa'asäina e Mr. Zuckerman ona alu o Fern i totonu o le li'o o Wilbur. 'Ae na mafai lava 'iä Fern ona nofonofo 'ese atu i lona nofoa lä'au ma talatalanoa 'iä Wilbur. Sä fiafia tele Fern i le maua o lea avanoa e asiasi ai o ia i si ana uö. Fa'apea fo'i ona fiafia o Wilbur i le tilotilo ifo o nofonofo atu Fern. 'Ae pagä lea, sä lëai ni toe sävalivaliga, ti'eti'ega po'o ni 'au'auga pei ona lätou faia i aso muamua.

I le tasi aoäuli i le mäsina o Iuni, 'ua latalata lava ina 'ätoa le lua masina o Wilbur, sä alu atu o ia i lumäfale o lona li'o ma fa'atalitali 'iä Fern. Peita'i sä lë sau Fern i lea aso. Sä o'otia Wilbur i le fa'anoanoa pei 'ua tia'ina o ia e lana uö.

Sä fa'apea ifo nai ona manatu, "E lëai lava se mea e mafai ona fai i totonu o lenei li'o. Sä savali lëmü atu o ia 'äga'i i lona 'apa mea'ai ma tilotilo po'o totoe ai ni mea'ai. 'Ae lëai, e na o se pa'u pateta na ta'atia ai. Ona tu'u atu lea o le gutu o Wilbur ma 'ai le pa'u pateta na totoe. E lë i 'umi lava 'ae fa'alogoina e ia le mageso o lona tua. Alu atu lea o ia 'ua fa'alagolago i le pä ma valu ai lona tua. Ina 'ua vaivai lava o ia i valu lona tua, fa'atoä alu i le itü o lona li'o e i totonu o le falemanu ma a'e i luga fa'aputugäpalapala ma fe'au a povi ma nofonofo ai. E lë i fia moe o ia, e lë i fia suasua fo'i i ni palapala, na o le fiu i tütü solo ma tä'oto'oto solo. Fa'apea lea o si ana tala 'iä te ia lava, "E lë i 'atoa le lua mäsina o lo'u matua, 'a'o lenei 'ua 'ou fiu i ola i lenei olaga." Ona toe savali ifo lea o ia i fafo i ona lumäfale, ma talatalanoa 'iä te ia lava.

"A 'ou sau i fafo, e lëai se mea e toe alu 'i ai, e na o totonu. A 'ou i totonu, e leai se mea e toe alu 'i ai, e na o le sau i fafo," tala a Wilbur.

"O le mea lenä 'ua sësë ai 'oe," tala lea a le leo.

Tilotilo atu lea o Wilbur i püpü o le pä ma ia iloa atu se kusi o tü mai.

"E lëai se mea 'e te nofo pologa ai i totonu o lenä, lenä, lenä li'o palapalä," tala fa'atopetope lea a le kusi. "E iai se fasilaupapa o lou li'o o lo'o lë mau lelei, a 'e tülei 'ese ona mafai lea ona 'e sau i fafo!"

"O le ä lau tala?" le fesili a Wilbur. "Toe fai mai, 'ae tautala fa'agesegese, 'ou te lë malamalama pe'ä tätope mai 'au tala."

"I, i, i lo'u toe fai atu," tala a le kusi, "sau 'ese mai ma lënä nofoaga palapalä. E mänaia tele fafo nei."

"Na 'e fai mai o iai se laupapa o mägaeagae¹?" le fesili a Wilbur.

"O lenä lava, lenä lava," le tali a le kusi.

Na savali atu Wilbur i le isi itü, ma ia va'aia le sa'o o le tala a le kusi. E iai se laupapa o le pä o mägaegae. Sä ia tu'utu'u lëmü atu 'i ai lona isu ma tülei 'ese ai lea laupapa. Ona alu 'ese ai lea o ia i fafo ma lona li'o. Sä 'ata lëmü le kusi i le mea 'ua tupu.

"O le ä sau fa'alogo'aga i le maua o lou sa'olotoga?" le fesili a kusi 'iä Wilbur.

"E mänaia tele," le tali a Wilbur. " 'Ou te lagona lo'u fiafia 'i ai."

O le tali lona lua a Wilbur, sä 'ese lana fa'aloga'aga i lona tütü i fafo mai lona pä, ma 'ua lëai se mea e punitia ai o ia ma le lalolagi 'ätoa.

Ona fa'apea atu lea o Wilbur 'i le kusi, "O fea 'e te talitonu e tatau ona 'ou alu 'i ai?"

'Ae tali kusi. "Alu i so'o se mea, so'o se mea 'e te mana'o ai." "Alu 'äga'i i le togälä'au ma 'eli i luga ni au mütia! alu 'äga'i i le fa'ato'aga fuälä'au ma sua i luga ni au lätisi! Lia'i i luga le tele o mea! 'Ai ni au mutia! Tilotilo ni 'ausaga! Tamo'e solo i le fanua 'atoa! Osooso solo ma siva, oso i luga ma lalo! Alu aga'i i le togälä'au ma tafatafao solo i lalo o lä'au! Matagofie le lalolagi 'a'o 'e la'ititi."

¹mägaeagae = loose

" 'Ou la'u va'ai fo'i lenä," le tali a Wilbur. Sä ia oso i luga ma ta'avili i lalo, tamo'e i luma, tü ma tilotilo solo, sosogi le 'ea ma le manogi o lä'au ma savali atu o ia 'äga'i i le togälä'au. Ina 'ua tau atu o ia i se lä'au 'apu ona ia mälölö ai lea i lalo i lona päolo. Sä ia sogisogi atu i le 'ele'ele ma 'ämata ai loa ona fa'asaga atu o ia 'ua suasua, 'eli'eli ma matuä sua i luga ni a'a la'au. Sä maua e ia se fiafiaga tele. Telë fo'i se ogä'ele'ele na ia suaina, 'ae fa'atoä iloa mai ai o ia e Mrs. Zuckerman. I le iloa atu e Mrs. Zuckerman le faiga a Wilbur o fai mai, sä fonö atu le fafine i lona to'alua.

"Ho-mer! sau vave 'ua osopä le pua'a, 'ua osopä le pua'a. O lo'o i lalo o le 'apu telë!"

Na manatu Homer, "O lea 'ua 'ämata mai fa'afitauli nei na 'ou fefe 'i ai i le fa'atau o le itü'äigäpua'a fänau lë au fa'apea."

Na fa'alogoina fo'i e le kusi le pisapisaö 'ua tupu. Ona vala'au atu lea o ia ma le leo tele 'iä Wilbur, "Tamo'e, tamo'e, tamo'e i lalo atu o le maupu'epu'e. Sola 'äga'i i le togävao. E lätou te lë maua, lë maua, lë maua ai 'oe i le togävao."

Sä fa'alogoina fo'i e le maile le pisapisaö. Ona tämo'e atu lea o ia e aufa'atasi i le toe pu'eina o Wilbur. Na lagona fo'i e Mr. Zuckerman le vala'au a lona to'alua ma le mea 'ua tupu ma sau 'ese ai o ia mai lana galuega sä fai. Fa'apea ona fa'alogoina e isi tagata faigaluega le mea 'ua tupu i le fonofonö a Mrs. Zuckerman, ma ö mai 'ese 'uma ai 'ilätou mai a lätou galuega sä fai. Sä ö atu fa'atasi lätou 'äga'i 'iä Wilbur, ma 'ua lë iloa nei e Wilbur lana mea 'äfai. E tilotilo atu i le togävao, 'ua fai si mamao pe'ä tamo'e 'i ai. Tu'u ifo i se isi itü, e lë i o'o muamua o ia i le togävao, ma e lë iloa pe fiafia 'i ai pe lëai.

Sä tapa atu Mr. Zuckerman i le isi tamäloa e igoa 'iä Lurvy, "Tämo'e fa'ata'amilo ifo i tua o Wilbur ma tulituli lëmü o ia 'äga'i i le falemanu. 'Ae se'i o'u alu e 'aumai se pakeke mea'ai."

Mai i lea sola'aga, sä matuä vave ona iloa 'uma ea isi manu le mea na tupu. So'o se taimi lava e sola 'ese ai se manu mai le pämanu, sä fa'atusa lea 'iä Wilbur ma lana sola'aga. E muamua lava le kusi ona 'alaga atu i povi, 'ua sola Wilbur. Ona iloa 'uma ai lea e povi. Ona ta'u atu lea e se tasi povi i mämoe fafine, ona lätou ta'u atu lea 'iä lätou fanau. E fa'apea ona iloa e solofanua mai le pisapisaö o kusi. E lë 'umi 'ae iloa 'uma e manu le manu 'ua sola 'ese i le fia maua o sona sa'olotaga. O se fiafiaga tele lea i isi manu 'uma pe'ä iai së tasi o manu e ola sa'oloto mai li'o o lo'o puipuia ai le to'atele o 'ilätou.

'Ae pagä lea, 'ua matuä le iloa e Wilbur lana mea 'äfai. E föliga 'iä te ia 'ua ö atu 'uma tagata e pu'e mai ia. Ona fa'apea ai lea o si ona manatu, "A fa'apenei le mea e tupu pe'ä sa'oloto le tagata, e sili ai 'iä te a'u lo'u nofo 'i totonu o le pä."

Sä tolotolo lëmü atu le maile i le isi itü, 'ae tolotolo lëmü atu Lurvy i le isi itü o Wilbur. 'A'o Mrs. Zuckerman, o lo'o tü fa'atalitali mai o ia mo le puipuia o le fa'ato'aga fugälä'au. 'Ae savali atu Mr. Zuckerman ma le pakeke mea'ai e fa'alata ai Wilbur. "Oka se mala," le manatu o Wilbur. "Ta fia va'ai atu ia 'iä Fern?" si ana tagi lea.

Sä ulua'i pisapisaö fo'i le kusi i manu 'uma ma tauvala'au atu 'iä Wilbur.

" 'Aua 'e te tütü fa'avalevalea, Wilbur! Tamo'e solo, 'alo i lalo!" tala a kusi. " 'Oso i luga! tamo'e mai 'iä te a'u! mäulu i le vä o vai! milo ma liliu! sola 'äga'i i le togävao!"

Na 'oso atu le maile ma tau taöfi vae pito i tua o Wilbur, 'ae na oso Wilbur and tamo'e 'ese. Na 'apatä atu Lurvy e pu'e mai vae o Wilbur, 'ae lë maua. Na 'e'ë atu Mr. Zuckerman 'iä Lurvy. 'Ae fa'amalö atu kusi 'iä Wilbur. I le 'apatä atu o Lurvy e pu'e mai Wilbur, 'ae 'alo 'ese o ia, 'ae toe maua ai e Lurvy le maile. Na 'e'ë atu kusi, "Mänaia lau faiga! mänaia lau faiga! toe fai, ma toe fai ma toe fai!"

"Tamo'e i lalo atu o le maupu'epu'e!" le tala a se tasi povi.

"Tamo'e 'äga'i mai 'iä te a'u!'" le tala a le kusi fafine.

"Tamo'e 'i luga atu o le maupu'epu'e!" tala a le mämoe.

"Milo ma liliu!" tala a le kusi.

" 'Oso i luga ma siva!" tala a le toa.

"Va'ai Lurvy lenä 'ua alu atu!" le tagi vala'au a le povi.

"Va'ai Mr. Zuckerman lenä 'ua alu atu!" le 'e'ë a le kusi.

"Va'ai le maile!" tagi vala'au a mämoe

"Fa'alogo mai, fa'alogo mai!" le 'e'ë a le kusi.

Pagä lea, sä lagona e Wilbur le fia fesoasoani atu a nai ana uö, 'ae 'ua lë mafai e ia ona tamo'e i luga ma lalo o le maupu'epu'e i le taimi e tasi. Fa'apënä fo'i ona lë mafai e ia ona oso ma 'alo ma siva ma liliu i le taimi e tasi. Sä matuä tagi fo'i o ia i le fefe. Sä ia lë iloa lana mea 'äfai. Sä mana'omia tele e ia le fesoasoani a Fern, 'ae 'ua lëai lava se Fern e va'ai atu 'i ai. E na o Mr. Zuckerman o tu mai ma le pakeke mea'ai. Tonu ai lea 'iä te ia 'ua fai fo'i si ona fia 'ai, e sili ona fa'a'uma o le pisapisaö.

"Ia pua'a, ia pua'a!" le tala a Mr. Zuckerman ma fa'apäö'ö atu le pakeke.

Sä tilotilo atu Wilbur i le pakeke ma la'ala'a lëmü atu 'i ai.

" 'Aua, 'aua, 'aua!" le tala a kusi. "O se togafiti le pakeke lënä e toe maua ai 'oe e tu'u pä, tu'u pä! 'Aua 'e te se'e i na mea'ai."

Na fa'alogoina e Wilbur le au'ë'e a kusi, 'ae sä fia 'ai tele o ia. Sä mänaia i lana va'ai mea'ai o lo'o i totonu o le pakeke o lo'o u'u e Mr. Zuckerman. Sä la'ala'a lëmü atu o ia 'äga'i i le pakeke mea'ai.

'Ae sä au'e'ë atu lava kusi, " 'E te toe salamö, toe salamö!"

'Ae sä mälosi fo'i le fia 'ai o Wilbur. Ona savali lëmü lea o Mr. Zuckerman 'i le pä pua'a 'ae mulimuli atu ai Wilbur.

Na toe fai atu fo'i le kusi, " 'E te misia nei lou sa'olotoga. E lë taitai tutusa le itülä e tasi 'e te sa'oloto ai ma lenä pakeke mea'ai."

'Ae na mälosi lava le fia 'ai o Wilbur ma lë fa'alogo i le fa'aosooso atu a kusi.

'Ua taunu'u Mr. Zuckerman i le pä pua'a, ona ia sasa'a lea o le pakeke mea'ai i totonu o le 'apa. Tago atu lea o ia 'ua 'ave 'ese le laupapa lea na tülei 'ese e Wilbur ma vala'au mai 'ia Wilbur e alu atu.

'A'o savali lëmü atu pea Wilbur, sä toe tagi atu fo'i kusi, "Toe mäfaufau, toe mäfaufau!"

'Ae sä lë toe lagona e Wilbur tala fa'aosooso a kusi. Na savali atu o ia ma alu i totonu o lona pä e pei ona mäsani ai, ma fa'asaga atu o ia 'ua 'ai 'uma mea'ai sä i lona 'apa.

'A'o 'ai Wilbur, na alu Lurvy ma ni fao ma se sämala 'ua toe tutu'i fa'amau ai le laupapa na mägaegae ma toe puipui ai Wilbur i totonu o lona pä. Sä tago atu Mr. Zuckerman i se fasilä'au ma valuvalu ai le tua o Wilbur.

"O se pua'a 'ese lenei pua'a," tala lea a Lurvy.

"O se pua'a 'ese. E ulavale pei lava o le tele o tamaiti, 'ae usita'i toe lelei," tala a Mr. Zuckerman.

I le fa'alogo atu o Wilbur o ta'u ia o se pua'a lelei, sä matagofie 'iä te ia le mäfanafana o le susu ma ma lemea'ai ma le valuvalu a Mr. Zuckerman i lona tua. Ina 'ua mäe'a lana mea'ai, ona lagona ai lea e ia se fia moe ma se fia mälölö. Mai i le vevesi o le aoäuli, sä lagona e ia le vaivai tele 'ae lë i täina le fä.

Ona fa'apea ifo ai lea o Wilbur 'iä te ia lava, "Ou te la'ititi tele i alu 'ese atu i le lalolagi na 'o a'u." Ona ta'oto lea o ia i lalo ma fai lana moe.

VAEGA IV
FA'AVAUVAU

I le aso na soso'o ai, sä tetele ni tïmuga. 'Ua tafe solo le vai i luga ma 'autafa o fale ma le fanua 'ätoa.

Sä 'avea le tetele o tïmuga ma mea 'ua fa'alëfiafia ai Wilbur. Na tonu 'iä te ia o le aso lea e alu ai i ona lumäfale e suasua ai sana pü fou i le 'ele'ele. Sä tonu fo'i 'iä te ia o le aso lea e fai ai ni ana fuafuaga fa'apea:

E tolusefulu minute e 'ai ai lana mea'ai o le taeao.

E tä le fitu 'ua 'uma lana 'aiga.

Ona alu lea e talanoa 'iä Templeton i le tä o le valu. O Templeton o le 'isumu lea e nofo tonu lava i lalo ifo o le pä o Wilbur. E lë i matuä fiafia o ia e talanoa iä Templeton, 'ae sili atu lea i lo le lëai lava o sana mea e fai.

'A 'uma le talanoaga ma Templeton, sä tonu 'iä Wilbur e fai sana mälologa i fafo i le lä 'ae lë i täina le iva i le taeao lava.

Mai i le iva i le sefulutasi, na tonu 'iä te ia o le'ä eli sana lua. 'Ätonu e maua ai ni isi mea lelei mo lana 'aiga ise isi taimi.

Mai i le sefulutasi i le sefululua, na fa'apea a ia o le taimi lea e matamata atu ai i lago i luga o laupapa, pï i totonu o lätou fa'amoega, ma 'iao o fëlelei i le 'ea.

I le tä tonu o le sefululua, o le taimi lea o lana 'aiga o le aoauli.

'A 'uma le 'aiga lea i le ta o le tasi, ona fai lea o sana mälölöga.

Mai i le lua i le tä lava o le tolu, e alu atu o ia e valu 'uma itütino o lona tino e mageso i 'autafa o le pä simä.

Mai i le tolu i le tä o le fä, na tonu 'iä te ia o le taimi lea e lëai sana galuega e fai. O le'ä na 'o le nofonofo o ia ma mäfaufau i le matagofie o le maua pea o le ola ma fa'atalitali 'ia Fern.

I le tä tonu o le fä, o le taimi lea o lana 'aiga o le afiafi.

Na alu atu lea o Wilbur e moe ma mäfaufau i ana mea o le'ä fai i le aso e soso'o ai. Peita'i, i le ala mai o ia ina 'ua tä tonu o le ono, va'ai atü i le tetele o tïmuga, 'ua lë fiafia o ia i le fa'alë'aogäina o ana tonu.

"Na mänaia le aso 'ätoa na 'ou fa'atülagaina, 'a'o o lenei 'ua fa'aleagaina e le timu," tala a Wilbur.

Sä tütü o ia i totonu o lona pä ma tilotilo 'i fafo. I le tu'utu'u atu o lona isu i fafo o le faitoto'a o le falemanu, 'ae susü i le timu. Sä tumu ma masua le vai i lana 'apa mea'ai. 'Ua ia lë ra'aia fo'i Templeton le isumu.

Sä fonö atu Wilbur, "O 'e i fafo 'i'inä Templeton?" 'Ae sä matuä lëai lava se tali e na te fa'alogoina. Ona lagona ai lea e ia se tülaga fa'avauvau ma le lëai o sana uö.

Na fa'apea ifo lea o ia 'iä te ia lava, "E tutusa 'uma lava aso o lenei olaga. 'Ou te la'ititi ma 'ua leai lava sa'u uö lelei i lenei pä manu 'ätoa. E tïmuta fo'i le aso 'ätoa i la'u va'ai. E lë mafai fo'i ona sau o Fern i tau leaga fa'apënei e ma eva. Matuä leaga tele!" Fai lava tala a Wilbur 'iä te ia lava ma tagi i le fa'avauvau.

E lë i 'umi, 'ae fa'alogoina e Wilbur le pa'ö mai o le pakeke. Tiltotilo atü o ia o tü mai Lurvy ma le pakeke mea'ai i le timu.

"Sau pua'a!" le vala'au a Lurvy.

E lë i gaioi Wilbur. Ona tago lea o Lurvy 'ua sasa'a le pakeke mea'ai i totonu o le apa ma toe fo'i atu 'i le fale. 'Ae na va' aia e Lurvy se süiga 'iä Wilbur.

E lë i mana'omia e Wilbur ni mea'ai. Na mana'omia e ia se isi e opoopo 'ia te ia i le alofa. Na mana'omia e ia se uö, se tasi e la te to'alua ma la ta'a'alo fa'atasi. Na tapa atu o la i se tasi o kusi.

"E mafai ona 'e sau e ta te tä'a'alo?" lana fesili.

'Ae tali le kusi, "Fa'amalie'oe le atali'i, fa'amalie. O a'u lenei 'ou te nofo i luga o o'u fua. E tatau 'iä te a'u ona 'ou nofo ai pea e fa'ämafanafana 'iä ilätou. E lë mafai ona 'ou ta'alo a'o fa'atalitali ni o'u fua e fua mai ai ni tama'i kusi."

Toe fai atu lea o Wilbur, " 'Ae ä 'oe manulele' to'ito'i²?"

'Ae lëai lava se manu e fia ta'alo 'iä Wilbur.

Toe fai atu lea o Wilbur i se tasi o tama'i mämoe, "Fa'amolemole, sau e tä eva ma tä tä'a'alo i lo'u li'o."

"Lëai, matuä lëai lava," le tali a le tama'i mämoe. "I le mea muamua, e lë mafai ona 'ou 'oso atu i lou pä, o lenei 'ou te la'ititi tele. I le mea lonalua, 'ou te lë fia uö i ni pua'a. O pua'a e sili atu le to'ilalo i manu 'uma.

²manulele to'ito'i = woodpecker

"O le ä le 'uiga o lau tala, sili atu le to'ilalo?" le tali a Wilbur. " 'Ou te lë iloa e iai se manu i lenei lalolagi e sili atu le to'ilalo i lö isi manu. O le to'ilalo o le gata'aga lenä o le mauälalö o mea 'uma lava. E pei e gata ai se' laina. E fa'afefea lä ona iai o se mea e sili atu lona maulalo i le to'ilalo? Ana fa'apea e iai se mea e sili atu i le to'ilalo, e iai fo'i lä le täua o le to'ilalo. Tusa lava pe la'ititi, 'ae iai lava lona täua. 'Ae a fa'apea o le to'ilalo e gata mai ai le laina 'auä e lëai sona täua, e lë sa'o lau tala e iai se mea e sili atu ma le to'ilalo."

"Fïlëmü ia!" le tala a le tama'i mämoe. "Alu e tä'alo'alo na 'o 'oe! E sä ona 'ou ta'alo i ni pua'a."

Sä fa'anoanoa tele Wilbur i lea tülaga ma sä tä'oto o ia i lalo ma fa'alogologo i le pa'ü o tïmuga. E lë i 'umi lava, 'ae va'aia e ia le 'isumu o tolotolo mai i lalo ma le laupapa fa'ase' e.

"E mafai ona 'e sau e ta te tä'a'alo?" le fesili atu a Wilbur 'i le 'isumu.

"Tä'a'alo? Tä'a'alo? 'ou te lë' iloa le uiga o lenä 'upu." tala a Templeton le 'isumu.

"E mafai ona 'ou fa'amatala atu," le tali a Wilbur. "O le ta'alo o lona uiga o lou sau lenä e ta te talatalanoa ma ta eva."

" 'Ou te lë faia ni na mea," le tali a 'isumu pei e ita. "E sili 'iä te a'u ona fa'aaogä o lo'u taimi e säili ai ni a'u mea'ai. 'Ou te lë iloa eva ma fai ni mea e fa'afiafia ai a'u. 'E te fai mai nei, o o'u 'äga'i atu i lou apa e 'ai 'uma mea'ai o lo'o totoe ai, 'auä 'ua 'e musu 'oe e 'ai i lou valea." E fai lava le tala a Templeton ma totolo 'ese atu i se pü na ia elia i lalo ifo o le pa o Wilbur. Sä aliali mai i lea pü le atamai tele o Templeton. E fai le pü ma ala e sau ai i fafo pe'ä mana'o i ni mea'ai ma toe sola ai i totonu pe'ä va'ai atu i tagata. E lë gata i lea, e tele fo'i ni isi pü o Templeton 'ua 'uma ona ia eli soloina i le fanua 'ätoa. Ma e mäsani o ia ona moe i le ao, 'ae feälua'i solo pe'ä pö e säili ni ana mea'ai ma asiasi solo i isi manu o le fa'ato'aga.

Sä tilotilo atu Wilbur o alu ma sau Templeton i lona pü. Toe alu atu ma 'ai ana mea'ai i le timu. Sä lë iloa e Wilbur lana mea 'äfai. I le päsiä³ o le aso ma lona iloa o lo'o i fafo Templeton i le timu, sä lë maua e Wilbur se fa'amäfanafanaga. Sä lagona tele e ia le fa'anoanoa pei 'ua tia'i ia e tagata, lëai se manu e fia ta'alo 'iä te ia ma sä 'iä te ia le fia 'ai. Ona ta'oto ai lea o ia i lalo ma tagi.

I le aoäuli o lea lava aso, na alu atu Lurvy ma fai atu 'iä Mr. Zukerman. " 'Ou te manatu e iai se mea o tigä o lau pua'a. E lë i 'ai e ia ana mea'ai mai i le taeao 'ätoa."

"Alu e 'ave 'i ai ni sipunitï se lua o le sulphur ma sina molasses," tala a Mr. Zuckerman.

Sä lë iloa e Wilbur le mea 'ua tupu i le alu atu o Lurvy 'ua pu'e mai o ia ma fa'amälosi ona fa'ainu o ia i le sulphur ma le molasses 'ua tu'u fa'atasi. Sä matuä o'otia o ia i le lë iloa pe 'ua lata mai le oti. Sä lë fiafia o ia i lea fa'alogona o le fa'avauvau.

E lë i 'umi 'ae pö le aso. 'Ua o'o fo'i ina momoe 'uma isi manu ma 'ua lë lagona atu e Wilbur le lamulamu mai o gutu o mämoe. I lë 'ua ligoligoa⁴ le' pö, 'ae fa'afuase'i loa ona fa'alogoina e Wilbur se leo o fa'apea mai. "E te mana'omia se uö Wilbur?" tala a le leo. "E mafai ona fai o sa tä uö. Na 'ou tulimata'i⁵ 'oe i le aso 'ätoa ma 'ou te fia uö 'iä te 'oe."

" 'A'o fea 'oe," le tala a Wilbur ma le fiafia. " 'A'o fea 'oe, 'ou te lë iloa atu 'oe. 'A'o ai fo'i 'oe?"

"O lea 'ou te nofo i luga mai o 'oe," tali a le leo. "Fai sau moe, se'i aulia le taeao ona tä talanoa lea."

³pâsiâ = dreary
⁴ligoligoa = silent
⁵tulimata'i = watch

VAEGA V
CHARLOTTE

E moe fua Wilbur, 'ae 'ua mana'o tele o ia inä ao ia le mea. Tele mea, sä mole o ia i le fia 'ai, toe tele mäfaufauga sä i lona ulu. Sä lë mafai ona maua ai o se moe lelei a Wilbur.

Sä moe te'ite'i o ia, ma tau fa'alogologo i le taimi. E te'i ifo o ia i le isi itülä, 'ua tä tonu lava le sefululua. 'Ae fa'alogo atu o ia, o galigali⁶ mai nifo o Templeton le 'isumu. "Matuä pa'ö tele le lä 'isumu valea o tau momoe atu." le tala a Wilbur. "Sili ai ona alu ifo e moe ma le alu fa'aleaga pä ma fanua o isi manu."

I le toe te'i fa'alua o Wilbur, sä lagona atu e ia le moe valevale a le kusi i luga o ona fua.

" 'Ua tä se fia?" le fesili musumusu⁷ a Wilbur 'i le kusi.

"Masalo 'ua tai 'afa, tai 'afa, tai 'afa le sefulutasi," tali a le kusi. "Aiseä 'ua 'e lë moe ai, Wilbur?"

"Tele mea o lo'o i lo 'u mäfaufau," tali a Wilbur.

"E ä," fesili a le kusi, "o le poga lenä o 'oe o le tele o mea 'e te mäfaufau 'i ai. O a'u, e lëai lava se mea 'ou te mäfaufau 'i ai. Pau le mea o le tele o nei mea e i lalo o a'u. 'Ou te iloa 'e te lë i o'o i le tülaga o lou moe i luga o ni fua. O a'u e valu o'u fua. 'Ua 'e moe i luga o ni fua fa'apea?"

"E lëai," tali a Wilbur. " 'Ou te talitonu e fa'agëgë⁸ lenä tülaga. E fia le 'umi fa'atoä fofoa mai 'ou fua?"

⁶galigali = gnaw
⁷musumusi = whisper
⁸fa'agëgë = uncomfortable

"E tusa, e tusa, e tusa ma le tolu sefulu aso," tali a le kusi. " 'A'o a'u faiga i isi aso pe'ä mäfanafana le aoauli, e tu'u vaovao i luga o fua 'ae o'u alu e sävalivali."

Sä mänava loloa Wilbur i le fia moe ma toe moe lea o ia. 'A'o moe Wilbur sä fai sana miti i le leo na ia fa'alogoina i le afiafi, " 'Ou te fia uö 'iä te 'oe. Moe, se'i ao ona tä talanoa lea."

I le toe tolu sefulu minute tatafa mai o ata, sä te'i i luga. Wilbur ma fa'alogologo solo i ni leo o isi manu. 'Ae sä pogisä pea le mea. O lo'o momoe 'uma fo'i isi manu. O se taimi fiafia tele le asö 'iä Wilbur. Sä ligoligoa le falemanu 'ätoa ma sä to'afïlëmü le tau.

"Toeititi lava tatafa mai ao." tala a Wilbur 'iä te ia lava.

'Ua lëai ni fetü i le lagi. O lea 'ua 'ou iloa atuina kusi. Sä moe nofo o ia ma lona ulu sä sulu i lalo o se tasi o ona tau'au. Fa'apea fo'i ona ia iloa atu o mämoe o momoe mai.

"Oka, oka e, o se aso matagöfie lenei aso!" tala a Wilbur. "O le aso lenei e maua ai së tasi o manu e ma te uö."

Na alu atu o ia 'ua tilotilo solo i lona pä tilotilo 'i luga o le fa'aalo ma le fa'amälama. 'Ae lë va'aia lava e ia se mea. Ona tonu ai lea 'iä te ia e tauvala'au po'o fea o iai le manu lea na tautala atu 'iä te ia i le afiafi talu ai. Sä musu o ia e pisaö i le to'afïlemü o le taeao, 'ae sä lë mafai e ia ona nofo fïlëmü i le fia feiloa'i i lana uö fou, Ona fa'apea lea o Wilbur.

"Fa'alogo mai fa'amolemole! O 'oe lea na fia uö 'iä te a'u i le afiafi ananafi, fa'aali mai se mea 'ou te iloa atu ai 'oe!"

Sä tete'i i luga isi manu ma lätou tilotilo atu 'iä Wilbur. Ona mümüvale⁹ ai lea o Wilbur i le matamuli 'ae na tonu 'iä te ia e lë toe nofo fïlëmü se'iloga 'ua feiloa'i i lana uö fou. Ona toe fa'apea atu fo'i lea o Wilbur.

"Fa'alogo mai fa'amolemole, o 'oe lea na fia uö 'iä te a'u i le pö anapö tautala mai. Ta'u mai 'iä te a'u le mea o 'e iai pe'ä fa'apea o 'oe o sa'u uö."

Sä fetilotiloa'i mämoe 'iä 'ilätou lava ma le 'ino'ino 'iä Wilbur ma lona pisa.

"Tu'u lou fa'avalevalea Wilbur!" tala a le mämoe matua. "A fa'apea o iai sau uö fou i lenei falemanu, 'ua 'e fafagu fo'i 'iä te ia. O se tülaga lë manaia lenä, e vave ona toe lëai ai o sau uö. Fa'apefea ona 'e iloa o lau uö o së e ala vave i le taeao pö?"

" 'Ou te fa'ato'ese atu i le to'atele," tala musumusu a Wilbur. " 'Ou te lë i faia lenei mea ina ia tou fa'atu'i'ese¹⁰ mai ai 'iä te a'u.

Sä täoto o ia i lalo o le foloa ma tilotilo i fafo i le faitoto'a. E lë i iloa e Wilbur o latalata ifo lava lana uö fou 'iä te ia, Ma e sa'o a le mämoe matua, e lë i lagona e lana uö lana tauvala'au, o lo'o moe pea o ia.

E lë i 'umi loa 'ae tü Lurvy ma le mea'ai o le taeao. Na tamo'e atu Wilbur 'ua 'ai 'uma mea'ai na sau ma Lurvy ma etoeto le 'apa i le lë mä'ona. Sä o mai i lalo mämoe mai o lätou li'o, fa'apea tusi ma isi lava manu. 'Ae alu atu Wilbur 'ua toe täotooto i lona moega i le 'uma o lana mea'ai. 'Ae fa'alogoina loa e ia le leo mänifinifi pei ona ia fa'alogoina i le pö taluai.

"Salutation!" tala a le leo na fa'alogoina e Wilbur. "E a? o le ä lau tala ma o fea 'oe?" tala a Wilbur ma tilotilo solo. "Fa'amolemole, fa'amolemole, ta'u mai 'iä te a'u po'o fea 'oe. 'A'o le'ä fo'i lenä 'upu salutation?"

⁹mümüvale = blushed
¹⁰fa'atu'i'ese = object

"O le salutations o le feiloa'iga¹¹," tala a le leo. "A 'ou fai atu 'salutations'," o la'u upu fa'a'ite'ite¹² lenä 'ou te fa'atälofa atu ai. 'A'o lou fia iloa le mea o o'u iai, e faigofie lenä mea. Tilotilo mai i le tulimanu o le faitoto'a o lo'o i luga tonu o 'oe! 'E te iloa mai a'u? Tilotilo mai, o lea 'ou te tälo atu!"

Tilotilo atü Wilbur o tu'u mai le manu na fai atu 'iä te ia se tala lelei i le pö taluai. O se fa'amoega apogäleveleve telë o punitia 'ätoa ai le tulimanu o le faitoto'a, ma i le ogätotonu o le fa'amoega o tautau mai ai se apogäleveleve telë. O lo'o tautau fo'i i le fa'amoega ni fua se valu. Ma e tasi se fua o u'u e le apogäleveleve ma tälo ifo 'iä Wilbur ma lona leo mälü. " 'Ua 'e iloa mala a'u?"

"Ioe, ioe," tali a Wilbur. "O ä mai 'oe? Tälofa! Salutations! O ai lou igoa fa'amolemole? Se'i ta'u mai 'iä te a'u lou igoa."

"O lo'u igoa," tali a le apogäleveleve, "o Charlotte."

"O ai lou fa'ai'u?'" fesili a Wilbur.

"O Charlotte A. Cavatica. 'Ae 'ua lava Charlotte 'e te vala'au ai a'u."

" 'E te iloa se mea, 'ese lou 'aulelei," tala a Wilbur.

" 'Ou te 'aulelei," tali a Charlotte. "Ou te lë fa'afiti i lenä tülaga. O le tele o 'imätou apogäleveleve e 'aulelei. 'Ou te lë fa'alialia pei o isi, 'ae e sili 'iä te a'u lea. 'Ou te fia va'ai lelei atu 'iä te 'oe Wilbur pei ona 'e va'ai mai 'iä te a'u."

"Aiseä 'e te lë va'ai lelei mai ai," tala a Wilbur. "O lea 'ou te i lalo tonu lava o 'oe."

¹¹feiloa'iga = greetings
¹²fa'a'ite'ite = fancy

"Ioe, 'a'o a'u nei e lë lelei la'u va'ai," tala a Charlotte. "O se tülaga lelei i se isi itü, 'ae fa'alëlelei fo'i i le isi itü. Tilotilo mai 'ae se'i pu'e la'u lago."

O se lago na tolotolo i le pä o Wilbur ma 'ua lele atu i luga ma mau ai i le fa'amoega o Charlotte. Sä tafiti solo le lago i le fia lele 'ese mai le fa'amoega o Charlotte, 'ae 'ua matuä mau ona 'apa'au i le fa'amoega i le pi'ipi'ia.

"Muamua," tala a Charlotte, "ona 'ou osofa'ia o ia." Ona oso atu lea o Charlotte 'ua pu'e le lago. Ina 'ua maua e Charlotte le lago, sä va'aia e Wilbur se tä'aigäfilo o pa'ü 'ese mai i lalo ma le si'usi'u o Charlotte.

"Soso'o lea ma lo'u fusifusia o ia," tala a Charlotte. Tago atu lea o Charlotte i le tä'aigäfilo 'ua fusi 'ätoa ai le lago ina ia 'aua ne'i toe gaioi. Sä mata'i e Wilbur le mea 'ätoa ma le maniti¹³ o ona tino. E ui ina 'ino'ino o ia i lago, 'ae 'ua lagona e ia le alofa i le lago ina 'ua noanoa e Charlotte.

"Uma!" tala a Charlotte. "O le'ä soso'o ai nei ma lo'u fa'amoe fa'afïlëmü 'iä te ia." Ona ü ai lea e Charlotte le lago. "E lë toe lagona e ia le mea o le'ä tupu," lana tala. "Mänaia tele o ia e fai ai la'u mea'ai o le taeao."

"O lona uiga 'e te 'ai lago?" fesili a Wilbur ma le tau lë manava.

"O lenä lava. Lago, pï, monamona, pepe pepe, së, 'alisi, namu, atualoa, ma isi lava manu läiti e pipi'i i lo'u fa'amoega. O a'u mea'ai na e maua ai lo'u ola."

" 'Ua 'ou mälamalama," tala a Wilbur. "Ma e fa'apeï 'ilätou, e lelei i lau tofo?"

¹³maniti = horror

"Oi e lelei tele. Tasi lë mea 'ou te le 'ai ina 'ilätou. E tele ina o'u inu 'ese na 'o le toto. O le mea lenä 'ou te fiafia tele 'i ai," tala a Charlotte.

"Aui! 'aua 'e te fa'apenä mai!" tala a Wilbur ma lona fia pua'i. " 'Aua 'e te toe fai mai ni tala fa'apenä!"

"Aiseä? o lea 'ou te fai atu i le fa'amäoni. 'Ou te lë fiafia fo'i i a'u mea'ai i le tele o taimi, 'ae lëai sa'u mea e mafai. Na 'ou ola mai lava a'u o le 'ai samusamu i toto o isi manu läiti, ma o inä e maua ai lo 'u ola. Sä fa'apena lo'u tinä, ma lona tinä ma tua'ä ma tua'ä i le mätou itu'aiga o manu."

"O se olaga moamoä¹⁴ 'e te ola ai," tala a Wilbur ma le fa'anoanoa.

¹⁴ moamoä = miserable

"O se olaga moamoä," tali a Charlotte. " 'Ae 'ou te lë iloa pe na fa'apefea ulua'i apogäleveleve mai i le 'ämataga o le lalolagi ona lätou iloa fili nei fa'amoega pei ona tau'ave mai ai. O se galuega fïtä ma e lë iloa e isi manu. 'Ae talu mai ai, 'ua fili fa'amoega 'uma lava apogäleveleve. Mä e lë o se olaga faigatä pe'ä fuafua atu 'i ai."

" 'Ae o se olaga säuä¹⁵," tali a Wilbur.

"Va'ai 'iä te 'oe," tala a Charlotte. " 'E te maua au mea'ai mai 'iä Lurvy pe'ä sau ma le pakeke mea'ai. 'A'o a'u e lëai se isi e sau ma ni a'u mea'ai. E säili lava e a'u, a'u mea'ai. 'Ou te ola i lo'u atamai e gäosi lo'u fa'amoega e maua ai ni a'u mea'ai. Toe o le isi itü, e na'o lago ma manu läiti e felelei solo ma pipi'i i lo'u fa'amoega ona maua ai lea o a'u mea'ai. Ana leai fo'i a 'u e 'ai'ina manu leaga läiti ia, 'ua lëai se lalolagi i le tele o 'ilätou."

"E a?" fesili a Wilbur. " 'Ou te lë i manatu fa'apenä. 'Ae masalo e 'aogä tele se galuega o 'e faia ma lou fa'amoega."

Sä fa'alogologo ifo se tasi o kusi i le talanoaga a Wilbur ma Charlotte, ma sä 'ata'ata lëmü o ia. "E tele ni mea o le olaga e lë iloa e Wilbur, e la'ititi," tala a le kusi. "E na te lë iloa fo'i le mea e tupu 'iä te ia pe'ä latalata mai lë Kirisimasi. E na te lë iloa le tonu a Mr. Zuckerman ma Lurvy e tapë 'iä te ia." Ona tü lëmü ai lea o le kusi i luga ifo o ona fua, ma toe fa'agätasi ona fulufulu ina ia aofia 'uma ona fua i ona fulu pe'ä toe nofo i lalo.

Va'ai atü Wilbur, o tü lelei lava Charlotte i luga o le lago ma säuni atu e fai lana mea'ai o le taeao. Ona ta'oto ai lea o ia i lalo ma tapuni ona mata i le lë fia va'ai atu 'iä Charlotte o 'ai. Na lagona e Wilbur le vaivai mai i le lë lelei o lana moe i le pö talu ai.

¹⁵säuä = cruel

Ona manatu ifo lea o ia, "Mänaia le manogi mai o fua o lä'au o le fa'atoaga. 'Ae pagä lea, 'ua iai sa'u uö fou, 'ae matuä fa'alëtonu lenei mea o le uö! Va'ai 'iä Charlotte, e 'ese le säuä, fai togafiti e maua ai ana mea'ai, toe fiafia e inu toto o isi manu, mea 'uma lava 'ou te lë fiafia 'i ai. E fa'afefea nei ona ma uö ma 'ou alofa 'i ai, e 'aulelei toe atamai, 'ae fa'a'oso pua'i ana mea'ai ma isi ona uiga."

Sä lagona e Wilbur se fa'afïtäuli o le olaga; tele ni mäsalosaloga ma ni mea e fa'apopole loto i le iai o sana uö fou. Peita'i i alumaga na soso'o ai, sä 'ese le tülaga na maua e Wilbur mai isi ana uö o Charlotte. I le fatu o Charlotte ma ona uiga, 'ese mai ai ma lona tino i manu, sä telë se agaalofa na 'iä te ia. Sä alofa tele Charlotte 'iä Wilbur ma sä ia galue ma le fa'amäoni e fa'atino 'iä Wilbur se tülaga o lona alofa lelei fa'aleuö.

VAEGA VI
ASO MÄFANAFANA

'Ua 'ämata le vaitaimi mäfanafana i le fa'ato'aga. O se vaitaimi fiafia tele lea i manu 'uma. E fua mai le tele o lä'au ma manogi 'ätoa ai le 'ea. E fua le tele o 'apu, ma e tele ni fa'amoegäpï e faia e pi ma nonofo ai i luga o ni isi o 'apu. E mäfanafana le tau 'ätoa. A tü'ua ä'oga, ona to'atele lea o tamaiti e ö atu e fägogota i le vai ma tä'a'alo i auvai o le fanua. E mäsani fo'i Avery ona sau i le fale ma sana i'a o ana fägotaga ma kuka mo le mea'ai o le afiafi.

A tü'ua fo'i ä'oga, ona mafai lea ona sau o Fern e asiasi mai i le falemanu i aso ta'itasi. E fiafia 'uma fo'i isi manu 'iä Fern pei lava o se tasi o 'ilätou. E ö atu mämoe ma momoe i lalo ifo o ona vae.

I le 'ämataga o le masina o Iulai, e va'aia ni solofanua o galulue i le fa'ato'aga fa'atasi ma Mr. Zuckerman. E fesoasoani ilätou mo le fe'avea'i solo o Mr. Zuckerman i ana galuega. I taeao ta'itasi, e fa'alogoina le pa'ö o masini. O isi masini e fa'aaogä e tipi a'i mutia säsäo'ö. A mäe'a öna ö atu lea o tagata ua safu ma fu'e le mutia i totonu o ta'avale tetele e toso a'i i le falemanu. 'Ae ö atu Fern ma Avery 'ua ti'eti'e ai i luga o uta mutia. A taunu'u 'i le falemanu, ona ö ifo lea o tagata faigaluega 'ua noanoa mutia ma fa'aputu i luga o fata lä'au. E faia lea tülaga se'i tumu lelei fata. Ona ö atu lea o Fern ma Avery 'ua lalafi ai i tua. O le isi aso, na maua ai e Avery se tama'i gata i lalo o fa'aputugämutia ma tago 'ua tu'u i lana taga.

E fa'apea fo'i ona fiafia o le tele o manu fëlelei i le falemanu. E tu'u solo ni o lätou fua i püpü o le fale, ma e pepese 'ilätou i le aso 'ätoa. E iai fo'i se manu uliuli e iloa tautala ma e pese mai o ia fa'apea, "Oka, e suamalie le olaga pe'ä e iloa fiafia; e pu'upu'u le olaga pe'ä e iloa fa'aaogä."

I vaitausaga fo'i ia o le tau mäfanafana, e tele ni mea e maua e tamaiti i le fa'ato'aga. E iai ni dandelion stems e maua ai e lätou se suäsusu, clover heads e maua ai e 'ilätou ni suävai suamalie So'o se mea o te fa'atoaga 'e te tilotilo atu 'i ai e tele le ola o tu'u mai ai. E o'o i lä'au e föliga mai 'ua pepë 'e tago atu e tülei, ona gau lea i lalo ma iloa mai ai ni tama'i 'anufe. E o'o lava i laulä'au o le pateta, e tumu i ni fua o manu e lätou te fa'aleagaina pateta.

O le vaitaimi fo'i lea na fofoa ai fua o le kusi. Ma o se fiafiaga lea i le pämanu 'ätoa. Sä iai Fern i le pämanu i le taimi na fofoa ai tama'i kusi.

Sä muamua lava Charlotte ona iloa 'ua fofoa tama'i kusi. 'Ae na ulua'i iloa e le kusi fafine le taimi o le'ä fofoa ai ona fua. Sä fa'alogoina e ia le fetägisi mai o tama'i kusi i totonu o fua. Ona nofo fïlëmü ai lea o ia ma le lë tautalatala e pei ona mäsani ai.

Ina 'ua osooso mai i fafo le ulu o le tama'i kusi muamua, sä tilotilo atu Charlotte ma folafola atu i isi manu le mea 'ua tupu.

" 'Ou te talitonu," tala a Charlotte" o 'itätou ta'ito'atasi 'uma o le'ä fiafia i se tala lelei. I le 'ua fä vaiaso o nofonofo kusi i luga o ona fua, ma 'ua o'o nei i le taimi e fa'aali atu ai e kusi se fa'aopoopoga i lona 'äiga. 'Ua fofoa mai ma le manuia ni tama'i kusi, e fa'amälö atu lava 'iä te ia!"

"Fa'afetai, fa'afetai, fa'afetai!" tala a kusi.

"Fa'afetai," tala a le tamä o kusi läiti.

"Fa'amälö kusi!" tala a Wilbur. "E fia tama'i kusi, e na 'o le tasi lea 'ou te iloa atu."

"E fitu tama'i kusi," tali a kusi fafine.

"Lelei!" tala a Charlotte. "O se numera laki le numera lenä o le fitu."

"Laki!" tala a kusi, "e lëai senä mea o le laki. 'Ua manuia mea 'uma o le lelei o la'u va'ava'aiga ma lo'u galue ma le fa'amäoni."

'Ae va'aia loa e isi manu le osooso mai o le isu o Templeton le isumu. Sä tilotilo atu o ia 'iä Fern ma tolotolo a'e i 'autafa o le puipui. Na mata'i e isi manu 'uma le isumu, 'auä sä lätou le fa'alagalago¹⁶ 'iä Templeton ma ona uiga fa'alëtonuga.

'Ua o'o atu Templeton i le mea o iai kusi, ona fai atu lea o ia, "Va'ai, fai mai a 'oe e fitu tama'i kusi, ae valu fua sä iai. O le ä le mea 'ua tupu i le isi fua. 'Aiseä 'ua lë fofoa mai ai?"

"Pau lava o ia e lë fofoa, ai e ma'i," tali a kusi.

"O le ä lau mea 'äfai 'i ai?" fesili a Templeton ma ona tama 'i mata 'ua lë 'ava 'esea ma kusi.

"Lëai se mea 'ave ma 'oe," tala a kusi. "Tülei 'ese atu mä 'oe ma fa'aopoopo i lau fa'aputuga o mea leaga 'ese'ese." (E fai ma mäsani a Templeton ona tae 'uma o mea 'ese'ese o le fa'ato'aga 'ua tia'i ma fa'aputu i totonu o ona pü.)

¹⁶fa'alagolago = trust

"Lelei, lelei, lelei," tala a le tamä o tama'i kusi. " 'Ave ma 'oe lenä fua. 'Ae 'ou te ta'u atu se mea e tasi 'iä te 'oe Templeton, 'äfai, fai 'ae 'ou mauaina 'oe o 'e sogisogi pe 'e te mäfaufau 'e te sösö atu i tamä'i kusi, 'ou te musu e ta'u atu lou i'uga." Ona tatala lea o 'apa'au o le kusi tane ma tätä atu e fa'aali atu ai 'iä Templeton lona mälosi pe'ä fa'afiaulavale. Sä mälosi kusi ma o se tülaga toa le tülaga na ia faia, 'ae na gägä 'iä te ia ma le tinä o tama'i kusi le la popole 'iä Templeton ma ona uiga sö'ai. 'Auä o le isumu e lë iloa fuafua alatatau¹⁷, e lë kea, e lë fai uö, e lë iloa alofa, e lë iloa migao, pe fai lava se amio lelei e tasi. 'A lë lelei ona va'ava'ai o tama'i kusi, e toe su'e atu 'ua 'uma ona fai ai o le mea'ai a le isumu. O lea fo'i le tülaga na iloa e isi manu 'uma o le pä manu.

Tago atu lea o le kusi fafine 'ua tülei 'ese lë fua na lë fofoa ma tülei atu 'iä Templeton. Ona fa'asaga atu lea o Templeton 'ua tülei le fua 'äga'i i lona pü. Na lagona fo'i e isi manu le 'ino'ino 'iä Templeton. Sä fa'apea le manatu o Wilbur, "Fa'auta i le 'ai mea leaga ma le mana'o i le fua 'ua leva toe leaga!"

"O le isumu lava lätou mai i le 'amataga e o'o i le gata'aga e isumu," tala a Charlotte. "Ma o la'u tala 'iä te 'outou 'uma, a tata'e e Templeton le fua leaga lenä, e lëai se isi o tätou e toe mafai ona nofo lelei i le pä manu 'ätoa.

"O le ä le uiga o lau tala?" le fesili a Wilbur.

"O lona uiga e lë toe mafai ona tätou nonofo lelei i le manogi. 'E te iloa le fua leaga, e pei o le pulufaga salalau le elo ma le sauga pe'ä ta'e."

¹⁷alatatau = morale

" 'Ou te fa'aeteete ina ia 'aua ne'i ta'e," tala a Templeton. " 'Ou te iloa la'u mea o fai. E lë o se mea fou, 'ua 'ou mäsani i le muluina o fua fa'apenei."

Ona nimo 'ese ai lea o le isumu i lona pü ma 'ave 'ese atu le fua leaga.

I le aoäuli o lea lava aso, sä pë le matagi ma sä to'afïlëmü letau i le fa'ato'aga 'ätoa ma le mäfanafana o le lä. Ona tago atu lea o kusi 'ua ta'ita'i 'ese mai lana fänau ma le fa'amoega ma ö atu i fafo i le lautele o le fanua. Na savali atu Mr. Zuckerman i lea lava taimi e 'avatu le mea'ai a Wilbur ma ia va'aia kusi ma lana lafu.

"Talofa!" tala a Mr. Zuckerman ma ona föliga 'ata'ata. "E tasi, lua, tolu, fä, lima, ono, fitu. E fitu tama'i kusi. Se lafu a mänanaia."

VAEGA VII
TALA VALE

Mai i le uö a Wilbur ma Charlotte, na fa'aopoopoina 'iä Wilbur i aso ta'itasi lona alofa 'iä Charlotte. E o'o fo'i i le taumafai o Charlotte e 'ai 'uma le tele o lago ma manu läiti 'ese'ese, sä lagona e Wilbur se suiga o ona mäfaufauga fa'apea, o se tülaga 'aogä o lo'o faia e Charlotte. Ma o le isi itü, e lëai lava se isi i le fa'ato'aga 'ätoa e faia se tala lelei i lago. E alu 'uma lo lätou taimi o 'ai mea leaga ma fa'alavelave i isi manu ma tagata. E ita 'i ai povi o le pämanu. E 'ino'ino 'i ai solofanua. E inosia e mämoe. E fa'apea fo'i ona inosia e le pule o le fa'ato'aga, Mr. ma Mrs. Zuckerman. O le ala fo'i lea ole fai o fa'amälama uaea o fale ina ia puipuia ai tagata i totonu mai lago ma namu.

Sä 'avea lea ma mea na talia ai e Wilbur le galuega a si ana uö o Charlotte o lo'o fai. Sä fiafia fo'i o ia i le tülaga o le fa'amoe muamua e Charlotte manu e na te maua, fa'atoä fa'aaogä ai lea.

"Tele lou agalelei i le fa'amoe muamua o au manu e maua, Charlotte," tala a Wilbur.

"Ioe," tali a Charlotte ma si ona leo mälie pei e pese, " 'ou te muamua lava ona 'avatu 'iä 'ilätou se vaigase¹⁸ e lätou te lë lagona ai le tigä."

I le tele o aso na soso'o ai, sä 'äga 'i i luga le tuputupu'a'e o Wilbur. E tolu ni ana mea'ai e 'ai i le aso e tasi. A mäe'a, ona tä'oto'oto lea o ia i se tasi o ona itü ma fai si ana miti (moe). E fiafia o ia i le tausi lelei o lona tino ma 'ua 'äga 'i ai lava i le tele o ni ona pauna e fa'aopoopo. I se tasi aoäuli, a'o nofonofo Fern i lona nofoa lä'au, na alu atu se tasi o mamöe e asiasi 'iä Wilbur ma tü i tafatafa o lona li'o.

"Talofa!" tala a le mämoe. "E foliga mai 'iä te a'u ua tele ni ou pauna 'ua fa'aopoopo."

¹⁸viagase = anesthetic

"Ioe, e sa'o lava a 'oe," tali a Wilbur. "I o'u tausaga, e sili ai ona tele pea o ni o'u pauna e fa'aopoopo."

"Fai lenä, 'ou te lë faitio 'iä te 'oe," tala a le mämoe. " 'Ae 'e te iloa le ala o lo'o fafaga ai 'oe fa'aputa, a ea?"

"Leai," tali a Wilbur.

" 'Ou te lë mana'o e fa'aalu ni tala e lë lelei i le fa'alogona," tala a mämoe, " 'ae o lo'o fafaga 'oe fa'aputa ona tapë ai lea 'iä te 'oe, o le ala lenä."

"O le ä lau tala i le mea e tupu 'iä te a'u?" le fesili a Wilbur ma lona leo tele. Ona te'i lea o Fern mai lona nofoa lä'au.

"Tapë 'iä te 'oe, ma 'ave 'oe e fa'atiau¹⁹ e maua ai fasipua'a lololo," tala a mämoe. "O le tülaga lava lenä e o'o i tama'i pua'a e iai 'oe 'ae lë i o'o mai le vaitaimi mälülü. E iai lava se taupulepulega ma se tülaga tümau e faia mo le tapëina o tama'i pua'a i le vaitaimi tonu o le Kirisimasi. E iai 'uma lava tagata o le fa'ato'aga i lenä taupulepulega tümau--Lurvy, Zuckerman ma John Arable."

E iai fo'i Mr. Arable?" le fesili a Wilbur ma le tagi. "O le tamä lenä o Fern?"

"E iai fo'i ma Mr. Arable, le tali a mämoe. A o'o loa i le taimi e tafasi ai pua'a, e taufai fesoasoani tagata 'uma. O a'u o se mamoe 'ua mätua, ma 'ou te va'aia lenä tülaga i tausaga ta'itasi. E taunu'u mai Mr. Arable ma lana faga-gutu-ono tafaga ai lea..."

"Taofi!" le 'e'ë a Wilbur. " 'Ou te lë fia oti! ou te fia ola! fia ola!" 'A'o tau oso atu Fern 'iä Wilbur, sä fa'alogoina e ia se leo.

" 'Aua 'e te pisa, Wilbur!" tala a Charlotte. Sä fa'alogologo ifo o ia i le talanoaga a Wilbur ma le mämoe.

¹⁹fa'atiau - 'ave 'ese totoga mai totonu o le pua 'a
(Draw the entrails from within a pig.)

"E lë mafai ona 'ou fïlëmü," le 'e'ë a Wilbur ma tamo'e solo i totonu o lona li'o. " 'Ou te lë fia oti, 'ou te lë fia oti. E sa'o le tala a mämoe mätua na fai mai, Charlotte? E sa'o le tala a mämoe e tape 'iä te a'u 'ae lë i o'o mai le vaitaimi mälülü?"

"Masalo," tala a apogäleveleve ma ona lima o pisi lava i le fauina o lona fa'amoega. "O mämoe mätua 'ua leva ona nofo i le fa'ato'aga. E tele ni tülaga 'ese'ese 'ua 'ia va'aia. 'Äfai o taupulepule tagata e tapë 'iä te 'oe, 'ou te talitonu o se tülaga fa'amaoni na tala. 'Ae sä lë tatau fo'i ona so'ona fai ni tala fa'apenä a mämoe mätua. Sä tatau 'iä te ia ona fai fuafua o ni fa'amatalaga lë manuia fa'apenä!''

Na tagi lotulotu Wilbur. " 'Ou te lë fia oti," si ana tala taulëlagona. " 'Ou te lë fia oti," si ana tala taulëlagona. " 'Ou te fia ola ma 'ou fia nofo pea i totonu o lo'u li'o pei ona 'ou iai nei. Lelei fo'i le mätou faigäuö ma le tele o manu. 'Ou te fia çanava pea le 'ea manogi ma tä'otooto i le lä mäfanafana pe'ä susulu."

"Mänaia tele lou pisapisaö," tala a mämoe.

" 'Ou te lë fia oti!" le 'e'ë a Wilbur ma fa'apalasi i lalo.

'' 'E te lë oti," tala a Charlotte ma si ona leo mälü.

"E ä? E sa'o?" le tagi a Wilbur. "O ai a fesoasoani e sefe a'u mai i le oti 'ua ta'u mai."

"O a'u," tali a Charlotte.

"Fa'apefea?" le fesili a Wilbur.

"E tu'u i aso o i luma le tülaga lenä. 'Ae 'ou te fesoasoani atu e sefe 'oe mai i le oti. Tätä lä'ia i lalo o lou pisapisaö, pei 'oe o se tama'i tamaititi. Tu'u lau tagi! 'Ou te lë mana'omia së e oso sona vale i taimi fa'apënei!"

VAEGA VIII
TALANO'AGA I LE FALE

I le taeao o le Aso Sä na soso'o ai, sä nonofo 'uma i luga o le laulau 'ai ia Fern ma ona mätua mo la lätou 'aiga o le taeao. 'Ua 'uma ona 'ai o Avery le tuagane o Fern ma o lo'o 'i lona potumoe e su 'e lana faga-pa'u-meme'i.

" 'Ua lua iloa 'ua fofoa le kusi a Uncle Homer?" le fesili a Fern i ona mätua.

"E fia le toloa'i?" le fesili lona tamä.

"E fitu," le tali a Fern. "E valu fua sä iai, 'ae tasi le fua na lë fofoa. Ona fai atu lea o le kusi 'iä Templeton e 'ave ma ia.

"O le ä le mea a kusi na fai!?" le fesili leo tele a Mr. Arable i lona afafine ma le popole i lona loto. Pei 'ua te'i o ia i le fa'alogo atu o fa'apea a Fern e tautala le kusi.

"Fai atu kusi 'iä Templeton a 'ave ma ia le fua leaga," le toe tali a Fern.

"O ai e igoa 'iä Templeton?" le fesili a le tinä o Fern, Mrs. Arable.

"O le isumu," tali a Fern. "E lëai lava se isi o mätou 'uma ma isi manu e fiafia 'i ai."

"O le ä le uiga o lau tala, mätou!?" fesili a Mr. Arable.

"Oi, o mätou 'uma ma manu o lo'o i le pämanu. O Wilbur ma mämoe ma a lätou fänau, kusi fafine ma kusi tane ma tama'i kusi ma Charlotte ma a'u."

"Charlotte?" tala a Mrs. Arable. "O ai Charlotte?"

"O le uö lelei lava lenä a Wilbur. E 'ese lona atamai."

"E fa'apeï ona föliga?" le fesili a Mrs. Arable.

"E pei," tali a Fern ma le fa'aeteete, "lava o le tele o apogäleveleve, e valu ona vae."

"O Charlotte o le apogäleveleve?" le fesili a Mrs. Arable.

'Ae lue atu le ulu o Fern, ioe. "E 'ese le telë toe fa'aefuefu lona lanu. E nofo tonu lava i luga ifo o Wilbur i le mea o iai lona fa'amoega telë lava. E tapu'e ai e ia lago ma inu o lätou toto mo ana mea'ai. E alofa tele 'i ai Wilbur."

"E mo'i lä ve'a?" tala a Mrs. Arable ma lona mäsalosalo. Sä pupula atu o ia 'iä Fern ma le popole i ona föliga.

"Ioe, e alofa tele Wilbur, 'iä Charlotte," toe tala atu lea a Fern, " 'E te iloa le tala a Charlotte na fai ina 'ua fofoa mai fua o le kusi?"

"E lëai si no'u iloa," le tali a lona tinä. "Se'i 'e ta'u mai."

Fai atu lea o Fern, "I le fofoa mai o le tama'i kusi muamua, sä ou nofonofo i luga o lo'u nofoa lä'au, 'a'o nofonofo Charlotte i lona fa'amoega. Ona fai lea o lana läuga fa'apea: 'Ou te talitonu o le'ä fiafia 'uma 'itätou o lo 'i totonu o lenei pämanu i se tala lelei. I lë 'ua fä vaiaso talu ona nofo ma le onosa'i kusi i luga o ona fua. 'Ua o'o nei i le taimi e fa'aali atu ai e kusi 'iä te 'outou le mea 'ua tupu. 'Ua fofoa mai ma le manuia ni tama'i kusi, e fa'amaiö atu lava 'iä te ia. E lë matagofie 'iä te 'oulua le läuga a Charlotte?"

"E matagofie 'iä te a'u," tala a Mrs. Arable. Ma 'ua o'o nei i le taimi 'e te alu ai e säuni mo le ä'oga Aso Sä. Fai 'iä Avery e säuni. Se'i 'uma mai le ä'oga, ona 'e toe fa'amatala mai lea 'iä te a'u mea o lo'o tutupu i le pämanu a Uncle Homer. Masalo 'uä tele na'uä le taimi 'e te asiasi ai 'i manu. 'E te alu i le pämanu i aoäuli 'uma lava, e sa'o?"

" 'Ou te fiafia lava e alu 'i ai," le tali a Fern ma solo ona gutu ma tamo'e 'äga'i i lona potu i le fogäfale äluga o le fale. Ina 'ua alu 'ese atu Fern, sä musumusu atu lona tinä i lona tamä.

" 'Ua fa'apopoleina a'u e Fern. Na 'e lagona le tülaga o ana fa'amatalaga pei e tautala manu o le pämanu?" tala a Mrs. Arable.

Sä 'ata lëmu Mr. Arable. "Masalo e sa'o a Fern, ai e tautala manu o le pä," lana tala atu i lana 'avä. "E iai taimi e fa'apopoleina ai a'u i lenä lava tülaga 'iä Fern. 'Ae pau lava o tamaiti, tele mea e tutupu i o lätou mäfaufau. E 'avea lenä na mea e föliga mai ai e lätou te fa'alogoina ni mea e lë fa'alogoina e tagata mätutua."

"E tusa lava. E fa'apopoleina tele a'u i uiga o Fern," tala a Mrs. Arable. "Pei e sili ona 'ou fesili i le foma'i, Dr. Dorian pe'ä 'ou toe va'ai 'i ai i le vaiaso a sau. E alofa o ia 'iä Fern pei lava o tä'ua. 'Ou te mana'o 'e na te iloa uiga o Fern ma ana tala e talanoa ma le pua'a ma isi manu o le fa'ato'aga. 'Ou te lagona e lë o se tülaga mäsani pei ona iai le tele o tamaiti. 'E te iloa lelei lava e lë tautala ni manu."

Na toe 'ata punou fo'i Mr. Arable. "Masalo e lë lelei le fa'alogo o tä taliga pei o Fern," lana tala atu lea i lona to'alua.

VAEGA IX
MITAMITAGA O WILBUR

O le fa'amoega apogäleveleve e mälosi atu i lo ona föliga mai. E tusa lava pe fai i filo mänifinifi, e se'äse'ä malepe. 'Ae peita'i e masaesae i aso ta'itasi mai i manu e pilitia ai. Ona toe fai fo'i lea o le galuega a apogäleveleve o le toe fonofono o masaesae o lona fa'amoega. O Charlotte, e fiafia tele o ia e lalaga lona fa'amoega i le aoauli. E fa'apea fo'i ona fiafia tele o Fern e nofonofo i tafatafa o le li'o o mämoe ma matamata 'iä Charlotte o lalaga lona fa'amoega. I se tasi aoäuli, sä fa'alogoina e Fern se talanoaga mälie a Charlotte ma Wilbur, ma sä ia molimau'ina se mea 'ese na tupu.

"E 'ese ma le fulufulua o ou vae, Charlotte," tala a Wilbur, 'a'o pisi lava le apogäleveleve i le faiga o ana galuega.

"E iai le tülaga 'aogä tele e ala ai ona fulufulua o o'u vae," le tali a Charlotte. "Toe o le isi mea, e fitu ni väega o o'u vae ta'itasi--o le coxa, trochanter, femur, patella, tibia, metatarsus ma le tarsus."

Sä nofo sa'o i luga Wilbur ma toe fai atu, " 'Aua 'e te ula."

" 'Ou te lë o ula," le tali a Charlotte.

"Se'i toe ta'u mai väega e fitu o ou vae ta'itasi."

"Coxa, trochanter, femur, patella, tibia, metatarsus, and tarsus."

"Oka oka e!" tala a Wilbur ma tilotilo i lalo i ona vae." 'Ou te lë iloa pe iai ni väega se fitu o o'u vae pei o 'oe."

"Ailoga!" le tala a Charlotte. "E 'ese'ese olaga ta te ola ai E lë lalagaina e 'oe se fa'amoega apogäleveleve pei o a'u. E mana'omia tele le iai o vae lelei pei o a'u mo le lalagaina o le fa'amoega apogäleveleve 'auä o lenä le olaga 'ou te ola ai."

"E mafai fo'i ona 'ou lalagaina o se fa'amoega apogäleveleve pe'ä 'ou fa'ata'ita'i e fai," tala a Wilbur. " 'Ae 'ou te lë i taumafai lava e fai se galuega fa'apenä."

"Se'i 'e taumafai la e fai a'u tilotilo atu," tala a Charlotte.

" 'Ua lelei," tali a Wilbur. "Fa'asino mai e 'oe ona 'ou fa'ata'ita'i atu lea. E tatau ona tele se fiafiaga e maua mai i le lalagaina o le fa'amoega apogäleveleve. E fa'apefea ona 'ämata?"

"Fai muamua si nau mänava se tasi!" tala a Charlotte ma ona föliga 'ata'ata. Fa'asaga atu Wilbur 'ua mänava loloto 'iä te ia lava. "A'e la'ia i se pou mauäluga e mafai ona 'e a'e i ai, pei o a'u." Ona a'e atu lea o Charlotte 'äga'i i luga o le pou 'umï e fa'ata'ita'i atu ai 'iä Wilbur le a'e Sä a'e atu fo'i Wilbur i luga o se fa'aputuga.

"Lelei tele!" tala a Charlotte. "Fai sau tula²⁰ fa'ata'amilomilo ma ou filo, ona 'e 'oso (hurl) lea i luga o le 'ea, ma fa'apa'ü i lalo se isi väega o ou filo.

Sä 'fai si gë²¹ o Wilbur, 'ae na 'oso atu loa o ia i luga o le 'ea. Sä tilotilo vave o ia i lona tua po'o tautau ai se tä'aigäfilo, 'ae lëai se filo, toe fa'alogoina e ia le tigä o lona tino ina 'ua pa'ü i lalo.

Sä 'ata mutimutivale Charlotte ma i'u ai ina mäluelue lona fa'amoega.

"O le 'ä la'u mea sesë 'ua fai?" le fesili a Wilbur ina 'ua toe tü i luga mai i le mea na pa'ü ai.

"E lëai sau mea na sesë," tala a Charlotte. "Mänaia lou taumafai."

²⁰tula = attachment
²¹gë = hesitant

"E tatau ona toe fai," tala a Wilbur. " 'Ou te lagona e tatau ona iai o sina fasimägoa e täofi ai a'u."

Ona savali atu lea o le pua'a i ona lumäfale. " 'Oe Templeton?" le vala'au a Wilbur. Ona tilotilo mai lea o le isumu mai lalo ifo o lona pü.

"E iai sau fasimägoa se'i o'u fa'aaogäina?" le fesili a Wilbur. " 'Ou te mana'o e lalaga so'u fa'amoega apogäleveleve."

"E iai," le tali a Templeton, 'auä e mäsani o ia ona sefeina o fasimägoa. "Lëai se fa'alavelave, se'i o'u alu e 'aumai." Ona tolotolo atu lea o ia i lona pü, tülei 'ese le fua o le kusi o fai ma faitoto'a i lona pü, ma sau 'ese ai ma le fasimägoa palapalä lava ma tu'u atu 'iä Wilbur.

"Mea tonu lava lenä 'ou te mana'o ai," tala a Wilbur. "Tago mai e nonoa le isi pito i lo'u si'usi 'u."

Ona fa'atü lea i lalo o Wilbur ma tu'u atu lona si'usi'u 'iä Templeton. Ona tago atu lea o le isumu 'ua nonoa le tasi pito o le fasimägoa i le si'usi 'u o le pua'a. Sä 'ata'ata ifo Charlotte i le taumafai a Wilbur ma sä ia alofa ifo 'i ai i lona fuata'i.²² Pei lava o Fern, sä alofa tele Charlotte 'iä Wilbur ma lona li'o e 'ese le sauna i isi taimi ma ana mea'ai e tele ina tumu iai o lago. 'Ae sä 'avea lea ma mea e tele ai lago e maua fo'i e Charlotte lätou mo ana mea'ai. Sä mitamita lëmü fo'i lona loto i le taumafai a Wilbur, e lë musu vave.

'A'o tilotilo atu le isumu, le apogäleveleve ma Fern, sä toe a'e atu Wilbur i luga o le fa'aputuga.

²²fuata'i = resume, take up again

"Tilotilo mai 'uma," lana tala. Ona toe oso atu fo'i lea o ia i le 'ea ma sä tilotilo atu o ia o tu'u mai lava le fasimägoa na nonoa e le isumu i lona si'usi'u. Peita'i sä galo 'iä Wilbur ona nonoa o le isi pito o le mägoa i se pou, ma e lë i 'aogä le fasimägoa i lana taumafai. Ona toe pa'ü ai lea o ia i le palapala ma sä ia fa'alogoina le tigä tele o lona tino. Sä tagi o ia. 'Ae 'ata isumu. 'Ae nofo fïlëmü apogäleveleve. Ona toe fai atu lea o ia ma si ona leo mälü 'iä Wilbur.

"E lë mafai ona 'e lalagaina se fa'amoega apogäleveleve Wilbur, ma 'ou te fautua atu e tu'u 'ese lenä mäfaufau 'iä te 'oe. E lua ni mea täua e lë o 'ia te 'oe e mafai ai ona 'e lalagaina se fa'amoega apogäleveleve."

"O a na mea?" le fesili a Wilbur ma le fa'anoanoa.

"E lëai ni ou filo pei o apogäleveleve 'uma, toe faigatä 'iä te 'oe ona 'e iloa le 'auala. 'Ae 'aua 'e te fa'anoanoa, e lë 'aogä 'iä te 'oe se fa'amoega apogäleveleve. E la'u mai e Mr. Zuckerman au mea 'ai i le taeao, aoäuli ma le afiafi. E lë tatau ona fa'apopoleina fua 'oe i le pu'eina o ni au lago e 'ai pei o a'u."

Ona fa'apea atu lea o Wilbur. "E 'ese lou poto ma lou atamai i lö a'u, Charlotte. Masalo na 'ou taumafai ona o so'u fia fa'alialia. Tatau ai ma a'u o'u tigä 'ua maua i le fia fa'alialia."

Na tolotolo atu Templeton ma tatala 'ese mai lana fasimägoa ma toe 'ave i lona pü. 'Ae toe fo'i apogäleveleve i le lalagaina o lona fa'amoega.

" 'Aua 'e te so'ona fa'anoanoa, Wilbur," tala a Charlotte. 'E lë tele ni manu e lätou te iloa lalaga ni fa'amoega apogäleveleve. E o'o fo'i i tagata, e lätou te iloa lalaga, 'ae fa'alëlelei pei o a'u. Na 'e fa'alogo i le igoa, Queensboro Bridge i se aso?"

Na lülü atu le ulu o Wilbur. "O se 'auala laupapa e föliga i se apogäleveleve?" le tali a Charlotte.

" 'Ae 'e te iloa le 'umi o aso na fau ai e tagata lenä ala laupapa, e valu tausaga ana o a'u lenä 'ua 'ou oti i le fia 'ai. E mafai ona 'ou fauina se fa'amoega apogäleveleve i le afiafi e tasi."

"O a mea a tagata e maua mai i le Queensboro Bridge--manu laiti?" fesili a Wilbur.

"E lëai," tali a Charlotte. "E lëai ni mea e maua ai. E fa'aaogä e feoa'i ai i luga tagata ma ta'avale. Masalo ana iai ni taimi o tagata e täupe ifo a'i i luga o le 'auala laupapa ma fa'atalitali ni a lätou meaola lä'iti pei o a'u, 'ua 'aogä. 'Ae lëai, pau lava le mea e iloa e tagata fai o le feoa'i fa'avave, fa'avave, fa'avave i minute 'uma. Ö atu, ö mai, ö atu ö mai, e sili ai lava 'iä te a'u si o'u olaga fa'aapogäleveleve o le nofo i le mea e tasi, sedentry.

"O le ä le uiga o lenä 'upu sedentry?" le fesili a Wilbur.

"O lona 'uiga 'ou te nofo i le tele o le taimi, ma 'ou te lë alu atu e feälua'i solo i le lautele o le lalolagi. E tasi lava la'u va'ai, o'u iloa le mea lelei mo a'u, ma 'ou te iloa o lo'u fa'amoega e lelei mo a'u. 'Ou te nofonofo ma fa'atalitali i mea e maua mai ai. E tele se taimi 'ou te maua e mäfaufau ai i isi mea."

"E fa'apenä fo'i a'u le nofo tümau i le mea e tasi," tala a Wilbur. " 'Ou te nofo i lenei li'o, tusa lava pe 'ou te mana'o i ai pe lëai. 'E te iloa le mea 'ou te mana'o tele ia 'ou iai i le afiafi nei?"

"O fea?"

"I le vaomätua e säili ai ni a'u fatulä'au 'eli'eli ai ni a'u a'a lä'au, suasua ai ni a'u laulä'au i lo'u isu mälö, su'esu'e ai ni a'u mea'ai ma 'ou sogisogi i le manogi o lä'au 'ese'ese..."

"E manogi lava 'oe i le manogi o 'e iai nei," tala a së tasi mämoe. 'Ou te lagonaina lou manogi mai i lo'u tülaga. 'Ese le mälosi o lou manogi leaga."

Sä o'otia Wilbur i le tigä i le tala a mämoe ona tagi ai lea o ia. Ona iloa ifo lea e Charlotte le mea 'ua o'o iä Wilbur, ma fai ifo lea o ia 'i le mämoe.

" 'Aua le fai fuaina Wilbur!'' tala a Charlotte. "E lë o sona leaga e manogi ai fa'apenä. O le la'u 'i ai e tagata o feau mamao a isi manu i lona li'o e fa'amäfanafana ai o ia. E te lë matuä manogi lelei fo'i 'oe. Toe o le isi mea, 'ua 'e fa'asälävei²³ tala mai o fai le ma talano'aga matagofie. O le'ä fo'i le tä talano'aga sä fai Wilbur, 'a'o lë i fa'asalavei mai e mämoe?"

" 'Ua 'ou lë manatuaina," le tali a Wilbur. "E lë äfäina. 'Ua 'ou musu fo'i e talanoa, Charlotte. 'Ua 'ou fiamoe. Fai pea lau galuega, 'ae 'ou tä'oto'oto atu. Mänaia le afiafi." Ona ta'oto ai lea o Wilbur i se tasi o ona itü.

'Ua popogi le fa'ato'aga 'ätoa, ma sä to'afïlëmü i le lëai o se pisa. Na iloa fo'i e Fern 'ua o'o i le taimi o lei 'aiga o le afiafi, 'ae sä lë fia alu 'ese o ia mai le pämanu. Sä iai fo'i ni iao uli o fëlelei ma la'u ni mea'ai mo a lätou fanau. Fa'apea ona iai o se tama'i manulele i le isi itü o le 'auala o pese leotele fa'apea: "Whippoorwill, Whippoorwill!" Na iloa atu fo'i e Fern ia Lurvy o nofo mai i lalo o se 'apu telë ma tutu lana paipa. Na fa'alogoina e Wilbur se lage o tagi.

²³fa'asalavei = interrupt

Ma sä matagofie pa'ö 'ese'ese 'uma 'iä Wilbur. 'A'o tä'oto'oto pea o ia, sä toe mäfaufau o ia i le tala a mämoe mätua na fai atu 'iä te ia ma le oti pe'ä latalata vaitausaga mälülü ma le Kirisimasi. Ona tete ai lea o Wilbur i le fefe ma le popole.

"Charlotte?" le vala'au a Wilbur ma si ona leo tau lë lagona.

"O a'u lea Wilbur,"

" 'Ou te lë fia oti."

"E te lë oti," tala a Charlotte ma si ona leo mälü.

" 'Ou te fiafia tele i lo'u nofoaga lenei i le pämanu tala a Wilbur. " 'Ou te fiafia i mea 'uma o le fa'ato'aga."

"E fa'apenä fo'i a'u ma le tele o isi manu," tala a Charlotte.

'Ae taunu'u loa le kusi ma lana toloa'i e to'afitu. Sä matagofie le tagitagi a tama'i kusi. Na fa'alogologo atu Wilbur i le tagitagi a kusi ma le alofa i lona loto.

"Charlotte," tala a Wilbur.

"I ö," tali a le apogäleveleve.

"Se tala moni 'ea lau tala e mafai ona 'e fesoasoani mai 'iä te a'u e lë tapëina ai a'u e tagata o le fa'ato'aga?"

"O se tala ma le matuä fa'amäoni. 'Ou te lë mana'o ia 'e oti Wilbur."

"O le 'ä lau fuafuaga mo le sefeina o a'u?" fesili a Wilbur ma lona fia iloa le mea a Charlotte e fai.

'Ae tali fa'atopetope atu Charlotte, "E lë i matuä 'ou iloa la'u mea 'äfai. 'A'o lea 'ou te galue i se fuafuaga pei ona 'e fia iloa."

"O se tülaga ofoofogia o 'e taumafala Charlotte," tala a Wilbur. " 'Ua tali ä au fuafuaga? 'Ua 'e maua se tonu pe lë 'i taitai?" le fesili a Wilbur ma le fefe 'iä te ia.

"O lea 'ua feololo mai lava fuafuaga 'uma. E lë toe 'umi 'ae maua le tonu 'ato'atoa.

"O ä fea 'e te galue ai i le fa'a'ato'atoaina o fuafuaga 'uma?" le tima'i atu lava a Wilbur.

"Pe'ä 'ou tautau ma lo'u ulu fa'aü i lalo. O le taimi lenä e galue ai lo'u mäfaufau 'aua 'ua iai 'uma le toto o lo'u tino i lo'u ulu."

" 'Ou te fia fesoasoani atu pe'ä 'ou 'aogä i se mea."

"E lë äfäina," tala a Charlotte. "E sili atu le lelei o lo'u mäfaufau pe'ä 'ou galue na'o a'u."

" 'Ua lelei , " tala a Wilbur. " 'Ae 'aua 'e te matamuli e ta'u mai se mea 'ou te 'aogä iai."

"E tele sou 'aogä pe'ä 'e tö'aga e tu'u 'ese le popole ma lou loto. Moe ma 'aua 'e te popole. E lë o se tülaga lelei le popolevale! Lamu lelei au mea'ai ma 'ai 'uma, 'ae tu'u na 'o sina väega la'ititi mo Templeton. Fa'aopoopo ni ou pauna ma ola lelei--o se tülaga lenä e mafai ai ona 'e fesoasoani mai 'iä te a'u. Ola lelei ma 'aua ne'i fa'apopoleina fua 'oe. 'Ua 'e mälamalama mai?"

"Ioe, 'ua 'ou mälamalama," tala a Wilbur.

"Alu lä'ia i lou moega," tala a Charlotte. "E 'aogä tele ona 'e moe ma moe lelei."

Na alu atu Wilbur i le tulimanu pogisä o lona li'o ma ta'oto i lalo. Na moe'i'ini ona mata, ma i le minute na soso'o ai, 'ua toe tautala atu fo'i o ia.

"Charlotte," lana tala.

"O a'u lea Wilbur."

"E mafai ona 'ou alu 'i fafo i lo'u 'apa mea'ai e tilotilo po'o iai ni mea'ai o totoe? Pei lava o totoe ai ni nai pateta."

" 'Ua lelei," tala a Charlotte. " 'Ae ia vave ona 'e toe sau i lou li'o e moe."

Ona tamo'e atu lea o Wilbur i lona 'apa mea'ai.

"Savali lëmü, lëmü, lëmü!" tala a Charlotte. "E leaga le televave ma le so'ona popolevale!"

Sä tü fa'afuase'i Wilbur, tilotilo i ona itü, ona savali lëmü atu lea o ia i lona 'apa mea'ai. Na maua e ia ni fasipateta o totoe ai. Tago atu lea o ia 'ua 'ai ma folo mälie, ma toe fo'i i lona moega i le tulimanu o lona li'o. Na tapuni ona mata, ma sä lë toe pisa o ia i ni nai minute.

"Charlotte?" tala a Wilbur.

"I ö?"

"E mafai ona 'ou alu e inu sä'u susu? O lo'o totoe le suäsusu i la'u 'apa tu'u susu."

"E lëai!" 'ua mätütü lelei lou 'apa tu'u susu, 'ae moe loa. 'Aua ne'i 'e toe tautala! Moe'i'ini 'ou mata ma moe!"

Na tapuni mata o Wilbur. 'Ae tü i luga Fern mai lona nofoa lä'au ma savali 'äga'i 'i le fale. Sä tumu lona ulu i mea na ia va'ai ma fa'alogo iai.

"Manuia le pö, Charlotte," tala a Wilbur.

"Manuia le pö, Wilbur!"

'Ua te'a nai minute, ona toe fai atu fo'i lea o Wilbur.

"Manuia le pö, Charlotte!"

"Manuia le pö Wilbur!"

"Manuia le pö!"

"Manuia le pö!"

VAEGA X
'UA PÄ LE FUA LEAGA

I le tele ma le tele o aso na soso'o ai, sä nofo fa'atalitali le apogäleveleve ma lona ulu fa'atautau i lalo i le taumäfaufau o se tülaga e laveä'ina ai le ola o si ana uö. I lë 'ua 'uma ona fai o lana folafolaga 'iä Wilbur e na te laveä'ina lona ola, ma 'ua galue ai lava o ia i se tülaga e mafai ai ona taunu'u o lana folafolaga.

O Charlotte o se tasi itü'äiga manu e lava tele le onosa'i. E iloa lea i ana galuega e fai. A fa'atalitali umi lava o ia, e lele mai se lago ma 'äpilitia i lona fa'amoega. Sä fa'apea fo'i ona talitonu o ia a nofo mäfaufau umi i le puapuagatia²⁴ o Wilbur, e i'u lava ina o'o mai 'iä te ia se manatu lelei e mafai ai ona ia fesoasoani 'iä Wilbur.

I se tasi taeao i le masina o Iulai 'ua maua e Charlotte se manatu. "Oi, mänaia tele le manatu lea e faigofie!" le tala a Charlotte 'iä te ia lava. "O le tülaga e mafai ai ona laveä'ina o le ola o Wilbur o le fai lea o sina togafiti 'iä Zuckerman. A mafai ona 'ou fa'asëseina o manu laiti," le manatu lea o Charlotte, "e tatau ona 'ou mafai fo'i ona fa'asesë o tagata. E lë popoto tagata pei o manu laiti."

'Ae savali atu loa Wilbur i ona lumäfale i lea taimi.

"O le ä se mea o 'e mäfaufau 'i ai Charlotte?" le fesili a Wilbur.

"O si o'u manatu," tala a le apogäleveleve, "o tagata e fa'ase'egöfie²⁵."

²⁴puapuagatia = afflict; distress; cause pain to; trouble very much.

"O leä le uiga o lenä 'upu fa'ase'egofie?"

"E faigöfie ona fa'avalea," le tali a Charlotte.

"O se tülaga mutimutivale," tali a Wilbur ma ta'oto i lalo i le päolo o lona pä ma fai si ana moe! 'Ae nofonofo lava le apogäleveleve ma tilotilo atu 'i ai ma lona loto mutimutivale i le alofa 'iä Wilbur. 'Ua latalata ina 'uma aso o le vaitausaga mäfanafana. Sä lagona e Charlotte le pu'upu'u o aso e tatau ai ona fai o lana galuega. E laveä'ina ai le ola o Wilbur.

I lea lava taeao 'a'o moe Wilbur, na savali atu Avery Arable i lumäfale o Zuckerman, 'ae mulimuli atu i ona tua ia Fern! Sä 'u'u e Avery se lage (frog) ola i lona lima. 'A'o Fern, sä tele ni fugälä'au na ia tu'u i lona ulu. Na taufetuli atu 'ilä'ua ma tämomo'e i le umukuka.

"Fetaui tonu lava le lua ö mai ma le vela o le pai," tala a Mrs. Zuckerman.

"Va'ai i la'u lage!" tala a Avery ma tu'u atu le lage i le laulau.

" 'Ave i fafo lenä mea!" tala a Mrs. Zuckerman.

" 'Ave 'ese le lage ma le pai e vevela," tala a Fern. "Toeititi lava pë le lage."

"E lëai," tala a Avery. "O lea lava na 'ou tago 'ua valuvalu le vä o mata." 'Ae 'oso atu le lage ma tü i luga o 'apa a Mrs. Zuckerman o i totonu o le tapu (sini) fufulu ipu.

"O lenä o le'ä leaga 'uma 'oe i lau pai," tala a Fern i lona tuagane, "E mafai ona 'ou alu e su'e mai ni fuämoa i totonu o le falemoa, Aunt Edith?"

"Leai. 'Aua lua te ö e fa'alavelave i moa! 'Ae taufetuli i fafo pe'ä lua ö."

"O le'ä leaga 'uma mea i le pai a Avery. 'Ua leaga 'uma luma o lona ofu," tala leo tele a Fern.

"Sau lage!" tala a Avery, ma tago atu 'ua 'u'u mai lana lage. 'Ae kiki i tua vae o le lage i le 'apavai ma pisipisi solo ai vai i le umukuka ma le pai a Avery.

"Ta ö e täupe i le taupega!" tala Avery 'iä Fern. Ona taufetuli atu lea o tamaiti 'äga'i i le pä manu o iai ma le taupena.

E iai se taupega e sili atu i taupega 'uma i le nu'u 'ätoa i le pä manu a Mr. Zuckerman. O se maea sa'ö e tasi o gogoa i le la'äu fa'alava (beam) i luga ifo o le faitoto'a. I le pito o le maea o lo'o tautau i lalo o iai se poga (knot) telë e fai ma nofoa. Sä tautau le maea i se tülaga e mafai ai ona täupe le tagata ma le lëai o se isi e na te tülëia. A 'e a'e i le fasitepu i luga o le fa'aalo, 'u'u le maea ma tilotilo i lalo, 'e te tau lili'a ma 'e matapogia i le mauälalo. Ona toso mai lea i luga o le pito i lalo o lo'o iai le poga, nofo ai luga, moe'i'ini 'ou mata ma oso. I se sekone (second) e föliga 'ua 'e pa'ü i le maualuga o le fa'aalo mai le foloa, 'ae lëai a mau lava lau pipi'i i le maea 'e te sau i lalo ma 'e taupe a'i i le alu saoasaoa o le maea.

Tele ni mätua 'aemaise tinä e nonofo fëlataa'i ma Zuckerman e fa'apopoleina 'ilätou i lea taupega ne 'i pa'ü ai ni isi o ä lätou fänau. 'Ae lëai lava se tamaititi na pa'ü ai i lea taupega. O le to'atele lava o tamaiti e popoto tele e pipi'i i le maea.

Sä tu'u e Avery lana lage i totonu o le taga o lona 'ofuvae ma a'e i luga o le fa'aalo. "O le taimi taluai na 'ou täupe ai, toeititi lava a ma fetaui ma le tulimanu o le pä," lana tala leo telë.

" 'Ave 'ese le lage ma lau taga," tala a Fern 'iä. Avery.

'Ae na täupe lava Avery ma le lage i lana taga.

" 'Ua lanu violë lou laulaufaila²⁶," le 'e'ë a Fern.

"E fa'apenä fo'i 'oe," le tali a Avery.

" 'Ua 'ou mageso talu ai mutia o lo'o i totonu o lo'u 'ofu!" le valä'au a Fern.

"Valu!" tali a Avery.

²⁶laulaufaila = tongue

"Oso i lalo," tala a Fern " 'ae togi mai le maea!"

'Ae täupe lava Avery ma taufa'alili 'iä Fern, "O Fern 'ua mageso; O Fern 'ua mageso!"

Ina 'ua oso 'ese Avery ma le maea ma ia togi atu 'iä Fern, na moe'i'ini mata o Fern ma oso. Sä fa'apea ona feauaua'i o täupega a Fern ma Avery i le itülä 'ätoa.

'Ua vaivai 'ilä'ua, ona o atu lea 'i le togälä'au ma piki ni ala kuava vao mümü ma 'ai. Na lanu mümü 'uma o lä laulaufaiva. Na ü atu e Fern se tasi o ia Kuava vao mümü 'ua pala ma sä musu ai loa o ia e toe 'ai. Na tau atu Avery i se atigipusa o ta'atia mai, tago atu lea o ia 'ua 'aumai ma tu'u 'i ai lana lage. Sä föliga vaivai le lage ai o le taupega i le taeao. Ona sävalivali lëmü atu lea o tamaiti i le pä manu. Sä vaivai fo'i o lä'ua ma sä tau lë lavävä e lä'ua sävavali.

"Sau e fai se ta fale i luga o le lä'au," tala a Avery 'iä Fern. " 'Ou te fia nofo i luga o se lä'au ma la'u lage."

" 'Ou te fia alu e asiasi 'iä Wilbur," le tala a Fern.

Na fe'a'ei atu 'ilä'ua i luga o le pä i le ala o manu ma sävavali fa'agesegese atu 'äga'i i le pä pua'a. Na lagona atu e Wilbur le ö mai o tamaiti, ona nofo lea i luga.

Na iloa atu e Avery le fa'amoega apogäleveleve, ma i lona latalata atu 'i ai sä ia iloa atu Charlotte.

"Ei, va'ai i le apogäleveleve telë!" tala a Avery. " 'Ese le telë."

"Tu'u ai pea, 'aua ne'i 'e tago 'i ai!" le poloa'i a Fern.

"Mänaia tele le apogäleveleve, 'ou te tago nei e pu'e mai," tala a Avery. Na tu'u 'ese e ia le ufi o le atigipusa o iai lana lage ma tago atu 'ua 'u'u mai se fasilä'au. " 'Ou te tago nei e fa'apa'ü mai le apogäleveleve i totonu o la'u atigipusa."

Na toeititi lava pë le fatu o Wilbur i le mea semanü e tupu 'iä Charlotte.

"Alu 'ese ma le apogäleveleve!" le tagi a Fern 'iä Avery.

Na tu'u atu le isi vae o Avery i luga o le pä ma tago atu e tau tu'u i luga lana fasila'au, 'ae mase'e lona vae mai le pä ma pa'ü ai i lalo. Sä iai le fua leaga o le kusi i lalo tonu lava o le 'apa mea'ai o Wilbur. Ina ua pa'ü atu Avery, na pä le fua o le kusi ma sä manogi leaga 'uma le pä manu 'ätoa.

Na 'e'ë atu Fern 'iä Avery, 'ae na tü i luga Avery ma tamo'e 'ese mai le pä manu. "Oka, se sauna!" le 'e'ë a Avery ma tamo'e 'ese; oka, se sauna!"

Sä tagi Fern, 'ae na 'u'u fo'i lona isu ma tamo'e 'ese 'äga'i i le fale. Fa'apea ona mulimuli atu o Avery ma 'u'u fo'i lona isu. 'Ae na lagona e Fern le to'alëmü o lona agaga ina 'ua sao le apogäleveleve.

Ina 'ua fo'i ifo ni isi o manu e iai mämoe, kusi ma a lätou fanau i le pä manu mai i le lautele o le fanua, na faitio 'ilätou i le manogi leaga o le pä manu. 'Ae sä fa'amatala atu e Wilbur 'iä lätou le mea na tupu. Na alu ifo le atali'i o Mr. Arable ma tau pu'e Charlotte, 'ae pa'ü 'ese ai mai le pä ma pa'ü i luga o le fua leaga o le kusi. 'Ua pä le fua ma sauna 'uma ai le pä manu 'ae tamo'e 'ese ai le tama. "Semanü le fua leaga o le kusi 'ua laveä'ina ai le ola o Charlotte," le tala a Wilbur.

Sä mitamita lëmü le kusi e tusa ma lona fesoasoani i le mea na tupu. "Semanü sinä fua e lë i fofoa," tala a kusi, 'ua sefe ai le ola o Charlotte."

'A'o Templeton le isumu, na o'otia o ia i le lë fiafia 'ua ta'e lana fua fa'apelepeleina. Sä le gatia fo'i lona mimita ma fa'apea atu, "Va'ai 'outou i le 'aogä o le sefe o mea 'ese'ese. E lë iloa lava le taimi e 'aogä ai se mea o nei mea 'uma. O le ala lenä o lo'u lë tia'i o se mea e tasi."

"O lenei mea na tupu," tala a se tasi o tama'i mämoe," 'ua 'aogä tele lea 'iä Charlotte. 'Ae fa'apefea le to'atele o 'ilätou? 'Ua sauna tele le manogi lea e sau. O ai e fia nofo i se pä manu e fa'amanogi i se fua leaga ma le sauna?"

" 'Aua 'e te popole, 'e te mäsani lëmü i le manogi," tala a Templeton. Na tü o ia i luga ma fa'asa'osa'o lana ava, ma tolotolo atu i le fa'atafuga e asiasi 'i ai.

Ina 'ua alu atu Lurvy i le aoäuli ma le mea'ai a Wilbur, na tü o ia 'ae lë i o'o i lë pa manu ma sosogi le 'ea ma fa'amanifi ona mata i le sauna o le manogi ona o le fua leaga.

"O le ä lenei manogi leaga?" lana tala. Sä ia tu'u i lalo le pakeke ma tago atu i fasilä'au na u'u e Avery ma tatala a'i le pä. "Isumu!" lana tala. "Fui! na tatau ona 'ou iloa e fai se fa'amoega o isumu i lalo o le apa mea'ai o le pua'a. Matuä'i o'u ita tele i nei mea o isumu!"

Ona toso 'ese lea e Lurvy le apa mea'ai o Wilbur ma tagu le fua leaga i ni palapala 'ätoa ma isi fa'aputugäläpisi a Templeton le isumu sä iai fa'atasi. Tago lea o ia 'ua sasa'a mea'ai a Wilbur i totonu o lona apa. Sä fia 'ai tele Wilbur ma sä 'äga'i ina 'uma lelei mea'ai ona ia 'ai. 'Ae manatua loa e ia le isumu ma lana fua leaga na sefe ai le ola o Charlotte, ona fa'atoetoe ai lea e Wilbur ni nai mea'ai i le apa mo Templeton.

'Ua uma ona toe tagu le fua leaga ma 'ua toe 'äga'i ina manogi lelei le 'ea o le pä manu. 'Ua te'a fo'i le aoäuli lätou ma 'ua popogi le afiafi. 'Ua mänaia le manogi o le 'ea ma le malü o le sau o le afiafi. I tala ane o le fa'amoega apogäleveleve o Charlotte sä nofonofo ai o ia ma 'ai sana lago na maua ma mäfaufau i le lumana'i²⁶. Ina 'ua 'uma ona 'ai, ona alu ifo lea o ia i le ogätotonu olona fa'amoega ma 'ämata ona galue. 'Ua momoe 'uma le tele o isi manu, 'ae lë mälölö le apogäleveleve i le faiga o lana galuega.

Na 'ave 'ese e Charlotte se tasi väega mai i le ogätotonu o lona fa'amoega apogäleveleve ma pü fafä ai lea mea. Ona fa'asaga atu lea o ia 'ua 'ämata ona toe lalaga o le apogäleveleve e fa'atumu ai le pü po'o le väega na ia 'ave 'esea. 'Ua fo'i atu Templeton mai i le fa'aputuga lapisi i le vaeluaga o le pö, sä lë moe le apogäleveleve i le faiga o lana galuega.

²⁶lumana'i = future

VAEGA XI
VAVEGA

I le aso na soso'o ai, sä puaoa²⁷ le tau i le fa'atoaga 'atoa i le fa'atimutimu o le aso. Na süsü fo'i le tele o lä'au.

O se va'aiga 'ese na o'o i le fa'amoega apogäleveleve i lea taeao. Sä pei na teuteu i ni leise nini'i le apogäleveleve 'ätoa i le pilitia ai o vai pei o ni loimata²⁸.

Ina 'ua mälamalama le taeao, na föliga mai le apogäleveleve (web) o se veli fë'ila'ilaa'i lona mätagöfie. E o'o lava 'iä Lurvy e lë mäsani ona ia 'amana'ia o ni mea mänanaia 'ese'ese, na ia maöfa i le mänaia o le apogäleveleve o Charlotte i lea taeao ina 'ua usu atu o ia ma le mea'ai a Wilbur. I le sösö atu atili o Lurvy 'i le apogäleveleve ma ia tulimata'i le mänaia, na ia iloa atu se mea 'ese. Sä ia tu'u vave i lalo lana pakeke na 'u'u ma alu atu 'ua tü i tala ane o le apogäleveleve ma ia tulimata'i le mänaia, na ia iloa atu se mea 'ese. Sä ia tu'u vave i lalo lana pakeke na 'u'u ma alu atu 'ua tü i tala ane o le apogäleveleve ma tilotilo atü, o tusi mai ai ni'upu i totonu o le apogäleveleve fa'apea:

PUA'A 'ESE

²⁷puaoa = misty; foggy
²⁸loimata = tears

Sä lë talitonu Lurvy i lea tülaga ma lona va'aia o ia 'upu ma sä lagona e ia le vaivai o ona tino. Na ia tu'u ifo ona lima ma solo ai ona mata ma toe tilotilo atu lava o tu'u mai 'upu i le apogäleveleve. "Tau valea lo'u ulu ma lo'u va'aia o se mea 'ese," le musumusu a Lurvy 'iä te ia lava. Na fa'apa'ü vave o ia i ona tulivae ma fai si ana tatalo pu'upu'u. Ona tü ifo lea o ia 'ua alu televave 'äga'i 'i le fale e vala'au Mr. Zuckerman, 'ae galo ai ona 'ave le mea'ai a Wilbur.

"E sili ona 'e sau e tä ö i le pä pua'a," tala a Lurvy 'iä Zuckerman.

"O le ä le mea 'ua tupu?" le fesili a Mr. Zuckerman. " 'Ua iai se mea 'ua tupu i le pua'a?"

" 'Ou te lë iloa," le tali a Lurvy. "Sau lava 'oe se'i 'e va'ai 'i ai."

Na sävavali atu nei tamäloloa e to'alua i le pä o Wilbur. Ona fa'asino atu lea e Lurvy 'iä Zuckerman le mea o lo'o tu'u mai i le apogäleveleve. " 'E te va'aia le mea na 'ou va'aia?" le fesili atu a Lurvy 'iä Zuckerman.

Na sïoa atu Mr. Zuckerman i 'upu o tusi mai i le apogäleveleve. Ona fa'apea lea o lana tala, "O SE PUA'A 'ESE". Sä ia tilotilo atu 'iä Lurvy. Ona tütü lea o 'ilä'ua ma nai o la tino pei 'ua mogea. Sä vaivai tele Charlotte i lana galuega sä fai i le tele o itülä o le pö. 'Ae na 'ata'ata lëmü o ia ma tilotilo atu 'ia Lurvy ma Mr. Zuckerman. Na alu ifo fo'i Wilbur ma tü i lalo tonu lava o le apogäleveleve.

"O SE PUA'A 'ESE" le tala lë manigo a Lurvy ma si ona leo tau lë lagona.

"O SE PUA'A 'ESE" le musumusu a Mr. Zuckerman. Na tilotilo atu 'ilä'ua 'iä Wilbur ma toe tilotilo atu 'iä Charlotte, ma lülü o la ulu.

"E lë taumate o le apogäleveleve (spider)..." le tala a Mr. Zuckerman ma lülü lona ulu i lona lë talitonu i le mea 'ua ia va'aia ma lë 'uma ai lana tala na tau fai. Na toe savali lëmü atu lea o ia 'i le fale ma fai atu i lana ävä, "Edith, 'ua iai le mea 'ua tupu," lana tala ma si ona leo vaivai lava. Na savali atu o ia i le potu mälölö ma nofo i lalo i se tasi o nofoa, ae mulimuli atu 'i ai si ana ävä.

"E iai se mea 'ou te fia ta'u atu 'iä te 'oe Edith," lana ala. "E sili ona 'e nofo i lalo."

Sä nofo i lalo Mrs. Zuckerman, ma sä fa'apopoleina tele o ia. Sä aliali mai lea tulaga i ona föliga popole.

"Edith," tala a Mr. Zuckerman ma lona taumafai lava e tautala ma lë tete (shaky) o lona leo, "E sili ona 'e iloa o lo'o 'iä 'ita'ua se pua'a 'ese."

Sä lë iloa e Mrs. Zuckerman le uiga o le tala a lona to'alua. Ona fai atu lea o ia, "Homer Zuckerman, o le ä le uiga o lau tala?"

"O se mea 'ese 'ua tupu, Edith," lana tali. "O le tä pua'a 'ua 'ese lava ia mai pua'a ola 'uma."

"O le ä le mea 'ua 'ese ai Wilbur mai isi pua'a?" le fesili a Mrs. Zuckerman ma si ona leo 'ua feololo lana loto sä fa'apopolenia.

"Ou te lë iloa le mäfua'aga," tala a Mr. Zuckerman. " 'Ae 'ua fa'aali mai 'iä itä'ua se fa'ailoga. Ma o se fa'ailoga lë ma fa'amatalaina³⁰. O se vavega³¹ le mea 'ua tupu i le fa'atoaga. O lo'o iai se apogäleveleve (web) telë i luga tonu o le faitoto'a o le pä manu, i luga tonu lava o le li'o o Wilbur. Ina 'ua usu atu Lurvy e fafaga le pua'a i le taeao, na ia va'aia le apogäleveleve* (web) i le mänaia 'ese lava o le apilitia ai o vai mai i le sau o le taeao ma pei ai e i'ila. I le ogätotonu o le apogäleveleve, o tusi ai ni 'upu fa'apea, "O SE PUA'A 'ESE". O ia 'upu o lo'o lalagaina fa'atasi ma le apogäleveleve (web). 'Ou te iloa Edith, na 'ou alu 'i ai ma va'ai. Ma o lo'o tusi manigo mai ai ni upu, "O SE PUA'A 'ESE." E lë o se tülaga fa'atauva'a le mea 'ua tupu. O se vavega le mea 'ua tupu, ma o le fa'ailoga i le apogäleveleve 'ua fa'ailoa mai ai. O SE PUA'A 'ESE le pua'a o lo'o i le pä manu.

*apogäleveleve = web or spider, depending on context of the sentence
³⁰lë ma fa'amatalaina = mysterious; fa'animonimo
³¹vavega = miracle

"E föliga mai 'ua fai sina sipa o lou mäfaufau," le tala a Mrs. Zuckerman i lona to'alua. " 'Ou te lagona e lë o le pua'a e 'ese, o le apogäleveleve o se apogäleveleve 'ese."

"E lëai," tala a Mr. Zuckerman. "O le pua'a e 'ese. O lo'o ta'u mai ai lava i le fa'ailoga i le ogätotonu o le apogäleveleve (web)."

"Mäsalo," tala a Mrs. Zuckerman. " 'Ae 'ou te fia tilotilo lava a'u i le apogäleveleve (spider)."

"O se apogäleveleve (spider) fa'aefuefu pei lava o le tele o apogäleveleve (spiders)," tala a Mr. Zuckerman.

Na tütü ifo 'ilä'ua mai o la nofoa ma sävavali fa'atasi atu i le pä pua'a o Wilbur. "Va'ai Edith, o se apogäleveleve (spider) fa'aefuefu pei lava o le tele o apogäleveleve."

Sä mitamita lëmü le agäga o Wilbur i lona va'aia o le pisapisaö o tagata 'iä te ia. Sä tütü fa'atasi le ulugali'i o Zuckerman ma Lurvy ma faitau 'upu o i le fa'ailoga o le apogäleveleve.

Sä lagona e Charlotte le fiafia tele 'ua 'amana'iä e tagata lana togafiti na taumafai. Sä nofo fïlëmü o ia ma fa'alogologo i talanoaga a Zuckerman ma lana ävä ma Lurvy. 'Ua pilitia se lago i le apogäleveleve o Charlotte, i lalo tonu lava o le 'upu PUA'A, na fa'apa'ü vave ifo o ia ma saisai le lago ma 'ave 'ese i tua.

'Ua 'ämata ona maui (disappear) o le puaoa o le taeao. 'Ua fa'asolo mago fo'i le süsü o lä'au ma le fa'amoega apogäleveleve. 'Ua toe fo'i lätou uma 'i le fale, Mr. ma Mrs. Zuckerman ma Lurvy, 'ae na toe tilotilo i tua Mr. Zuckerman 'iä Wilbur.

" 'E te iloa," lana tala ma le paü o lona leo i le täua o ona fa'alogo'aga, "na 'ou lagona lava mai le 'ämataga o se pua'a 'ese lona lelei o le ta pua'a lea. E mälö 'ato'atoa o ia. O le matuä pua'a lava e gata ai le lelei o pua'a le ta pua'a. 'Ua 'e va'aia le läpotopoto lelei ma malosi o ona taua, Lurvy?"

"E sä'o, e sä'o 'ua 'ou iloa," le tali a Lurvy. "Na 'ou mäta'ina lava le pua'a. O se matuä pua'a."

"E umï toe lämolemole," le tala a Zuckerman.

"E sa'o lelei," le talitonuga fa'aopoopo o Lurvy. "E matuä lämolemole 'ese o ia i pua'a uma. O se pua'a 'ese."

'Ua taunu'u uma tagata i le fale, ona talai vave 'ese lea o ofu faigaluega o Mr. Zuckerman 'a e fa'amaulu lona suki lelei. 'Ua alu atu o ia 'i lana ta'avale ma uli 'i le fale o le faifeau. Na 'ätoa le itülä o iai o ia i le fale o le faifeau i le tau fa'amatala i le faifeau le vavega 'ua tupu i le fa'atoaga.

"O le taimi nei," tala a Mr. Zuckerman, "e na 'o le to'afä tagata i le lalolagi 'ätoa 'ua lätou iloa le vavega-na 'o a'u, la'u ävä o Edith, la'u tamäloa faigaluega o Lurvy, ma lau susuga a le faifeau."

" 'Aua ne'i toe ta'uina i se isi lava tagata," tala a le faifeau. "E tätou te lë iloa le uiga o le mea 'ua tupu. 'Ae se'i o'u mäfaufau iai ma fa'atülaga i la'u lauga mo le Aso Sä o muamua. E lëai së e mäsalosalo 'O SE PUA'A 'ESE lau pua'a. 'Ou te manatu e tatau ona fa'amatala atu i la'u lauga se manuia 'ua o'o mai i lo tätou nu'u i le iai 'O Se Pua'a 'Ese. E iai se igoa o le pua'a?"

"Ioe," tala a Mr. Zuckerman. "E fa'aigoa e le afafine o le tuagane o la'u ävä 'iä Wilbur. O se teineititi 'ese lea teine i ona mäfaufau ma mea e fiafia iai. O ia lenä na fa'asusuina le pua'a mai i lona fa'atoä fanau mai. Ona 'ou fa'atauina 'ese lea mai iä te ia ina 'ua 'ätoa le mäsina."

Ona lülü lima lea o Mr. Zuckerman ma le faifeau ma toe fo'i atu Mr. Zuckerman i lona 'äiga.

'Ae o ni tala fa'alilolilo, e lë 'umi ma faigatä ona tu'u fa'alilolilo. 'Ae lë i taitai o'o i le Aso Sä, na salalau le tala 'iä Wilbur i le nu'u 'ätoa. Na iloa e tagata 'uma se fa'ailoga na tusia i totonu o le apogäleveleve (web) i le fa'atoaga a Mr. Zuckerman. Na iloa e tagata 'uma o lo'o iai 'iä Mr. ma Mrs. Zuckerman se pua'a 'ese. Na ö atu se to'atele o tagata 'ese'ese ma tilotilo 'iä Wilbur. Sä fa'atumulia le fa'atoaga i ta'avale 'ese'ese a tagata matamata 'iä Wilbur.

I le fale o Arable, na ta'u atu e Fern i lona tinä le taumafai o Avery e tä i lalo le apogäleveleve (spider) i se fasilä'au. Sä lë fiafia Mrs. Arable i lea tülaga, ona fa'asala ai lea o Avery i le alu e moe ma le lë 'ai o sana mea'ai i lea afiafi.

I le tele o aso na soso'o ai, sä vevesi tele Mr. Zuckerman i le to'atele o tagata na solo atu e matamata 'iä Wilbur. 'Ua ala ifo o ia i le taeao ma fa'amaulu lona suki lelei e fa'atalitali ai tagata matamata. 'Ae 'ua galo ai lava le tele o isi galuega o le fa'atoaga e tatau ona fai. Fa'apea fo'i ona ala ifo o Mrs. Zuckerman ma kuka ni mea'ai a Wilbur. Ala ifo Lurvy, sele lana ava ma selu lona ulu; 'auä o lana galuega tele 'ua o'o iai o le alu atu lea e fafaga Wilbur 'a'o tilotilo atu le to'atele o tagata.

Ona fa'atonu lea e Me. Zuckerman ia Lurvy e fa'afä ona fafaga o Wilbur i le aso e tasi. I le pisi tele o le ulugali'i i tagata matamata, 'ua matuä galo lava le tele o isi galuega e tatau ona fai o le fa'atoga. 'Ua pula lava tüava lätou, 'ae 'ua lëai se isi e piki'ina ma fai ai ni siamu pei ona mäsani ai Mrs. Zuckerman. 'Ua vaoa le togäsaga lätou, 'ae 'ua lëai se taimi o Lurvy e galue ai i le togäsaga.

I le Aso Sä, sä fa'atumulia le falesä. Ona fa'amatala atu lea e le faifeau le vavega. Sä fa'apea atu o ia i tagata, e aliali mai i 'upu na tusia i totonu o le apogäleveleve (web) le tatau ona nonofo va'ava'ai o tagata i mea ofoofogia³² e tutupu.

I lë 'ua 'avea le pua'a o Wilbur ma mäta'aga i le tele o tagata. Sä fiafia tele Fern i lea tülaga, 'auä na lagona e ia le 'aogä o le togafiti a Charlotte na fai e tau laveä'ina ai le ola o Wilbur. 'Ae sä fa'anoanoa fo'i Fern, 'ua tumu tele le pä manu 'aemaise le li'o o le pua'a i le to'atele o tagata. Na sili ai lava 'iä te ia aso muamua sä na 'o ia ma nai ana uö, ma manu 'ese'ese sä iai i le pä manu.

³²ofoofogia = wonderous

VAEGA XII
O LE FONO

I se tasi afiafi talu ona tusi e Charlotte ni 'upu i lona apogäleveleve (web), na fa'apotopoto e ia isi manu 'uma mo sa lätou fonotaga fa'atasi.

"O le'ä 'ou ulua'i 'ämataina le tätou fono i le vala'au atu o igoa, 'ae tali mai po'o ai o misi Wilbur?"

"O a'u lea! tala a le pua'a."

"Gander?"³³

"O a'u lea, lea, lea!" tala a le kusi tane.

"E föliga mai e tolu ni kusi i lau tali," tala a Charlotte. " 'Aiseä 'e te lë tali mai ai, o a'u? 'Aiseä e toe fai ma toe fai ma toe fai le tali e tasi?"

"Pau lava o la'u, la'u, la'u mäsani," tala a kusi tane.

"Goose?"³⁴ tala a Charlotte.

"O lea, lea, lea!" tala a kusi fäfine. 'Ae tilotilo lëmü atu 'i ai Charlotte.

"Goslings³⁵ tasi i le fitu?"

"Pi, pi, pi!" "Pi, pi, pi!" "Pi, pi, pi!" "Pi, pi, pi!"

"Pi, pi, pi!" "Pi, pi, pi!" "Pi, pi, pi!" tala a tama'i kusi.

"O se fono 'ese lenei fono," tala a Charlotte. "Fa'apea a isi ai e tolu ni kusi tane, tolu ni kusi fäfine, 'ae luasefulu tasi ni tama'i kusi. Mämoe?"

³³gander = kusi tane
³⁴goose = kusi fafine
³⁵goslings = tamai kusi

"I-a-a!" tali a mämoe.

"Tama'i mämoe (lambs)?"

"I-a-a!" tali fa'atasi a tama'i mämoe 'uma.

"Templeton?"

E lëai se tali.

"Templeton?"

E lëai se tali.

"E na'o le isumu e lë o iai, 'ae 'ua iai 'uma 'ilätou," tala a Charlotte. " 'Ou te lagona e tatau ona fai pea o la tätou fono. 'Ua tou iloa 'uma lava le vevesi na tupu i le vaiaso 'ua te'a. 'Ua tali lelei e tagata se poloa'i (message) na 'ou tusi'ina i lo'u apogäleveleve (web) ma vivi'i ai Wilbur. 'Ua tonu 'iä Mr. Zuckerman o Wilbur O Se Pua'a 'Ese i lö pua'a ola 'uma. E lë mana'o nei la ia e toe tapë Wilbur mo mea'ai. 'Ou te talitonu e lë toe faitioa la'u togafiti ma o le'ä laveä'ina ai le ola o Wilbur.

"Mälö!" tala a isi manu 'uma.

"Fa'afetai tele lava," tali a Charlotte. " 'Ua 'ou vala'auina lenei fono i lo'u fia maua o ni fautuaga. 'Ou te mana'omia ni mäfaufauga (ideas) fou i ni 'upu e tusi i lo'u apogäleveleve (web). 'Ua fiu fo'i tagata e faitau na 'upu: "O SE PUA'A 'ESE!" A iai se isi o 'outou e iloaina se isi 'upu po'o se poloa'i, ona ta'u mai lea. 'Ou te fiafia tele e lalaga ni 'upu fou i lo'u apogäleveleve e sui ai upu o lo'o iai.

"Ae ä 'Pua'a Mänaia Tele?" le fesili a se tasi o tama'i mämoe.

"E lë lelei," tali a Charlotte. "E föliga e manaia tele i le 'ai."

"Ae ä terrific, terrific, terrific?" tala a kusi fafine.

"Tipi lau tala i le tasi o le 'terrific' ona mänaia lava lea," tala a Charlotte. " 'Ou te lagona e tali leleia e Mr. Zuckerman le 'upu lenä 'terrific'."

"Charlotte," tala a Wilbur, " 'Ou te lë Terrific i lö 'outou."

"E lë äfäina lenä mea," tala a Charlotte. "E talitonu gofie lava tagata i so'o se mea e mea a lätou te va'aia. E iai se isi o 'outou e iloa sipela 'Terrific'?"

" 'O lo'u iloa," tala a kusi tane, "e sipela fa'apea: o le t ma ii e lua ma rr e lua ma rr e lua ma ii e lua ma ff e lua ma ii e lua ma cc e lua."

"Fa'apea a 'oe o a'u o se aigoa," tala a Charlotte. "O lenä se'iloga o le ausiva a Sagata Vita e lätou te lalagaina na mau 'upu e tele i lo'u apogäleveleve."

" 'Ua 'ou sesë, sesë, sesë," tala a kusi tane.

Ona fa'apea lea o mämoe mätua. " 'Ou te talitonu fo'i e tatau ona toe sui le poloa'i i le apogäleveleve (web) pe'ä fa'apea e tätou te manana'o e sefe le ola o Wilbur. A mana'omia e Charlotte ni 'upu po'o ni alagä'upu fou, 'ou te lagona e mafai ona maua mai e la tätou uö le isumu o Templeton. E alu so'o oia e asiasi i le fa'atafuga lapisi i le mea e tatau ona tia'i 'i ai ni pepa tüai. E mafai ona ai 'aumaia ni fasipepa 'iä Charlotte e mafai ai e ia ona maua o ni 'upu fou e tusi i le apogäleveleve (web)."

"Mänaia lou manatu," tala a Charlotte. " 'Ae 'ou te lë iloa 'iä Templeton pe mana'o e fesoasoani pe lëai. E te iloa lava uiga o le isumu--e na 'o ia lava e popole iai, 'ae lë popole mo ni isi atu i lo ia."

"Talitonu maia, e mafai ona 'ou faia o le tülaga e mafai ai ona fesoasoani o le isumu," tala a mämoe mätua. "Tu'u mai 'iä te a'u 'ou te fai 'i ai. O lea 'ua sau. 'Aua ne'i pisa se isi 'ae se'i 'ou talanoa 'i ai i le matä'upu!"

Na ulufale le isumu pei lava o lana mäsani, e tolotolo i tala ane o le puipui.

"O le ä le mea 'ua tupu?" le fesili a isumu ina 'ua va'ai atu 'ua fa'atasitasi 'uma manu.

"O lo'o faia sa mätou fono," tala a mämoe mätua.

"Fa atäape loa na fono," tala a Templeton. "E na 'o le fiu³⁶ le mea e maua ai." Ma a'ea'e atu loa le isumu i le maea o tautau i autafa lava o le puipui.

"Va'ai 'oe!" tala a mämoe mätua 'iä Templeton, "o le isi taimi 'e te toe alu atu ai i le lapisi, sau ma 'aumai ni fasipepa o tusi o tia'i e tagata i le lapisi. E mana'omia e Charlotte ni 'upu fou e tusi i lona apogäleveleve mo le sefe'ina o le ola o Wilbur."

" 'Ou te lë popole pe pë," le tali sasa'e a le isumu, "A pë 'ua pau lava!"

"E te popole pe'ä o'o mai vaitausaga mälülü," le tala a mämoe mätua. " 'E te popole i le to'a o le aisa, 'ae 'ua lëai se Wilbur ma se isi e toe sau e 'aumau ni ana mea'ai. O mea'ai na a Wilbur 'e te 'ai ma 'e ola lelei ai. 'E te iloa lelei lava lenä tülaga. O mea'ai a Wilbur, o au mea'ai fo'i na; o le mea lëna, o le mea e tupu 'iä Wilbur, e tupu fo'i 'iä te 'oe. A pë Wilbur, ona lëai fo'i lea o ni mea'ai 'e te toe maua i lalo ifo o lona apa mea'ai. Ona 'e päe'e lea ma mätou iloa atuina ponäivi uma o lou tino."

³⁶fiu = bore

Sä fa'apopoleina Templeton i tala a mämoe mätua.

"Masalo e sa'o a 'oe," tala a isumu. " 'Ou te alu i le lapisi taeao. A 'ou tau atu i se nusipepa, ona 'ou sau lea ma ni fasipepa."

"Fa'afetai!" tala a Charlotte. " 'Ua 'uma fo'i ma le fono. Tele ni a'u feau e fia fai. E tatau ona talepe o lo'u apogäleveleve, 'ae toe lalaga ma tusi ai le upu 'Terrific'."

Sä matamuli lava Wilbur i lea tülaga ma toe fai atu, " 'Ae 'ou te lë Terrific, Charlotte. E tutusa lava a'u ma le tele o isi pua'a."

"O 'oe o se pua'a 'ese le Terrific 'iä te a'u," tali a Charlotte "ma o le tülaga lenä e sili ona tä'ua. O 'oe o la'u uö lelei tele, ma 'ou te iloa o 'oe o se pua'a 'ese i lö pua'a 'uma. 'Aua ne'i 'e toe finau mai. Täoto i lalo ma fai sau mälologa 'ae se'i fai a'u feau."

VAEGA XIII
SOLOLELEI MEA 'UMA

I lë 'ua leva le pö, ma 'ua momoe 'uma isi manu, 'ae fai lava le galuega a Charlotte o le lalaga o lona apogäleveleve. Na muamua lava ona ia sasae (ripped) 'ese se isi väega o laina fa'aläpotopoto i le ogätotonu o le apogäleveleve (web). 'Ae tu'u ai pea laina 'u'umi e toe fau ai laina fou. I le faiga o lana galuega, na matuä 'aogä tele ona vae e valu 'iä te ia. Fa'apea fo'i ona nifo. Sä fiafia tele fo'i Charlotte e lalaga lona apogäleveleve ma o se manu atamai tele ia i lea matäfaioi. Ina 'ua mae'a ona säei 'ese o se isi väega o laina läpotopoto, na pü fäfä le ogätotonu o le fa'amoega apogäleveleve.

E mafai e le apogäleveleve (spider) ona fa'aogä'ina o ni itü'äigäfilo 'ese'ese. E fa'aaogä e ia filo mäa'a ma le mago lelei e lalaga ai le fa'avae, ona fa'atoä ia fa'aaogä lea o ni filo pi'ipi'ia e fau ai le sele (snare) o le apogäleveleve (web). O filo piipiia ia e felelei atu lago ma isi lava manu läiti ma mau ai i le pi'ipi'ia. Ona tonu ai lea 'iä Charlotte e fa'aaogä filo mago e tusi ai le poloa'i fou.

"A 'ou fa'aaogäina filo pi'ipi'ia e tusi ai le 'upu Terrific, e felelei mai manu läiti ma pipi'i ai ona lë 'aogä lea o lo'u tigäina."

"O le mata'itusi muamua o le T."

Ona tolotolo atu lea o le apogäleveleve (spider) i le itüagavale o lona apogäleveleve (web) ma fa'amau se tasi pito o lona filo i lea itü. Ona fa'apa'ü lea o ia i lalo ma fa'amätagataga³⁷ lona filo ina ia maua ai le vae 'umï o le T. I le pito i lalo na fa'amau e Charlotte le filo ina ia sa'o lelei le vae o le T. Ona tilotilo atu lea o ia, e lë lava le sautuatasi o le filo, e tatau ona sautualua. Ona toe a'e fo'i lea i luga o Charlotte ma toe fai lana amio ma fa'asautualua ai le vae 'umï o le T. "A lë satualuaina le tusi o mata'itusi ta'itasi, e tau lë iloa mai e tagata le 'upu i le mänifinifi tele o le filo. 'Ae a sautualua, ona iloa lelei lea o le 'upu pe'ä 'uma ona tusi."

Ona tolotolo ifo lea o Charlotte i le itüagavale o le vae 'umï o le T ma galue i le tusi'ina o le laina pito i luga o le T. Ina 'ua 'uma ona fa'apea lea o lana tala, "O le'ä soso'o ai nei ma le mata'itusi o le E!"

I le fiafia tele o Charlotte i lana galuega, na 'ämata ona talatalanoa 'iä te ia lava. A iai se isi na nofonofo i le pä manu i lea taimi, na tatau ona ia fa'alogoina ni 'upu fa'apea:

" 'Ua soso'o ai nei ma le R! Alu i luga! Fa'amau! Alu i lalo! Toso le filo! Mänaia! Fa'amau! Alu i luga! Toe fai! Fa'amau! Alu i lalo! Togi le laina! Lava! Fa'asa'osa'o lelei! Fa'amau! A'e! Fa'amau! Sosö i le itü taumatau!" Togi le laina! Fa'amau! Alu i taumatau, sau i lalo ona fa'alave lea o le pito i le fa'ata'amilo ma le toe fa'ata'amilo! Alu i le itüagavale! Fa'amau! A'e! Toe Fai! Lelei! Faifai mälie ma tu'u fa'atasi laina! Alu i lalo ma fafo mo le vae o le R! Togi le laina! Lava! Fa'amau! A'e! Toe Fai! Teine lenei Charlotte! Mänaia le galuega.

³⁷fa'amatagataga = loosen

I le talatalanoa o le apogäleveleve 'iä te ia lava, sä galue mälosi o ia i lana galuega fitä. Ina 'ua 'uma, sä lagona e ia le fia'ai. Ona 'ai lea e ia se tama'i manu sä ia fa'atoetoe i lona fa'amoega. Fai ai lea o si ana moe.

I le taeao na soso'o ai, na ala i luga Wilbur ma tü lelei lava i lalo ifo o le fa'amoega apogäleveleve. Sä ia mänava le 'ea fou o le taeao. I le oso a'e o le lä ma sulugia ai le apogäleveleve (web), sä mänaia le ata o le apogäleveleve i le pi'ipi'i ai o fa'atulutulu o le sau o le taeao. I le taunu'u atu o Lurvy ma le mea'ai, sä tü mai le pua'a aulelei ma i ona luga ifo o tusi mai ai le 'upu "TERRIFIC" i le apogäleveleve. O se isi fo'i vavega.

Sä toe tamo'e vave Lurvy ma vala'au Mr. Zuckerman. Ona vala'au atu lea e Mr. Zuckerman lana ävä. Sä tamo'e atu Mrs. Zuckerman i le telefoni ma telefoni iä Arable ma lona 'äiga. Ona feosofi lea o le 'äiga o Arable i la lätou loli ma ö ifo vave i le fale o Zuckerman. Sä ö atu 'uma 'ilätou ma tütü i tala ane ole pä pua'a ma sïoa i le apogäleveleve ma le 'upu o tusi mai ai. 'A'o Wilbur lätou 'ua lagona lëmü e ia le mitamita i le 'upu o fa'apea o ia o se pua'a maoa'e (terrific).

"Terrific!" tala a Zuckerman i lona sa'afi'afiga³⁸. "Edith, e sili ona 'e alu e telefoni le tagata ripoti o le Weekly Chronicle ma ta'u 'i ai le mea 'ua tupu. E fiailoa e ia le mea nei. E lë taumate fo'i e ö mai ma se tagata pu'eata. E matuä leai se pua'a i lo tätou nu'u 'ätoa e sili atu lona maoa'e i lö la tätou pua'a."

³⁸sa'afi'afiga = admiration

Sä vave ona salalau o le tala. O lätou 'uma na ö atu muamua e matamata 'iä Wilbur a'o "Pua'a 'Ese," 'ua toe ö atu e matatama 'iä te ia 'auä 'ua "Pua'a Maoa'e" nei o ia.

I lea lava aoäuli ina 'ua alu atu Mr. Zuckerman e tatau le susu a povi, sä mäfaufau pea ia i le maoa'e o lana pua'a.

"Lurvy!" lana vala'au. " 'Ua sä ni feau mamao (manure) a povi ona toe togi i totonu o le li'o o le pua'a. O se Pua'a Maoa'e lena pua'a. Ma 'ou te mana'o ia iai lava ni vao mago fou e tu'u i lona li'o i aso 'uma ina ia mamä ma lelei le mea e nofo ma moe ai Wilbur. 'Ua 'e mälamalama?"

"Ioe," tali a Lurvy.

"Toe o le isi mea," tala a Mr. Zuckerman, " 'ou te mana'o 'iä te 'oe e 'ämata ona 'e fauina o se pusa telë mo Wilbur. 'Ua tonu 'iä te a'u e 'ave le pua'a i le Mata'aga a le nu'u 'iä Setema aso ono. Fau ia telë le pusa ona vali lea i le lanu meamata ma tusi ai le igoa i le lanu auro!"

"O le ä le igoa e tusi ai?" fesili a Lurvy.

"Tusi ai le igoa fa'apea PUA'A TA'UTA'UA A ZUCKERMAN."

Sä tago atu Lurvy ma 'u'u mai le tui faigaluega e tui ai vaovao ma sävali atu e tu'u ni vao mago mamä i totonu o le pä pua'a pei ona fa'atonuina o ia. I le iai o se pua'a täua fa'apea o le ä tele ni ana galuega fa'aopoopo i lona lava mäfaufau.

I lalo ifo o le togäapu i le mea e gata ai le ala, sä mäfiafia se fa'aputuga lapisi telë sa iai a Mr. Zuckerman. E mäsani o ia ona togi i lea fa'aputugä lapisi mea 'ua tonu 'iä te ia e na te lë toe fa'aaogaina. 'A'o tala ane tonu lava o lea fa'aputuga e iai se laumamä³⁹ I le itü o le laumamä, sä iai se fa'aputugäfagu. O ni fagu 'ese'ese ma ni fagu tuai, atigi apa ma ieie palapalä ma fasi u'amea, fagu 'ua tä'ei, fasi uaea ma ma'a o ta'avale 'ua lë toe 'aogä, tusi tüai ma mea fufulu ipu tüai, ofu faifeau tüai 'ua mäsaesae, pa'u o uila 'ua palä, patete 'ua pupü ma isi lava mau mea 'ua fa'alëaogaina ma tia'i i lea fa'aputuga.

Sä iloa e Templeton lea lapisi ma sä fiafia tele 'i ai o ia. Tele ni pü e mafai ona lafi ai i lea fa'aputuga. Mäsani fo'i ona ia maua ai o ni atigiapa o panupanu ai ni toe mea'ai.

Sä iai Templeton i le fa'aputuga i lea aso. I le fo'i atu o ia i le pä manu, sä ü atu e ia i lona gutu se fasipepa o tusi ai se fa'asilasilaga mai i se tusi tüai.

"E ä lea?" lana fasili ma tu'u atu le fasipepa iä Charlotte.

O lea e fai mai le 'upu 'MÄTOLUTOLU⁴⁰." "E lelei lenä 'upu 'MÄTOLUTOLU' i lou apogäleveleve (web)?"

"E lë lelei lea 'upu," tali a Charlotte. E lë lelei ona e tätou te 'avatu ai ni mäfaufauga 'iä Mr. Zuckerman e 'MÄTOLUTOLU' Wilbur. E lë äfä ona 'ämata iä te ia ona mänatunatu i le mätolutolu o bacon ma ham pe'ä falai. E lë sefeina ai 'i'inä le ola o Wilbur. E tatau 'iä 'itätou ona fa'asilasila atu o uiga lelei o Wilbur, 'ae lë o lona manogi pe'ä tao. Alu e toe 'aumai ni isi 'upu fa'amolemole Templeton!"

³⁹laumamä = clearing
⁴⁰MÄTOLUTOLU = crunchy

Sä lë lelei le pupula a le isumu. 'Ae na toe tolotolo atu o ia i le lapisi ma toe sau ai ma le fasi'ie'ie. "E ä lea?" lana fesili. "O se fasi'ie mai i se mitiafu tüai."

Na tago atu Charlotte ma iloilo le fasimitiafu ma sä fa'apea le upu PRESHRUNK po'o le mitiafu 'ua 'uma ona togafitia i le kamupani na fai ai'ina ia 'aua ai ona toe mimiti le meme'i pe'ä tatä.

"Fa'amälie 'oe Templeton," tala a Charlotte, "e lë fetaui lea 'upu PRESHRUNK ma le tülaga o lo'o tätou taufai. E tatau 'iä 'itätou ona fai o tülaga e manatu ai Mr. Zuckerman o Wilbur o le pua'a aulelei, 'ae lë o le mimiti. Alu e toe tilotilo."

"O le ä lou manatu, o ai a'u, tama faigaluega?" le tala a le isumu. "E lë alu 'uma lo'u taimi o o'u alu e su'e mai ni fa'asilasilaga po'o ni 'upu mai le lapisi ma 'ou sau ma e fai mai e leaga."

"Toe tasi lava lau alu-fa'amolemole!" tala a Charlotte.

"O le'ä ta'u atu la'u mea o le 'äfai," tali a le isumu. " 'Ou te iloa le mea o iai se taga fasimoli i le falelä'au. O lo'o iai ni tusitusiga i le taga. Se'i o'u alu e aumai se isi vaega o le taga 'iä te 'oe."

Sä a'e atu loa le isumu i le maea na tautau i autafa o le puipui ma nimo 'ese atu i se pu o i le fa'aalo⁴¹ o le fale. 'Ua toe fo'i mai o ia, sä ia ü mai i ona nifo se fasipepa mälö lanu moana-pa'epa'e.

"Ia!" lana tala ma lona mitamita teisi, "Ua ä lenä?"

Na faitau e Charlotte 'upu o fa'apea: "WITH NEW RADIANT ACTION."

⁴¹fa'aalo = ceiling

"O le ä le uiga o nei 'upu?" le fesili a Charlotte 'auä e lë i fa'aaogäina lava e ia se fasimoli i lona olaga.

"E fa'afefea ona 'ou iloa?" tali a Templeton. "Na 'e mana'o i ni 'upu o lenä 'ua 'ou 'avatu 'iä te 'oe. Toeititi e fa'apea mai 'ou te alu e 'aumai se tusi lomifefiloi.⁴²"

Sä lä'ua su'esu'e le uiga o le fa'asilasilaga. "WITH NEW RADIANT ACTION," Ona fa'apea lea o Charlotte. "Wilbur!" lana vala'au.

'A'o Wilbur sä moe 'ua oso vave i luga.

"Tamo'e fa'ata'amilo!" le fa'atonuga a Charlotte. " 'Ou te fia va'ai atu 'iä te 'oe o 'e gaioi pe 'e te tiotio ma pei e 'i'ila lou tino."

Sä tamo'e atu Wilbur i le isi pito o lona li'o.

"Toe alu fa'avave i tua!" le tala a Charlotte.

Toe tamo'e mai Wilbur. Sä pei e 'i'ila lona pa'u, ma sä mänaia fo'i le läpotopoto lelei o lona si'usi'u pei o le sosisi.

"Oso i luga!" le fonö a Charlotte.

Sä oso i luga Wilbur i le maualuga lava o lana oso na mafai.

"Taöfi fa'asasa'o pea ou tulivae ma fa'au i lalo lou ulu ina ia tau ou taliga i le 'ele'ele!" le vala'au a Charlotte.

Sä fa'apea ona usita'i o Wilbur.

⁴²lomifefiloi = dictionary; tisionare.

"Toe oso vaelua 'äga'i i tua ma liliu lou tino pe'ä 'e oso!" le fonö a Charlotte.

Sä oso 'äga'i i tua Wilbur ma feliua'i lona tino 'a'o oso o ia.

"O.K. Wilbur," tala a Charlotte. "Toe alu e moe. O.K. Templeton, 'ua lelei le fa'asilasilaga lea mai i le taga fasimoli. 'Ou te lë matuä iloa po'o le uiga tonu lenä o le 'upu 'RADIANT' i le gaioi a Wilbur, 'ae 'ua lava ia lea 'upu."

"O le 'upu tonu lava lenä mo a'u," le tala a Wilbur, " 'Ou te fa'alogoina se ola fou i le gaioi o lo'u tino ma 'ou maua'ina se malosiaga."

"E mo'i?" tala a Charlotte ma tilotilo atu 'iä Wilbur ma le alofa. "O 'oe o se pua'a lelei tele, ma o le ola fou o le'ä 'e o'o 'i ai. 'Ua fai si loloto o le mea na 'ou 'ämataina-e sili ai lava ona matuä fai i le mea e gata ai ona mafai."

Sä vaivai Wilbur mai i lana gaioi, ona täoto lea o ia i lalo i vao mago fou. Sä moe'i'ini ona mata. 'Ae sä fai sina mageso o vaovao mago. E lë vaivai pei o taepovi sä mäsani ona moe ai. Ona tülei 'ese lea e iao vao mago i le isi itü 'ae moe i luga o taepovi. Sä mänava loloa o ia i le 'umi o le aso--lona aso muamua 'ua ia faia ai se tülaga maoa'e. To'atele ni tagata na asiasi atu i lona pä i lea aoäuli, 'ua tü sa'o lelei o ia ina ia iloa lelei atu e tagata lona aulelei. Sä vaivai Wilbur mai lea galuega. 'Ua taunu'u fo'i Fern ma nofonofo i lona nofoa lä'au i le pa'usisi.

"Fa'amatala mai 'iä te a'u se tala, Charlotte!" tala a Wilbur 'a'o tä'otooto o 'ia e taufai si ana moe. "Fa'amatala mai 'iä te a'u se tala!"

Sä lagona fo'i e Charlotte le vaivai, 'ae na ia faia le mea na mana'o ai Wilbur.

"I le tasi vaitaimi," lana tala," sä iai so'u tauusoga, e uso ma tinä, sä faia sona apogäleveleve (web) i le isi itü o le vai. I le tasi aso sä oso i luga i le 'ea se tama'i i'a ma apilitia ai i le apogäleveleve. Sä te'i lo'u tauusoga (cousin) i lea tülaga Sä tafiti solo le i'a. 'Ae sä fai fo'i sina fefe o lo'u tauusoga e alu atu e la te tau'ivi, 'ae na i'u ina ia faia o lea tülaga. Na fa'apa'ü atu o ia i luga o le i'a ma ta'ui,⁴³ le i'a i ona filo. Sä tauivi atu o ia ma le mälosi ina ia maua le i'a."

"O ai na malö?" fesili a Wilbur.

"O se taua lë galo lenä taua," tala a Charlotte.

⁴³ta'ui = wrap

"O le i'a sä apilitia i le tasi o ona 'apa'apa, 'ae o lona si'usi'u na tautau 'ese ma pei e 'i'ila i le susulu o le lä. 'A'o le apogäleveleve (web) 'ätoa 'ua tautau solo i le mamafa o le i'a."

"O le'ä le mamafa o le i'a?" fesili a Wilbur i lona fia iloa.

" 'Ou te lë iloa," tali a Charlotte. "Na'o le pau le mea o lo'u tauusoga ma lana tauvä atu i le i'a na lë faia'ina.

"O le ä le mea na o'o iai?" fesili a Wilbur.

"E lëai se mea," tala a Charlotte. "Na palaai le i'a. Ina 'ua 'uma ona saisai e lo'u cousin, sä matuä lëai se mea a le i'a na mafai ona toe fai."

"O le ä la le mea na tupu?" fesili a Wilbur.

"E lëai se mea," tala a Charlotte. "Na ta'atiatia ai le i'a i le apogäleveleve (web) i nai aso. Ina 'ua o'o lava i le taimi na fia 'ai tele ai lo'u cousin, ona ia 'ai lea o le i'a."

"Toe fa'amatala mai se isi tala!" talosaga a Wilbur.

Ona fa'amatala atu fo'i lea e Charlotte le tala i le isi ona tauusoga sä 'aeronaut'.

"O le ä le 'aeronaut'?" fesili a Wilbur.

"O le balloonist po'o lë e tautau fa'apaluni," tala a Charlotte. Sä mäsani lo'u tauusoga ona tü i lona ulu 'ae fa'asau i fafo le tele o ona filo i lona si'usi'u e fai ai lana paluni. Ona tu'u lea o filo e fa'alelea i le savili 'ae täupe ai 'äga'i i le 'ea mäfanafana ma le vänimonimo pei lava o tautau i se paluni."

"E sa'o lenä tülaga?" fesili a Wilbur. "Po'o se tala fatu lau tala?"

"E sa'o," tali a Charlotte. "E tele ni o'u uso apogäleveleve e lätou te fai ni mea ta'uta'ua. 'Ua o'o i le taimi e tatau ai ona 'e moe Wilbur."

"Usu mai sau pese!" talosaga a Wilbur, ma moe'i'ini ona mata. Ona usu atu lea o le pese a Charlotte, 'a'o tagitagi mai së o le afiafi i le 'äga'i ina pö le aso. O le pese lea na usu e Charlotte.

Moe, moe, la'u pele, la'u pele e to'atasi

I le loloto, loloto o taemanu ma le pogisä;

'Aua 'e te fefe ma 'aua 'e te fa'anoanoa!

O le itülä lenei o lane ma manulele

E vi'ia ai le lalolagi mai lä'au ma le pisavale

Mälölö mai tausiga, la'u tasi ma la'u pele,

I le loloto o taemanu ma le pogisä!"

Sä alu le moe a Wilbur 'ae lë i 'uma le pese. 'Ae na tü i luga Fern ma alu i le fale i le 'uma o le pese a Charlotte.

VAEGA XIV
ALI'I FOMA'I O DORIAN

I le Aso To'ona'i na soso'o ai, sä fesoasoani atu Fern i lona tinä i le umukuka. Nä solo fa'amamago e ia ipu sä fufulu e lona tinä. Sä le tautalatala lava Mrs. Arable i le faiga o ana galuega, 'ae sä 'iä te ia le fa'amoemoe a tonu e alu ia Fern e tä'a'alo ma isi tamaiti 'ae 'aua le toe alu i le pä manu e nofonofo ai ma tilotilo i manu.

"O Charlotte o se tasi e maoa'e i le fa'amatala mai o ni tala i la'u iloa," tala a Fern ma solo se tasi o pësini.

"Fern," tala a lona tinä ma le 'ina'ina⁴⁴, "e lë tatau 'iä te 'oe ona 'e tautala mai ini tülaga fatu⁴⁵. 'E te iloa lelei lava e lë fa'amatala tala ni apogäleveleve (spiders). E lë tautala ni apogäleveleve."

"E mafai e Charlotte ona tautala," tali a Fern. "E le tautala leotele 'ae tautala."

"O le ä le itü'äiga tala na ia fa'amatala?" fesili a Mrs. Arable.

"Na ia fa'amatala mai," tala a Fern, "le tala i lona uso apogäleveleve, e uso la tinä. Sä maua e lona uso se i'aina 'ua 'oso i le 'ea le i'a ma 'apilitia ai i totonu o lona fa'amoega apogäleveleve. E lë o se tülaga taula'i⁴⁶ 'iä te 'oe lenä tulaga?"

⁴⁴'ina'inä = sternly, harsh
⁴⁵tülaga fatu = invent ideas
⁴⁶taula'i = fascinating

"Fern la'u tama pele, e fa'afefea i le i'a ona apilitia i le fa'amoega apogäleveleve?" tala a Mrs. Arable. " 'E te iloa e lë mafai. 'Ua 'e fatu lenä tala."

" 'Ou te lë i fatua. O la'u tala mo'i pei ona fa'amatala i le mea na tupu," le tali a Fern. "E lë talapelo Charlotte. Na fatu e lona uso se fa'amoega apogäleveleve fa'alava i le älia⁴⁷. Ona o'o lea i le isi aso 'a'o nofonofo lava le tauusoga o Charlotte i lona fa'amoega, na te'i o ia i le oso i luga i le 'ea o le i'a ma 'apilitia ai i lona fa'amoega. 'Ua 'apilitia ai le tasi 'apa'apa⁴⁸ o le i'a i le apogäleveleve (web). Sä täfiti solo le si'usi'u o le i'a ma föliga ai e 'i'ila i le sulugia i le la. Sä tautau i lalo le fa'amoega apogäleveleveile mamafa o le i'a? 'Ona alu atu lea o le tauusoga o Charlotte ua taumafai e noanoa mau le i'a i ona filo. Na oso atu o ia i luga o le i'a ma toe me'i  'ese. Nä tigäina o ia i le täfiti solo o le i'a ma tätä lona si'usi'u. 'Ae sä lë fa'avaivai ai le tauusoga o Charlotte. Na siva atu fo'i o ia ma lafo atu ona filo..."

"Fern!" tala a lona tinä, "Täofi! täofi lou fa'amatala mai o ni tala fatu!"

" 'Ou te lë o fatuina le tala," tali a Fern. "O lea 'ou te fa'amatala atu 'iä te 'oe le mea moni na tupu."

"O le ä le mea na i'u i ai?" fesili a lona tinä.

"Na manumälö le tauusoga o Charlotte. Na ta'ui e ia le i'a i ona filo ma 'ai ina 'ua fia'ai. E fia 'a'ai fo'i apogäleveleve lätou pei lava o tätou."

"Ioe, e lë taumate e sa'o a 'oe," tala a Mrs. Arable ma si ona leo tau lë lagona.

⁴⁷älia = stream
⁴⁸'apa'apa = fin

"E iai fo'i le isi tauusoga o Charlotte e lauiloa i lona täupe fa'apaluni. E tü i lona ulu 'ae fa'asau i fafo ni fuifui filo mai lona si'usi'u ona tautau ai lea 'a'o ope'opea ona filo i le 'ea pei o le päluni. Ma'imau pe ana mäfai ona tätou felelei i le 'ea pei o apogäleveleve. 'E ä lenä olaga 'iä te 'oe tinä. E logo lelei 'iä 'oe ma 'e fiafia 'i ai."

"I, masalo e mänaia lenä tülaga," tali a Mrs. Arable. " 'Ae sau ia si a'u tama pele Fern. 'Ou te mana'o lava 'iä te 'oe 'e te tä'alo i fafo i le asö, 'ae 'aua 'e te alu i le pä manu. Alu e säili mai ni isi o tamaiti e tou te tä'a'alo. 'Ua tele naua'i lou taimi 'e te alu ai i le pä manu. E lë lelei 'iä te 'oe ona 'e alu to'atasi."

"To'atasi!" tala a Fern. "To'atasi? O a'u uö pele 'uma la e i le pä manu. E tele se fiafiaga 'ou te maua ai. E lë o na'o a'u o iai."

Ona alu lea o Fern i le te'a la'ititi o le taimi talu lana talanoaga ma lona tinä. Na sävali o ia 'i le fale o lona Uncle ma lona Aunty, the Zuckermans. Sä solo 'ese le pefualona tinä i le potu mälölö. 'A'o fai galuega a Mrs. Arable, sä alu lona mäfaufau i lana tama o Fern. E lë tülaga tatau ona fiafia tele o Fern i manu. Ona tonu ai lea 'iä te ia e telefoni i le foma'i, Doctor Dorian ma fesili 'i ai i ni fautuaga. Ona alu atu lea o ia ma oso i lana ta'avale ma alu 'äga'i i le aai.

E iai le 'ava⁴⁹ uliuli ma le mäfiafia a Doctor Dorian. Sä fiafia tele o ia i le va'ai atu 'iä Mrs. Arable ma tu'u atu 'iä te ia se nofoa.

⁴⁹'ava = beard

'Ua 'ou sau ona o si a'u tama o Fern," tala a Mrs. Arable. " 'Ua mätele ina alu i le pä manu a Zuckerman ma nofonofo ai ma manu. 'Ou te lagona le fa'anoanoa i lea tülaga lë mäsani ona faia e tamaiti läiti pei o ia. E alu ma nofonofo i se nofoa lä'au i tala ane o le li'o o le pua'a ma tilotilo 'i manu. E nofonofo ai lava i le tele ma le tele o itülä ma fa'alogologo i manu."

Na nofo fa'alagolago i tua Dr. Dorian i lona nofoa ma tapuni ona mata.

"E mänaia fo'i sinä tülaga!" tala a le foma'i. "E lë taumate e maoa'e le mänaia o le pä manu i le lëai o se pisapisaö. 'Ese le mänaia o mämoe a Homer, e sa'o?"

"Ioe," tala a Mrs. Arable. " 'Ae na ulua'i 'ämata i le tama'i pua'a na ma fa'atagaina Fern e na te fa'asusuina 'a'o la'ititi. Na fa'aigoa lea e Fern le pua'a 'iä Wilbur. Ona fa'atau 'ese lea e Homer le pua'a. 'Ae talu mai lava i le vaitaimi na 'ave ai e Homer le pua'a, e na 'o le alu lava o Fern i le fale o Homer e asiasi 'iä Wilbur ma nofonofo ai i tala ane o lona li'o."

"Na 'ou maua ni tala i le pua'a lenä," tala a Dr. Dorian ma pupula atu 'iä Mrs. Arable. "Fai mai e 'ese lava lea pua'a i lo pua'a ola 'uma."

"Na 'e maua se tala i 'upu na tusi i le apogäleveleve (web)?" fesili a Mrs. Arable ma le tete i lona leo.

"Ioe," tali a le foma'i.

" 'E te mälamalama 'i ai?" toe fesili a Mrs. Arable.

"Mälamalama i le ä?"

"Mälamalama i le pogai o le iai o na 'upu i le apogäleveleve (web)?"

"Oi, e lëai," tala a Dr. Dorian. " 'Ou te lë mälamalama 'i ai. 'Ae o le isi mea, 'ou te lë iloa fo'i pe fa'afefea ona lalaga e le apogäleveleve (spider) o lona apogäleveleve (web). I le iai o na 'upu, na fai mai 'uma tagata o le vavega. 'Ae lëai lava se isi na mate'ia o le fa'amoega apogäleveleve pei ona mäsani ona tätou va'ai 'i ai o se vavega i lona galueäina."

"O le ä le vavega i le lalagaina o le fa'amoega apogäleveleve?" fesili a Mrs. Arable. " 'Ou te lë iloa pe 'e te fai mai e a o le fa'amoega apogäleveleve o le vavega, o se fa'amoega, pau lenä."

"Na 'e fa'ata'ita'ia ona lalaga o se fa'amoega apogäleveleve?" fesili a le foma'i.

Sä minoinoi Mrs. Arable i lona nofoa ma le leiloa o lana tala 'äfai. "E leai," lana tali. " 'Ae 'ou te iloa kolosë mea tu'u teu (doily) ma tötini.

"E mo'i," tala a le foma'i. " 'Ae na 'e iloa kolosë i le a'oa'oina o 'oe e le isi tagata, e sa'o?"

"Na 'ou iloa mai i lo'u tinä."

"O ai na ia a'oa'oina le apogäleveleve (spider)? E lëai se isi. E iloa mai lava e le apogäleveleve lätou i lona la'ititi le lalagaina o lona fa'amoega ma le lëai o se isi e fa'asinoa 'iä te ia ni fa'atonuga. E lë o se vavega lenä mea?"

"E le taumate," tala a Mrs. Arable. " 'Ae 'ou te lë i manatu fa'apenä. Toe 'ou te lë mälamalama pena fa'afefea ona tusi o 'upu pei ona tusia i le apogäleveleve (web). 'Ou te lë mälamalama 'i ai, ma 'ou te lë fiafia i se mea 'ae 'ou te lë mälamalama 'i le pogai."

"E fa'apenä 'uma lava tätou," tala a Dr. Dorian ma le mapu'ea. "O a'u o le foma'i. E tatau i foma'i ona latou mälamalama i mea 'uma lava. 'Ae 'ou te lë mälamalama i mea 'uma, ma e lë 'avea lenä tülaga ma mea e fa'apopoleina ai a'u."

Sä lë logomälie lea tülaga 'iä Mrs. Arable. Ona toe fai atu lea o ia i le foma'i, "Fai mai a Fern e talatalanoa manu 'iä lätou lava i le pä manu. Lau susuga, Dr. Dorian, 'e te talitonu e tautala manu?"

" 'Ou te lë i maua lava se tala mai ise isi e tautala ni manu," lana tali. " 'Ae le fa'amäonia ai 'i'inä se mea. E lë taumate na tautala mai ni manu 'iä te a'u, 'ae 'ou te lë i lagona a lätou tala i lo'u lë fa'alogo lelei. E sili atu le lelei o le fa'alogo a tamaiti i lö tagata mätutua. A fa'apea na fai mai Fern e tautala manu i le pä manu a Zuckerman, 'ou te talitonu 'iä te ia. 'Atonu ana tu'u 'ese le tautalatala o tagata mätutua, ona lätou lagona lea o le tautala o manu. Ana tu'u 'ese ni isi tala, 'ae tätou ö atu i le pä manu ma fa'alogologo i pisa ma tagi e fai e manu 'ese'ese. 'Atonu e tätou te fa'alogoina ni talano'aga a manu e fai pei ona molimau 'i ai Fern...o la'u ta'utinoga lenä iä te 'oe."

'Ua 'ou lagona le 'aogä o le tä talanoaga," tala a Mrs. Arable. "E lë tatau ona fa'apopoleina a'u i le fiafia o Fern 'i manu, e sa'o?"

"E fa'afefea föliga o le teine, e föliga ma'i?"

"E lë föliga ma'i se Fern. E mälosi lelei lava o ia," tali a Mrs. Arable.

" 'Ae ä lona mana'o i mea'ai?"

"E lelei tele. E fia'ai lava o ia i taimi 'uma."

"'Ae ä lana moe i le pö?"

"E lelei fo'i."

'Aua 'e te popole," tala a le foma'i.

'Ae toe fesili atu Mrs. Arable, "O le ä lou manatu. E iai se vaitaimi e sui ai mäfaufauga o Fern i ni isi mea i lö pua'a, mämoe, kusi, pato ma apogäleveleve?"

" 'Ua fia nei tausaga o Fern?" le fesili a le foma'i.

" 'Ua valu."

" 'Ou te talitonu e alofa pea o ia i manu i le tele o taimi 'a'o la'ititi ona tausaga. 'Ae iai le vaitaimi e sui a'i na tülaga. E fa'afefea tama--e na te iloa ni tama?"

"E na te iloa Henry Fussy," tali a Mrs. Arable.

Na toe tapuni fo'i lea o mata o Dr. Dorian ma toe mäfaufau. "Henry Fussy," lana tala musumusu 'iä te ia lava. "Hmmm. Mänaia! 'Ou te iloa e lëai se mea 'e te popole ai. Tu'u le teine e asiasi 'i ana uö i le pä manu pe'ä fiafia 'i ai lona mäfaufau. O le vaitaimi lenei 'a'o la'ititi o ia, o lo'o fiafia i pua'a ma apogäleveleve pei ona fiafia 'iä Henry Fussy pe'ä o'o i aso 'ua ia iloa ai tama. E maoa'e le suiga i tamaiti i tausaga ta'itasi. O ä mai Avery?" lana fesili ma tatala ona mata.

"Oi, Avery," tala a Mrs. Arable ma le 'ata. "O lo'o lelei lava Avery. E tele lava ni ona mageso i le ta'a i vaomageso ma fulafula i le 'ai e pï. E fëalua'i i le fale ma lane ma gata ma tä'ei le tele o mea e tago 'i ai. O lo'o lelei o ia."

"Lelei!" tala a le foma'i.

Ona fa'afetai atu lea o Mrs. Arable 'iä Dr. Dorian i fautuaga. Sävali lea o ia i fafo ma fa'atöfä i le foma'i. Sä fiafia tele o ia i le la talano'aga 'ua to'amalie ai lona loto ma lona popole vale i si ana tama o Fern.

VAEGA XV
'ALISI

Sä pepese 'älisi i luga o ni mutia vao. Sä pepese 'ilätou i ni pesepesega fa'auigä i le fa'ai'ui'u o le vaitausaga mäfanafana. O ni pese fa'anoanoa ma le päsiä⁵⁰ na lätou faia.

Tau mäfanafana 'ua 'uma ma alu,

'uma ma alu, 'uma ma alu

Tau mäfanafana 'ua alu atu, alu atu.

Na manatu 'älisi o lo lätou tiute lea o le lapata'i⁵¹ atu i isi manu o le tau mäfanafana e lë tümau. E o'o lava i aso pito i sili ona mänaia o le susulu o le lä-ma aso 'ua liu ai lau o lä'au mai le lanu meamata i le lanu samasama e fa'asalalau atu pea e 'älisi fäfätala⁵² o le olaga fesuisuia'i ma ona fa'anoanoaga.

Sä fa'alogoina e isi manu pesepesega a 'älisi. Na fa'alogoina fo'i e Fern ma Avery Arable 'a'o sävalivali atu 'ilä'ua i le 'auala. Na iloa e 'ilä'ua le latalata mai o le toe 'ämata o ä'oga. Na fa'alogoina fo'i e tama'i kusi pese a 'älisi ma lätou iloa ai le 'äga'i i luma o lo lätou tuputupu a'e ma le fa'ai'ui'u o aso e läiti ai ilätou. Na fa'alogoina e Charlotte pese a 'älisi ma 'avea lea ma fa'amanatu 'iä te ia le lë toe tele o ni ona aso o totoe. Na fa'alogoina e Mrs. Zuckerman le pese 'a'o galue o ia i le umukuka ma lagona ai e ia se fa'anoanoa. "Oi, 'ua latalata 'uma fo'i lenei vaitausaga mäfanafana," lana tala ma le mapu'ea. Na fa'alogoina e Lurvy le pese a'o galue o ia e fau le sai⁵³ o Wilbur. Ona lagona lea e ia 'ua o'o i le vaitaimi e eli ai i luga pateta.

"Tau mäfanafana 'ua 'uma ma alu," le toe pepese a 'älisi. "Toe fia ni pö o'o mai le tau mälülü? Tofä täu mäfanafana, tofä, tofä, tofä!"

⁵⁰päsiä - monotonous
⁵¹lapata'i - warn
⁵²fäfätala - rumors
⁵³sai - crate

Na fa'alogoina e mämoe le pese a 'älisi ma o'otia ai 'ilätou i le tetete. Na lätou gagau se laupapa o le pä ma ö 'ese ai i le pü 'äga'i i le isi itü o le 'auala. Na muamua tau atu le kusi tane i le pü ma fa'aui atu ai lona 'äiga ma ö 'äga'i i le togäapu ma 'ai apu ai i apu na pälalasi i le 'ele'ele.

Sä 'avea pea Wilbur ma mata'aga o le fa'atoaga. Sä la'u atu 'iä te ia ni mea'ai lelei i taimi 'uma e fia'ai ai. O Wilbur o le itü'äigäpua'a tonu lea e mana'omia e so'o se tagata. I lë tasi aso, e silia ma le selau tagata na ö atu i le fa'atoaga e matamata 'iä Wilbur. Sä tusi e Charlotte le 'upu "RADIANT" i lona apogäleveleve (web). Sä taumafai fo'i Wilbur e fai 'uma mea e mana'o ai Charlotte. I le taimi na tusi ai e Charlotte le 'upu "SOME PIG", sä taumafai lava Wilbur e teu lana amio ina ia 'ese ai lava ia i lo isi pua'a ola 'uma. I le taimi na tusi ai e Charlotte le 'upu "TERRIFIC", sä fa'apea fo'i ona taumafai o Wilbur e teu ona föliga ma lana pupula ina ia fiafia atu 'iä te ia tagata i taimi 'uma. I le taimi 'na tusi ai e Charlotte le 'upu "RADIANT", sä taumafai fo'i Wilbur e tamo'e solo i totonu lava o lona li'o ma oso i luga ma lalo ina ia tümau ai le pei e mümü o lona tino ma atili ai ona lälelei o lona tino 'ätoa ma lana pupula.

⁺RADIANT - E fa'auiga lea 'upu i le lälelei o Wilbur pei e 'i'ila lona tino pe'ä fai ni ana 'exercise' po'o tülaga fa'amälosi tino i le tamo'e solo i totonu o lona li'o ma oso i luga.

E lë o se tulaga faigöfie lea mea o le nofo lälelei, 'ae na tonu 'iä Wilbur e pau lea o le tülaga e laveä'ina ai lona ola. Sä feliuliua'i lona ulu ma fa'aivi solo ona mata. Ona mänavanava loloa lea o ia. A va'ai atu Wilbur 'ua lë tiotio mai tagata 'iä te ia, ona oso lea i luga i le 'ea ma filipi i lona tua pei lava o ana a le tamaititi o lo'o mana'o e tilotilo atu 'uma tagata 'iä te ia. I le faia e Wilbur o ia osoosoga, sä patipati fiafia le aumäimoa ma fa'amälö atu 'iä Wilbur. "E a lenä mo le pua'a?" tala a Mr. Zuckerman ma le fiafia tele. "O se pua'a lälelei tele."

Sä fa'apopoleina ni isi uö a Wilbur i le pämanu talu ai le tele o vi'iga na avatu e tagata 'iä Wilbur. Sä manatu lätou e au ina mimita ai Wilbur ma lë toe kea atu 'iä 'ilätou. 'Ae lëai. Sä agamaulalo ma agamalü pea Wilbur. E tigä lava lona ta'uta'ua, 'ae sä le so'ona mimita ai o ia ma fia fa'alialia. Sä popole pea o ia i lona lumana'i, ma sä fitä 'iä te ia ona talitonu i galuega a le tama'i apogäleveleve i le tau sefeina o lona ola. I isi taimi o le pö, sä miti o ia 'ua ö atu ni tamäloloa ma ni naifi ma faga e tapë ai o ia. Ona ala te'ite'i lea o ia 'ae na 'o sana miti. I le taeao, sä lagona e ia le fiafia tele ma lona talitonuga e taunu'u le fa'amoemoe o Charlotte i le laveä'ina o lona ola. E lëai lava se isi pua'a na iai sana uö lelei pei o a'u. E 'ese le 'aogä ma le mänaia o le uö, 'ae lelei ma fa'amäoni. E o'o lava i le pese a 'älisi, e lë i lagona ai e Wilbur se fa'anoanoa. Sä iloa e ia 'ua lë toe 'umi aso ona o'o lea i le aso o le Mäta'aga a le Nu'u. Sä nofo fa'atalitali o ia i lana malaga i lea fa'afiafia'aga tele. Sä manatu o ia 'iä te ia lava, a 'ou alu i le Mäta'aga ma 'ou lelei, manumalö ini tauvaga, o le laveä'ina lenä o lo'u ola mai 'iä Mr. Zuckerman. O le ä fiafia o ia 'iä te a'u ma ia lë tapë 'ina ai a'u.

Sä iai fo'i le popole tele 'iä Charlotte, 'ae sä ia lë ta'uina lea popole i se isi. I le tasi taeao na fesili Wilbur 'iä Charlotte e uiga i le Mäta'aga.

"E tate ö fa'atasi i le Mäta'aga, a Charlotte?"

"Ou te lë o matuä iloa lenä mea," tali a Charlotte. "E fai tonu lava le Mäta'aga i le taimi 'ou te pisi ai. E fai si fitä 'iä te a'u ona 'ou alu 'ese ma lo'u fa'amoega ma le fale i aso tonu na."

" 'Aiseä?" le fesili a Wilbur.

" 'Ou te lë fia alu 'ese 'ae tia'i lo'u apogäleveleve (web). E tele ni a'u galuega e tatau ona fai."

"Fa'amolemole Charlotte, 'aua ne'i 'e lë alu e ta ö," le tagi atu a Wilbur. " 'Ou te mana'omia 'oe Charlotte 'Ou te lë fia alu i se Mäta'aga pe'ä 'e lë alu. E tatau lava ona 'e sau."

"Lëai," tala a Charlotte, " 'ou te talitonu e tatau ona 'ou nofo i lo'u apogäleveleve (web) ma fai ni isi o a'u feau."

"O ä itü'äiga feau?"

"O le tu'u o ni o'u fua. 'Ua o'o i le taimi e tatau ai ona 'ou lalagaina se taga e tu'u ai o'u fua."

" 'Ou te lë iloa e tu'u ni ou fua," tala a Wilbur ma lona mäofa⁵⁴.

"Oi, o le mea mautinoa," le tali a Charlotte. "O a'u e matalasi⁵⁵."

"O le ä le uiga o lenä upu matalasi--tumu i fua?"

"E lëai," tala a Charlotte. "Matalasi, o lona uiga e mafai ona fesuisuia'i o a'u galuega. O lona uiga e lë gata a'u galuega i le lalagaina o lo'u apogäleveleve e fa'a'apilitia ai manu läiti mo a'u mea'ai. E lë gata fo'i a'u galuega i lo'u saisaitia o ia manu läiti. 'Ae mafai fo'i ona tu'u o ni o'u fua."

" 'Aiseä 'e te le sau ai e tä ö i le Mäta'aga. E mafai ona tu'u ai o ou fua?" le tagi atu lava a Wilbur 'iä Charlotte. "E tatau ona tele se fiafiaga e tä te maua fa'atasi."

Sä tago atu Charlotte 'ua luelue lona apogäleveleve (web) ma tilotilo 'i ai. "E fa'amalie 'oe," lana tala. "E te lë iloa le mea muamua i le tu'u o fua, Wilbur.

⁵⁴mäofa = amazement
⁵⁵matalasi = versatile

'Ou te lë mafai ona fa'atülaga o a'u galuega fa'alë'äiga ina ia tutusa ma le taimi ma fuafuaga o le Mäta'aga. A o'o mai loa le taimi e tu'u ai o'u fua, e tu'u loa lava, tusa pe iai pe lëai se Mata'aga. 'Ae ui i lea, 'ou te lë mana'o e fa'apopolegia 'oe-ne'i 'avea lenä ma mea e lusi ai ni ou pauna. O le'ä 'ou taumafai 'ou te alu i le Mäta'aga pe'ä o'o atu 'i ai e mafai."

"Oi, lelei ma fa'afetai!" tala a Wilbur. "Na 'ou iloa lava e te lë tu'ulafoa'i mai a'u i le taimi tonu e sili atu ona 'ou mana'omia ai 'oe."

I lea aso 'ätoa sä nofonofo Wilbur i totonu o lona li'o ma tä'oto'oto i luga o vaovaomago. Sa mälölö fo'i Charlotte ma 'ai lana së. Na iloa e ia le lë toe 'umi o le taimi e mafai ai ona ia fesoasoani 'iä Wilbur. I le lë toe mamao o nai aso, sa tatau 'iä te ia ona tu'u 'uma o isi galuega 'ae lalaga le tama'i ato e tu'u ai ona fua.

VAEGA XVI
MALAGA 'I LE MÄTA'AGA

I le pö na soso'o ai ma le Mäta'aga a le nu'u, sä vave ona momoe 'uma o tagata. Sä momoe fo'i Fern ma Avery i le tä tonu lava o le valu. Sä miti Avery i mäsini läpotopoto tetele, Ferris Wheel 'ua lë ta'avilivili ma sä iai o ia i le nofoa pito i luga. Sä miti Fern 'ua oso sona ma'i 'a'o täupe i se taupega.

Na moe fo'i Lurvy i le ta o le afa o le valu. Sä miti o ia o lo'o ia togitogi polo i ni pusi ma manumalö ai o ia i le palanikete telë mai Initia. Na ö atu fo'i Mr. ma Mrs. Zuckerman e momoe i le tä tonu o le iva. Sä miti Mrs. Zuckerman 'ua ia maua se furisa telë. Sä miti Mr. Zuckerman 'iä Wilbur. Sä fa'apea lana miti 'ua tuputupu telë Wilbur ma 'ua selau-ono-sefulu futu lona sa'o 'ae ivasefululua futu lona mauäluga. Na manumalö Wilbur i tauväga 'uma lava i le Mäta'aga ma 'ua tumu lona tino i lipine lanu moana. E o'o lava i lona si'usi'u sä nonoa ai se lipine lanu moana. 'Auä o le manumalo o le tagata po'o le manu i le tauväga, ona maua lea o lea lipine.

I le pä manu, sä momoe vave 'uma fo'i manu lätou, väganä ai Charlotte. O taeao le Mäta'aga. 'Ua tonu i manu fetolofi 'uma e fëala vave i luga e matamata 'iä Wilbur 'a'o lë i alu o ia i lana malaga.

I le vaveao, na fëala vave 'uma i luga tagata 'ätoa ma manu. O se aso vevela. I le 'auala 'äga'i i le fale o Fern, sä alu atu Fern ma asu mai se pakeke vai vevela ma 'ave i le potu ta'ele e ta'ele ai. Ona ofu lea e ia o lona ofu pito i sili ona mänaia 'auä na iloa e Fern e tele ni tama e i le Mäta'aga. Sä alu atu Mrs. Arable ma fufulu le tuäua o Avery, fa'asüsü lona ulu i vai ma vavae i le selu ma selu le ulu. Ona alu atu lea o Avery 'ua ofu lona ofuvae kakelï ma lona ofutino mamä. I le 'uma fo'i ona fai o ofu o Mr. Arable, na alu atu o ia ma tausami lana mea'ai o le taeao, ona alu lea i fafo ma fa'a'i'ila le loli. Sä fai sana folafolaga 'i lona 'äiga ma ona tauusoga, le 'au Zuckerman, e lava lana ta'avale e lätou te ö 'uma ai i le Mäta'aga, fa'atasi ma Wilbur.

I le taeao pö, na alu Lurvy 'ua tu'u ni vaomago mama i le sai o Wilbur. E lanu meamata le sai. 'Ae tusi ai i mata'itusi lanu auro 'upu fa'apea:

PUA'A TÄUA A ZUCKERMAN

Na pisi Charlotte i lona apogäleveleve i lea aso. 'Ae 'ai lëmü mea'ai o le taeao a Wilbur. Sä taumafai lava o ia e teu lona tino i le lava o le mälölö ma lelei ona 'ai ina ia föliga ola ma lalelei i taimi 'uma, 'ae lë i mana'o o ia e so'ona 'ai.

I le umukuka, na fa'afuase'i lava ona tapa atu o Mrs. Zuckerman.

"Homer," lana tala i lona to'alua, "o le ä 'ou alu e fa'atä'ele le pua'a i le pakeke susu."

"O le ä lau tala?" le fesili a Mr. Zuckerman pei 'ua te'i.

"Fa'atä'ele le pua'a i le pakeke susu. Sä mäsani le tinä o lo'u tinä ona fa'atä'ele o lana pua'a i le pakeke susu pe'ä palapalä--o lea fa'atoä o'u manatuaina."

"E lë o palapalä se Wilbur," tala a Mr. Zuckerman.

"O lo'o palapalä i tua o taliga," tali a Mrs. Zuckerman. "O taimi 'uma lava e alu ai Lurvy ma ana mea'ai, e sasa'a ma leaga 'uma ai föliga o Wilbur. O mea'ai e to'a i tua o ona taliga e mago ai ma liu pa'upa'u.⁵⁶ O lo'o iai fo'i ni palapala, i le isi ona itü i le mea na tä'oto'oto ai i taepovi."

⁵⁶pa'upa'u crust

"Na täoto o ia ini vaomago mamä," tala a Mr. Zuckerman.

"Tusa lava o lo'o palapalä, ma e tatau ona tä'ele."

Ona nofo lea i lalo o Mr. Zuckerman ma le vaivai ma 'ai lana tonati. 'Ae alu atu lana ävä 'äga'i i le fale o tu'u ai lä'au. I le toe fo'i mai o ia, sä ia se'e ni ona se'evae pa'u ma ofu lona talitimu, ma sä ia u'u mai se pakeke susu ma le tama'i fasilä'au sälafalafa.

"Edith, 'e te valea," le musumusu a Zuckerman.

'Ae lë i lagona e Edith se tala. Ona tü ifo lea o Mr. Zuckerman ma savali atu 'ua ö fa'atasi ma lana ävä 'äga'i i le sai pua'a. E lë i fa'atali lava Mrs. Zuckerman. Na a'e atu o ia i luga o le pä ma oso i totonu o le li'o o Wilbur ma fai lana galuega. Sä fa'asüsü lana fasilä'au sälafalafa i le pakeke susu ma fufulu 'ätoa ai le pua'a. Sä ö atu kusi e matamata, fa'apea mämoe ma tama'i mämoe. E o'o lava 'iä Templeton le isumu, na tilotilo atu o ia mai lona pü e matamata 'iä Wilbur ma lana tä'elega i le pakeke susu. Sä fia matamata fo'i Charlotte. Ona tu'utu'u lea i lalo o lona laina ma tilotilo atu 'iä Wilbur. Sä na o le tü lava o Wilbur ma tapuni ona mata. Sä fa'alogoina e ia le tafe solo o le susu i lona tino 'ätoa. Na tatala lona gutu, 'ae tafe atu 'i ai se isi väega o le susu. E 'ese le mänaia o le susu. Sä lagona e ia le toe maua o le ola fou ma pei 'ua 'atili ai lona lälelei i le mamä o lana fa'alogoaga. Ina 'ua 'uma le galuega a Mrs. Zuckerman, na 'ese le lälelei o Wilbur i le matamata. Na matuä pa'epa 'emä lona tino 'ätoa 'ae fa'apiniki le lanu o ona taliga ma lona isu. Sä lamolemole mänaia lona tino 'ätoa ma ona fulufulu pei e fë'ilaa'i.

Ona ö atu lea o le ulugali'i 'ua sui o la ofu. Na alu fo'i Lurvy e sele lana 'ava ma fai lona ofuvae pulepule ma lona fusiua lanu violë. 'Ae tu'u le tele o manu na 'o lätou.

Na sävalivali fa'ata'amilomilo tama'i kusi e fitu i tala ane o lo lätou tinä.

"Fa'amolemole, fa'amolemole, fa'amolemole 'ave mätou i le Mäta'aga!" le fetägisi a tama 'i kusi. Ona taufa'alili atu lea o lätou i lo lätou tinä o le ä sosola 'ese 'ilätolu.

"Fa'amolemole, fa'amolemole, fa'amolemole, fa'amolemole, fa'amolemole..." la lätou pisapisaö.

"Tamaiti!" le tala a le kusi fafine. "E tätou te nonofo filëmü-lëmü-lëmü i le fale. E na 'o Wilbur-ilbur-ilbur e alu i le Mäta'aga."

'Ae fa'alava atu loa le tala a Charlotte.

" 'Ou te alu fo'i," lana tala ma si ona leo tau lë lagona. " 'Ua tonu 'iä te a'u 'ou te alu. E lë mau iloa e Wilbur ona ia mana'omia o a'u. E tätou te lë iloa le mea e tupu i le Mäta'aga. E tatau i le e mafai ona tusitusi ona alu. 'Ou te lagona fo'i e tatau ona sauni o Templeton e alu ne'i o'u mana'omia se isi e faia a'u feau."

" 'Ou te nofo lelei lava a'u," le tomumu a lë isumu. " 'Ou te lë fia alu i se Mäta'aga."

" 'E te lë i alu lava i se Mäta'aga, o le 'ala lenä," tala a le mämoe mätua. "E fiafia 'uma isi isumu i le Mäta'aga. E tele ni mea'ai e mäsa'asa'a solo i le fanua 'ätoa. Ona fetolofi ifo lea o isumu i le pö ma fai a'i a lätou 'aiga. I le mea e tu'u ai solofanua, 'e te maua ni polesi e mäsa'asa'a ai. I le mea e iai fa'aputugälapisi, e tumu i pusa mea'ai e lë 'uma ona 'ai e tagata. So'o se mea e te tilotilo atu 'i ai, o tu'u mai ni mea'ai e te samusamu solo ai. Tele le mea'ai e fa'ama'imau e iai i le Mäta'aga, a tonu e lava ma totoe pe'ä fafaga ai isumu 'uma o le lalolagi.

Sä pupula atu Tempeleton ma nai ona mata fiafia.

"E sa'o lea tülaga?" lana fesili. " 'Ou te fia ola i le olaga faigofie ma le lelei, ma e fai si o'u fiafia i le tala 'ua 'ou maua."

"O le tala ma le fa'amäoni," le tala a mämoe mätua. "Alu i le Mäta'aga, Templeton. " 'E te va'aia ni tülaga 'ese i le Mäta'aga pei 'e te moemiti. Pakeke tumu i toe mea'ai e iai pateta, tuna, tagapepa ga'oga'oa i le tumu ai o ..."

" 'Ua lava!" le tala a Templeton. " 'Aua ne'i 'e toe ta'u mai 'iä te a'u ni isi mea, o le ä 'ou alu."

"Lelei," tala a Charlotte, ma fa'aivi atu lona mata i le mämoe mätua.

" 'Ua o'o mai le taimi. E le toe 'umi 'äe tu'u Wilbur i lona sai. E tatau iä 'imä'ua ma Templeton ona ma ö muamua e lalafi i totonu o le sai," tala a Charlotte.

Sä le fa'atali le isumu. Na tolotolo atu loa o ia ma alu 'i totonu o le sai ma lafi i le vä o laupapa. Ona tago lea o ia 'ua tosotoso ane vaovaomago ma pupuni ai lona lafitaga ia 'aua ai ne'i iloa ia 'ese isi.

"Soso'o ai ma a'u," le tala a Charlotte. Na 'oso atu o ia i le 'ea ma fa'asau i fafo mai lona si'usi'u se laina o ona filo ma fa'apa'ü ai i le palapala. Ona a'e atu lea o ia i 'autafa o le sai ma lafi i totonu o le pü i le vä o laupapa.

Ona lue atu lea o le ulu o le mämoe mätua. " 'Ese lea uta!" lana tala. "Sä tatau i 'upu ona fa'apea, O LE PUA'A TÄUA A ZUCKERMAN MA LE TO'ALUA O LALAFI 'ESE ATU AI."

"Va'ai fa'alelei , o lae 'ua ö mai tagata, o mai, o mai, o mai!" tala a le kusi. "Filëmü, filëmü, filëmü!"

Na sau le loli telë a Mr. Arable i le 'auala ma sau 'äga'i tonu lava i le pä o manu e 'ave 'ese ai Wilbur. Ona sävavali atu lea o Lurvy ma Mr. Zuckerman i 'autafa o le loli 'äga'i i le pä o manu. 'Ae tütü atu ai i tua o le loli ia Fern ma Avery.

"Fa'alogo lelei mai," le musumusu a le mämoe mätua 'iä Wilbur. "A ö mai tagata e tatala le sai ma tau tu'u 'oe i totonu ia 'e tauivi 'i ai ma 'e täfiti solo! 'Aua 'e te alu ma le filëmü. E lë o ni 'uiga na o le pua'a pe'ä o'o ina tu'u sai."

"A 'ou tauivi 'i ai ma täfiti solo ona 'ou toe palapalä lea," le tala a Wilbur.

" 'Aua 'e te mäfaufau i lenä mea--fai le mea lea 'ou te fai atu ai! tauivi! A 'e alu 'i totonu o le sai ma lou lë tauivi, ona fa'apea lea a Zuckerman o 'oe o le fa'ataulaitu. Ona fefe lea o ia e alu 'i le Mäta'aga."

Na osooso mai i fafo le isu o Templeton ma vaovao.

"Tauivi pe'ä o le tülaga lenä," lana tala, " 'ae manatua o lea 'ou te lafi i lalo mai o lou sai, ma 'ou te lë mana'o 'e te soli maia a'u. Va'ai fa'alelei lau amio, Mr.Lalelei pe'ä ö mai tagata e tu'u 'oe i totonu o le sai!"

"Filëmü 'oe, Templeton!" tala a mämoe. "Tu'u i totonu lou ulu o le la 'ua ö mai tagata. Pupula fa'alelei 'oe Wilbur! Lafi i lalo 'oe Charlotte! Pisapisa mai 'outou kusi!"

Na solomuli lëmü atu le loli i le pä manu ma tü tonu i luma o le li'o o Wilbur. Ona ta'apë lea e Mr. Arable le afi o le ta'avale, sau i fafo ma savali atu 'i tua o le loli 'ua tu'u i lalo le tapuni o le loli se'i la'u ai le uta. Na 'alalaga fiafia atu kusi. Na sau lea i fafo ma le loli o Mrs. Arable. Feosofi 'ese ma le loli ia Fern ma Avery. Na savali mai fo'i i fafo ma lona fale ia Mrs. Zuckerman. 'Ua ö atu 'uma lätou ma tütü i tua mai o le li'o o Wilbur ma mata'i o ia ma lona sai manaia lanu meamata. E leai se isi na iloa 'ua muamua iai le isumu ma le apogäleveleve i totonu o le sai.

"O se pua'a 'ese lenä pua'a!" le tala a Mrs. Arable.

"E maoa'e o ia," le tala a Lurvy.

"E 'ese lona lälelei," tala a Fern ma mäfaufau i le aso na fanau ai Wilbur.

" 'Ua mamä lelei," le tala a Mrs. Zuckerman. " 'Ua 'uma ona tä'ele i le pakeke susu."

Na tilotilo atu Mr. Arable 'iä Wilbur. "E mo'i, o se pua'a 'ese lea pua'a," lana tala. "O se tülaga faigatä tele ona talitonu 'i ai 'auä na fanau lëau. E tele le ham ma le bacon lelei 'e te maua Homer pe'ä o'o i le aso e tapë ai lau pua'a."

Na fa'alogoina e Wilbur le tala a Mr. Arable, ma sä tau pë ai ma lona fatu. "Pei lava o le 'ä 'ou matapögia," lana musumusu i le mämoe mätua.

"To'otuli i lalo! le musumusu a le mämoe mätua. "Fa'aalu le toto i lou ulu!"

Na fa'apälasi Wilbur i ona tulivae ma sä nimo 'ese le mümü mänaia o lona tino ma lona lälelei. Ona tapuni lea o ona mata.

"Va'ai!" le 'e'ë a Fern. " 'Ua 'ese lava le pua'a pei e ma'i."

"Hei, tilotilo mai 'iä te a'u!" le fonö a Avery ma tolotolo fa'apua'a atu i totonu o le sai. "O a'u o le pua'a, o a'u o le pua'a!"

Na tau atu le vae o Avery i le isumu. "Matuä gaogaosä tele le olaga o mea tamaita," le mäfaufau o le isumu. "O le'ä le mea na 'ou malie ai 'ou te alu i lenei malaga!"

Na iloa atu e kusi ia Avery 'ua i totonu o le sai, ona 'alalaga atu lea ma le fiafia.

"Avery, alu 'ese ma le sai i le taimi nei!" le poloa'i a lona tinä. "O le 'ä lou manatu o ai 'oe?"

"O a'u o le pua'a!" lana tali ma fetogi vaovao mago i le 'ea. "Oink, oink, oink!" lana tagi fa'apua'a.

"O le loli le la e alu Papa," le 'e'ë a Fern.

Na alu atu lëmü le loli i le 'auala ma le lëai o se isi o iai i totonu. Na tamo'e atu Mr. Arable i le fouli ma toso le täofi, ona tü lea o le loli. Toe 'alalaga fiafia atu fo'i tama'i kusi. Na pünou i lalo Charlotte i le pü o laupapa ne'i iloa atu o ia e Avery.

Ona alu atu lëmü lea o le loli i le 'auala. 'Ae 'alalaga fiafia atu fo'i kusi. 'Ae tali mai e tamaiti la lätou 'alalaga ma alu 'ese atu ai le loli 'äga'i i le Mäta'aga.

"Sau i fafo ma le sai!" tala a Mrs. Arable. Ona tolotolo mai lea i fafo o Avery ma le sai ma taufa'alili atu 'iä Wilbur. Ona matapögia lea o Wilbur.

" 'Ua matapögia le pua'a," tala a Mrs. Zuckerman. "Sasa'a 'i ai ni vai!"

"Sasa'a 'i ai le susu!" tala a Avery.

Na tamo'e atu Lurvy e 'aumai se pakeke vai. 'Ae a'e atu Fern i totonu o le pä ma to'otuli i tala ane o Wilbur ma valuvalu 'iä te ia.

"O le vevela o le lä," tala a Zuckerman. "Vevela tele le lä i le pua'a."

"Masalo 'ua pë," tala a Avery.

"Sau i fafo ma le sai o le pua'a i le taimi nei lava!" tala a lona tinä. Ona usita'i lea o Avery ma sau 'ese ma le sai ma toe a'e atu i tua o le loli. 'Ae taunu'u ifo loa Lurvy ma le pakeke vai ma sasa'a 'iä Wilbur.

"Sasa'a mai fo'i ni nai vai 'iä te a'u, 'ou te vevela tele fo'i," le tala a Avery i lona taufa'alili.

"O 'oe, fïlëmü!" le tala a Fern 'iä Avery. Fïlëmü!" ma le maligi o ona loimata.

'Ae ina 'ua fa'alogoina e Wilbur le vai malü i lona tino, na toe tü lëmü ifo o ia i luga, 'ae 'alaga atu fo'i kusi.

" 'Ua toe tü i luga le pua'a," tala a Mr. Arable le tamä o Fern ma Avery. "E lëai se mea o äfäina ai o ia."

"Ta fia 'ai," tala a Avery. "Ta fia 'ai i se apu fa'a lole."

"E lë o äfäina Wilbur," tala a Fern. "E tätau loa ona tätou ö. 'Ou te fia alu e ti'eti'e i le mäsani fa'alue läpotopoto telë (Ferris Wheel)."

Na fetägofi atu Mr. Zuckerman, Mr. Arable ma Lurvy 'ua u'u mai le pua'a ma tülei i totonu o le sai. Ona tauivi lea o Wilbur. I le tülei atu o ia e tamäloloa, 'ae tauivi mälosi mai fo'i o ia pei e musu e alu. Ona oso atu lea o Avery mai luga o le loli ma fesoasoani i tamäloloa mätutua. 'Ae kiki ma täfiti solo Wilbur ma tagi leotele. "E lëai se mea e leaga o le pua'a lenei," tala a Mr. Zuckerman ma le fiafia ma tu'u atu ona tulivae i le pito i tua o Wilbur. "Tülei fa'atasi mai, tülei!"

Ona tülei fa'atasi atu lea e isi tamäloloa ma Avery ma mafai ai ona tu'u sai o Wilbur. 'Alalaga atu fo'i lea o kusi. 'Ae alu atu lurvy 'ua sämala ni fasi laupapa i le pü e täofi ai Wilbur i totonu o le sai. Ona fetägofi atu lea o tamäloloa 'ua si'i fa'atasi le sai ma tu'u i tua o le loli. E lätou te lë i iloa lava o lalafi ai le isumu i lalo o vaovao mago ma le apogäleveleve i totonu o le pü o laupapa.

"Feosofi mai 'uma i totonu!" le vala'au a Mr. Arable. Ona fa'aola lea e ia o le afi, 'ae feosofi atu fäfine i luma o le loli e nonofo i ona tala ane. 'Ae ti'eti'e atu i tua o le loli ia Mr. Zuckerman, Lurvy, Fern ma Avery.

VAEGA XXVII
UNCLE

Ina 'ua taunu'u lätou i le Mäta'aga, na lätou fa'alogoina le tatä mai o lä'au pese ma le pa'ö mai o mäsini o lo'o ti'eti'e ai ni tamaiti. Sä tele fo'i le pefu i le 'ea, 'ae sä iai se ta'avalevai na fa'asusä ina le palapala ma fa'aitiitia ai le pefu. Na manogi 'ätoa le 'ea i mea'ai 'ese'ese 'aemaise hamapaka kuka i luga o malala. Sä fa'atumulia le aai 'ätoa o le Mäta'aga i ni paluni sä täupe solo i pou ma fa'alelea i le 'ea i ni mänoa. Na fa'alogoina e le 'aumalaga le fetägisi o mämoe. 'Ae tautala leotele 'ese ai le tagata mai le sipika fa'apea: "Fa'alogo mai fa'amolemole! O 'oe lea e ona le ta'avale Pontiac, laisene, H-2439, fa'amolemole 'ave 'ese lau ta'avale ma le mea o iai tonu mea fa'apäpä ma fanapepa."

"E mafai ona 'aumai o sa'u tupe?" le fesili a Fern.

"Fa'apenä fo'i a'u?" le fesili a Avery.

" 'Ou ta fia alu e vili le moa, ma a tü tonu i le numera sa'o ona maua ai lea o sa'u pepe tä'alo," tala a Fern.

" 'Ou te fia alu a'u e uli le va'alele ma fa'afetaui ma isi va'alele" tala a Avery.

"E mafai ona fa'atau o sa'u paluni?" fesili a Fern.

"O a'u 'ou te fia 'ai pai ma le sisipaka (cheeseburger) ma inu le apa mea'inu," tala a Avery.

"Tamaiti! filëmü lelei 'oulua se'i tu'u 'ese le pua'a ma le loli," tala a Mrs. Arable.

"Tu'u tamaiti e ö lä'ua," tala a Mr. Arable. "E fa'atasi lava ona fai o le Mäta'aga i le tausaga." Ona 'avata lea e Mr. Arable 'iä Fern ni seleni se lua ma ni sefulusene se lua. 'Ae 'avatu 'iä Avery ni sefulusene e lima ma limasene e fä. "Ö loa!" lana tala. "Manatua, o lua tupe na mo le aso 'ätoa, la lua toe fo'i mai i le tä tonu lava o le 12 ona tätou 'a'ai fa'atasi lea i le aoauli. Ma 'aua lua te so'ona 'a'ai ini mea'ai e mama'i ai lua manava."

"Ma a lua ö i le taupega," tala a Mrs. Arable. "pipi'i mau! fa'alogo mai?"

" 'Aua ne'i lua so'ona ö i se mea, i lua lë iloa!" tala a Mrs. Zuckerman.

" 'Aua fo'i ne'i lua fa'apalapalä!"

"Ma 'aua lua te so'ona taufetuli solo!" tala a lo la tinä.

"Va'ai fa'alelei lua tupe ne'i 'ave e se isi!" le lapata'i a Mr. Arable.

" 'Aua ne'i lua ö latalata i le malae i le taimi e taututu'u ai solofanua!" tala a Mrs. Zuckerman.

Tago atu lea o Fern 'ua u'u mai le lima o Avery ma la tämomo'e 'äga'i i le mäsini läpotopoto ma le ta'amilomilo (merry-go-round). O lo'o ta mai fo'i ni pese mälie i le mea tonu o iai lea mäsini. Sä fiafia tele Fern ma Avery i le lëai o ni la mätua e va'ava'aia 'ilä'ua. O le fa'atoä maua lea e lä'ua o le sa'olotoga e fai ai mea e la te fiafia 'i ai. 'A'o tämoe'e 'ese atu o 'ilä'ua, na tilotilo atu lo la tinä ma toe mäfaufau.

"E sa'o 'iä te 'oe le tu'u o tamaiti e ö na'o lä'ua?" lana fesili i lona to'alua.

" 'Ua tatau 'iä 'itä'ua ona tu'u o tamaiti e ö, 'ua mätutua," tali a Mr. Arable. "Ma e sili ona tu'u e ö na 'o lä'ua 'a'o tätou i le Mäta'aga. E tele mea fiafia ma ta'aloga e la te fiafia 'i ai ma la maua ai ni isi a'oa'oga fou mo le alu i luma o la olaga."

'A'o tu'u 'ese le pua'a ma le loli ma 'ave 'ese mai lona sai laupapa telë ma tu'u i lona tama'i sai, pei ona fa'atulaga i le Mäta'aga, na ö atu le to'atele o tagata i le itu sä iai le igoa fa'apea: PUA'A TÄUA A ZUCKERMAN. Na iloa atu fo'i 'ilätou e Wilbur ma ia taumafai ai e fa'alälelei 'ato'atoa lana pupula. Sä fiafia o ia i lona tama'i sai. Sä mäfanafana lelei totonu i vaovao mago, toe mamä ma päolo lelei i lona tama'i faleäluga.

Na tilotilo atu Charlotte ma mata'i le taimi e avanoa ma mafai ai ona alu 'ese mai le sai telë ma a'e i luga o le fa'aalo o le pä manu fa'apitoa o le Mäta'aga. Ina 'ua maua o lona avanoa, sä a'e atu loa o ia ma le lëai o se isi na iloa atuina o ia.

'Ae sä lafi pea le isumu i lalo o vaovao o le sai telë. E lë i mana'o o ia e sau 'ese i fafo i le aoteatea ne 'i iloa ia e se isi. Na alu atu Mr. Zuckerman ma sasa'a se pakeke susu i totonu o le apa'ai⁵⁷ o Wilbur ma suö vaovao mago fou i totonu o lona sai. Ona alu lea o ia 'ua sävavali ma le tuagane o lana ävä fa'atasi ma fafine 'äga'i i le pä povi o le Mäta'aga ma matamata i mea 'ese'ese o iai. Sä mana'omia e Mr. Zuckerman se ta'avale e fa'aaoga e toso ai mäsini ma isi mea o le fa'atoaga tractor. Na mana'omia e lana ävä se furisa telë e tu'u ai le tele o lätou mea'ai e iai fasipovi, fasipua'a ma isi lava mea. Na alu atu fo'i Lurvy e eva i le aai o le Mäta'aga ma matamata solo i ta'aloga ma mea fa'atau 'ese'ese.

Ina 'ua ö 'ese 'uma tagata ma le pä manu o le Mäta'aga ona tautala atu lea o Charlotte 'iä Wilbur.

"Semanü 'e lë va'aia le mea o o'u va'aia," lana tala.

"O le ä le mea o 'e va'aia Charlotte?"

"O lo'o iai se isi pua'a i le sai i tala atu o 'oe, ma e 'ese le telë. E telë atu i lö 'oe, Wilbur."

"Masalo e matua i lö a'u, ma 'ua lava le taimi e tupu telë ai," tala a Wilbur, ma pei 'ua 'ämata ona tagi.

"Se'i o'u alu latalata 'i ai e tilotilo," tala a Charlotte. Ona tolotolo atu lea o ia i luga ifo o lä'au fa'alalava i pou ma tü i luga tona lava o le isi pua'a. Ona fa'apa'ü lea o ia i lalo ma tautau i se tasi o ona filo i lona si'usi'u. Sä le mamao le vä o Charlotte ma le isu o le isi pua'a.

⁵⁷apa'ai o manu fafaga - trough

"O ai lou igoa fa'amolemole?" lana fesili i le pua'a telë me le fa'aaloalo.

Sä na 'o le tilotilo atu o le pua'a telë 'iä Charlotte. "Leai se igoa," le tala a le pua'a ma lona leo paü. "A 'e fia iloa lo'u igoa, vala'au a'u o Uncle."

" 'Ua lelei, Uncle!" le tali a Charlotte. "O le ä lou aso fanau? Na 'e fanau i le vaitaimi o le toe fua mai o lä'au (spring)?"

"O lenä lava, na 'ou fanau i le taimi na toe fua mai ai lä'au," tali a Uncle. "O le ä lou manatu, o a'u o le tama'i moa? Ha, Ha--mänaia lau taumafai 'ae valea 'oe le tuafafine," i le fa'asausili o tala a le pua'a telë.

"E lëai se mälie o lau tala," le tala a Charlotte. "Tele atu ni isi tala mälie 'ua 'ou fa'alogo iai. 'Ua 'ou fiafia 'ua ta feiloa'i ma 'ua tatau ona 'ou toe alu."

Ona a'e atu lea o Charlotte i lona filo ma fo'i atu i le sai o Wilbur.

"Fai mai o ia o le tama'i pua'a pei o 'oe," le ripoti a Charlotte, "ma e lë taumate o se pua'a la'ititi. 'Ae tasi lona 'ese'esega ma 'oe e 'ese le fa'alëlelei o lana ämio. E föliga mai e fa'afiapoto pei 'ua ia iloa ma mäsani i mea 'ese'ese 'uma; e tautala ma le leo tele toe fia paü; ma e fia fai tala mälie 'ae lë malie ni ana tala. Toe o le isi mea, e 'ese lë palapalä e le mamä pei o 'oe Wilbur. E lë agamalü ma amio lelei e alofagai ai e tagata pei o 'oe. 'Ou te lë fiafia 'i ai i lea pua'a i le taimi pu'upu'u na ma talanoa ai. 'Ae telë tele atu i lo 'oe Wilbur. Pau le mea o le'ä malö ai o lona telë ma e fiafia 'i ai tagata fa'amasino. 'Ae 'aua 'e te popole Wilbur, i lo'u fesoasoani atu 'iä te 'oe, e mafai ona fai o le 'auala 'e te manumalö ai."

"O ä fea 'e te toe lalagaina ai se isi fa'amoega apogäleveleve Charlotte?" fesili a Wilbur.

"I le aoauli, pe'ä 'ou lë vaivai tele," tali a Charlotte. "O nei aso 'iä te a'u, o le tama'i gaioi lava ma 'ou lagona le vaivai. 'Ua lë tutusa lo'u malosi pei o aso 'a'o o'u la'ititi. 'Ua sau lava le mätua o tausaga lätou!"

Na tilotilo atu Wilbur i lana uö ma sä föliga 'iä te ia 'ua puta 'ätoa le tino o Charlotte ma ia lë maua se fïlëmü.

" 'Ou te alofa atu i lou tino vaivai ma le lë mälosi 'ato'atoa, Charlotte," tala a Wilbur. "Masalo a lalaga sou apogäleveleve (web) ma maua ai ni au lago se lua ona 'e feololo lea."

"Masalo," tala a Charlotte ma lona leo vaivai lava. " 'Ae 'ua 'ou lagona lava le 'umï o le äso." Ona fai ai lea o si ana moe, 'ae nofonofo Wilbur ma le popole o lona loto.

I lea taeao 'ätoa, e na 'o le solo atu lava o tagata ma matamata 'iä Wilbur. E ta'i fuifui sefululua tagata ma ö atu e matamata 'iä Wilbur i le mänaia o lona tino e pei e 'i'ila i le mamä mänaia, ma si ona si'usi'u e ta'amilomilo lelei pei o le sosisi, ma ona föliga mauälalo ma le alofa iai o tagata. Sä fa'apea ona ö atu o tagata i isi sai ma tilotilo i isi pua'a. Na fa'alogaina e Wilbur ni isi tagata o lätou vivi'i le telë o le pua'a na la soso'o. Sä 'avea lea ma mea na atili ai ona fa'apopoleina o ia. "Toe e lë mälosi lelei Charlotte." lona mäfaufau, "o le ä nei la'u mea äfai?"

I le taeao 'ätoa, sä na'o le moe lava o Templeton i lalo o vaomago. 'Ua tü le la ma 'ua vevela le aso. 'Ua toe fo'i atu Zuckermans ma Arables i le pä pua'a o le aai Mäta'aga. E le i 'umi 'ae taunu'u Fern ma Avery. Na alu atu Fern ma sana pepe manukï ma 'ai atu ni ana Cracker-jack. Na alu atu Avery ma sana paluni sä nonoa i lona taliga ma 'ai atu sana apu 'ua fa'aloleina. Na va'aia le afu o'tamaiti i le vevela o le la ma sä palapalä 'uma 'ilä'ua.

"E 'ese le vevela o le lä?" tala a Mrs. Zuckerman.

"Vevela tele!" tala a Mrs. Arable ma tapili lona vevela i le fasipepa.

Ona feosofi ta'itasi atu lea o 'ilätou i tua o le loli ma tälai a lätou ato ma apa na tu'u ai a lätou mea'ai. I le vevela tele o le lä, sä lëai se isi o lätou na fia 'ai.

"O le ä le taimi e fai ai le filifiliga a fa'amasino 'iä Wilbur?" fesili a Mrs. Zuckerman.

"Fa'atoä fai taeao," tali a lona to'alua.

'Ae taunu'u loa Lurvy ma le palanikeke Initia na ia manumalö ai.

"O le mea tonu lenä o tätou mana'omia," tala a Avery. "Palanikeke."

" 'Uma lava ona 'ou iloa," tala a Lurvy ma tago atu 'ua fofola le palanikeke ma fa'alave le isi pito i le laupapa i tafatafa o le loli ma fai ai le tama'i fale 'ie. Ona ö atu lea o Fern ma Avery 'ua mäulu i lalo ma 'a'ai ai e tete'e ai le lä.

I le 'uma o le 'aiga o le aoauli, ona täooto lea o 'ilä'ua i lalo ma momoe.

VAEGA XVIII
O LE AFIAFI MÄLÜ

I le mälü o le afiafi ina 'ua goto le lä ma pö le aso, na alu 'ese i fafo Templeton mai lona pü ma tilotilo solo. E tilotilo atu o ia o moe Wilbur. Toe tilo tilotilo atu 'iä Charlotte o lalaga mai lona apogäleveleve (web). I le lelei o le sogisogi a Templeton, na ia lagona le manogi o toe mea'ai. Sä fia 'ai ma fia inu tele o ia. Ona tonu ai lea 'iä te ia e alu e asiasi solo. Ma le lëai o sana tala i se isi lava, na tolotolo lëmü 'ese o ia.

"Sau ma 'aumai se 'upu i se fasipepa!" tala a Charlotte. " 'Ou te fia tusitusi ni 'upu i lo'u apogäleveleve i se taimi o le pö nanei mo le taimi mulimuli lava."

Ona tomumu lea o le isumu 'iä te ia lava ma nimo 'ese i le pogisa. E lë i fiafia o ia i le 'avea o ia ma isumu faifeau 'iä Charlotte.

Sä fiafia 'uma tagata i le mälü o le pö talu ai le vevela tele o le aso 'ätoa 'a'o susulu le lä. Na mümü ni molï i le mea sä iai mäsini 'ese'ese ma sä toe ö atu tagata e ti'eti'e i mäsini Na alu atu Fern ma feiloa'i ma lana uö tama o Henry Fussy. Na vala'aulia mai Fern e Henry e la te ö e ti'eti'e i le mäsini lapotopoto telë. E o'o i le totogi'ina o pepa na mafai ai ona ti'etie'e Fern ma Henry i mäsini, sä fa'atau 'uma e Henry. E lëai se tupe a Fern na alu ai. Ina 'ua tilotilo atu Mrs. Arable o ti'eti'e mai Fern ma Henry, ma sä föliga fiafia mai tele Fern, na lulü lona ulu ma fa'apea ifo 'iä te ia lava, "Mai, mai! Henry Fussy ma Fern. Sä 'ata lëmü o ia ma mäfaufau i le tülaga 'ua iai!"

Sä totolo solo Templeton ma lafi ne'i iloa ia e se isi. Na ui atu o ia i tala ane o ni mutia säsäo'ö i tua ifo o le pä povi, ma ia maua ai se afïfï nusipepa. Sä i totonu o lea afïfï ni toe mea'ai; le sänuisi ham, fasisisi, fasifuämoa saka ma le ogätotonu o le apu. Ona fa'asaga atu lea o Templeton 'ua 'ai 'uma ia toe mea'ai. Tago lea o ia 'ua sasae 'ese le fasipepa sä iai ni 'upu mai le nusipepa, täaiai ma toe fo'i atu 'ua ave 'ia Charlotte.

E taunu'u atu Templeton 'ua toeititi lava 'uma ona lalaga le apogäleveleve o Charlotte. 'Ae sä fa'aavanoa pea e ia le ogätotonu o le apogäleveleve (web) e tusi ai le 'upu fou. I lea taimi o le pö sä lëai se tagata na toe iai i le mea na iai manu, ma sä na 'o le isumu, apogäleveleve (spider) ma le pua'a.

"Talosia o 'e sau ma se 'upu lelei ma le 'aogä," tala a Charlotte. "O le 'upu mulimuli lava lenei 'ou te toe tusi'ina."

"Le 'upu lea" tala a Templeton, ma tatala le fasipepa ma tu'u atu 'iä Charlotte.

"O le ä le 'upu o tusi ai?" fesili a Charlotte. "Faitau mai 'iä te a'u."

"Fai mai, FA'AMAULALO,"⁵⁸ tali a le isumu.

"Fa'amaulalo?" tala a Charlotte. "E lua uiga o le fa'amaulalo. O le muamua o le lë mimita, o lona lua o le nofo latalata i le 'ele'ele. O Wilbur tonu lava lenä. E lë mimita vale toe nofo latalata i le 'ele'ele."

"E lë taumate 'ua 'e malie?" tala a le isumu. "E lë alu 'uma lo'u taimi 'ou te alu ai e la'u mai ni pepa o iai ni 'upu 'iä te 'oe. Na 'ou sau i le Mäta'aga e fa'afiafia a'u, 'ae 'ou te lë i sau e kiliva pepa."

" 'Ua mänaia lava le 'upu lenä Templeton. Fa'afetai lava. 'Ua tele lou 'aogä ma lau fesoasoani," tala a Charlotte. "Alu loa e eva ma fa'afiafia 'oe."

Ona ata lëmü lea o le isumu. " 'Ou te alu nei e fai la'u faiga i toe mea'al i le pö ätoa," lana tala. "E sa'o lelei lava a mämoe mätua--o le Mäta'aga o le fiafia'aga lenä o isumu. Tele le mea'ai! Tele le mea'inu! Tele le gaogaosä i le fanua 'ätoa e fai ma lafitaga. Tofä tofä, 'oe Wilbur agamalü ma le fa'amaulalo! Tofä 'oe Charlotte! O le pö lenei o le'ä 'avea ma pö fa'amanatuina i lo'u olaga."

Ona nimo atu lea o le isumu i le pogisä.

'Ae toe fo'i Charlotte i le faiga o ana galuega. 'Ua pogisä 'ätoa le aai. I le mea o iai mäsini e ti'eti'e ai tagata, sä päpä ni fagapepa ma isi lava mea fa'apäpä. I le taimi na fo'i atu ai Arables, Zuckermans ma Lurvy, 'ua 'uma lelei ona lalaga o le apogäleveleve (web) o Charlotte. Sä tusi manigo mai ai le 'upu FA'AMAULALO i le ogätotonu o le apogäleveleve. 'Ae lëai se isi na ia iloaina le mea 'ua tupu i le pogisä. Toe sä vaivai 'uma le to'atele o tagata i le tele o le fiafia'aga, matamataga ma ti'eti'ega na lätou fai.

⁵⁸fa'amaulalo = humble

Na fe'aei atu Fern ma Avery I totonu o le loli ma täooto i lalo, ma 'a'afu 'ilä'ua i le palanikeke Initia. Na alu Lurvy 'ua suö ni vaomago fou i le li'o o Wilbur. 'Ae alu atu Mr. Arable 'ua popö i lona tua. " 'Ua o'o i le taimi e mätou te ö ai i le fale," lana tala. "Tätou te toe feiloa'i taeao."

Ona feosofi lëmü atu lea o tagata mätutua i totonu o le loli ma fa'alogoina e Wilbur le ola o le afi ma alu 'ese ai le loli. Sä o'otia o ia i le nofo to'atasi pe ana lëai Charlotte na la to'alua. I le isi itü, sä pa'ö mai pea le tele o mäsini ma ta mai ni pese i le mäsini solofanua läpotopoto.

'A'o tautulimoe Wilbur, sä talanoa atu o ia 'iä Charlotte.

"Toe usu mai lau pese fo'i lea 'iä taepovi ma le pogisä mo a'u Charlotte," lana tima'i⁵⁹.

" 'Ua tele lo'u vaivai i le pö nei ma e sili ona lë usuina o le pese, 'ua ou lë lavä," tala a Charlotte.

"O fea 'oe?" le fesili a Wilbur, " 'Ou te lë o va'ai atu 'iä te 'oe. O 'e i lou fa'amoega?"

"O lea 'ou te i tua," tali a Charlotte. "I tua i le tulimanu."

" 'Aiseä 'e te lë o iai i lou apogäleveleve (web)?" fesili a Wilbur. "E seäseä 'e alu 'ese ma lou apogäleveleve."

" 'Ua 'ou tu'u 'esea i le pö nei," le tala a Charlotte.

Ona moe'i'ini lea o mata o Wilbur. "Charlotte," lana tala, ''o tümau lou talitonu e lë tapëina a'u e Mr. Zuckerman pe'ä o'o mai le vaitaimi mälülü?"

⁵⁹tima'i = begged

"O lenä lava," tala a Charlotte. "O 'oe o le pua'a täua ma le ta'uta'ua ma le lelei. O taeao ona maua lea o sau fa'ailoga. Ona iloa 'uma lea e le lalolagi 'ätoa 'ou tala. E olioli ma mimita Mr. Zuckerman 'iä te 'oe. E lëai se mea 'e te fefe ai fua, Wilbur--'aua 'e te fefe. E lë taumate 'e te ola se'i o'o i le fa'avavau--o ai na te iloa? Moe loa."

Ona lë tautala lea o Wilbur. 'Ae lë i toe 'umi fo'i 'ae toe fa'apea atu a ia:

"O ä au mea o fai i luga i lenä tulimanu, Charlotte?"

"O lea e lalaga la'u mea lea," lana tala, "pei ona mäsani ai apogäleveleve (spiders)".

"O se mea mo a'u?" le fesili a Wilbur.

"E lëai," le tali a Charlotte. "O le mea mo a'u."

"Ta'u mai 'iä te a'u po'o le'ä, fa'amolemole," le timäiga a Wilbur.

"Se'i ta'u atu i le taeao," le tala a Charlotte. "I le mälamalama mai loa o le taeao ma le fetägisi o manu pa'ö u'amea o povi ma vivini le toa, i le o 'ese atu o fetü ma le fepäsia'i o ta'avale o le 'auala, ona 'e tilotilo mai lea i luga nei se'i 'e matamata i la'u galuega e gata ai a'u galuega e fai."

'Ae lë i 'uma le fuai'upu a Charlotte, 'ua moe Wilbur. Na iloa e Charlotte i lana mänava, 'ua moe pei o le pepe le pua'a i luga o ona vaomago i totonu o lona tama'i sai.

I le fale o Arable, sä nofonofo tamäloloa o Arable, Zuckerman ma Lurvy i le umukuka ma 'ai ni a lätou apa fuälä'au suamalie ma talatalanoa i mea na tutupu i le Mäta'aga. I le fogäfale 'aluga o le fale, na moe ta'agulu Avery lätou i le vaivai. 'Ae alu atu Mrs. Arable 'ua fa'a'afu Fern i lona moega.

''Na 'e fiafia i le Mäta'aga i le asö?" lana fesili 'iä Fern, ma kisi atu 'i ai.

'Ae lue atu le ulu o Fern, ioe. "O le matuä aso pito i sili lenei o lo'u olaga 'ätoa i lo'u fiafia," lana tala.

''Lelei!" le tala a lona tinä. "Moe loa."

VAEGA XIX
TAGA O FUA

I le taeao na soso'o ai i le taumälamalama mai o le taeao ma 'ua fetägisi manu i luga o lä'au, pa'ö le maea o povi ma koko'ë le toa, fepisia'i ta'avale i le 'aualatele, na ala i luga Wilbur ma tauätilo 'iä Charlotte. Na ia iloa atu le apogäleveleve i luga o le tulimanu o lona sai. Sä nofo fïlëmü ai Charlotte ma ona vae e valu o ta'atitia fa'alautetele mai. E föliga 'iä Wilbur 'ua lusi ni pauna o le apogäleveleve i lea pö. I tala ane o Charlotte o tautau ai se tama'i taga pei o le telë o le 'cotton ball' e tasi 'ae lanu fa'apiniki vaivai. Sä mau lelei lea tama'i taga i le fa'aalo.

" 'Ua 'e ala, Charlotte?" le fesili a Wilbur ma si ona leo lëmü.

"I, o lea 'ou te ala."

"O le ä la ea mea läpotopoto mänaia e tautau mai? Na 'e faia?"

"O lenä lava," le tali a Charlotte ma lona leo vaivai.

"O se mea tä'alo?"

"Mea tä'alo! E lëai. O le taga o o'u fua, ma o la'u magnus opus."

" 'Ou te lë iloa le uiga o lenä 'upu magnus opus," le tala a Wilbur.

"O le 'upu fa'alatina," le tala a Charlotte. "Ma e uiga, o se galuega lelei tele. O le taga lea o o'u fua o la'u galuega e gaosi i lo'u mälosi ma lo'u poto 'atoatoa--ma o le mea lea e matuä sili lona lelei 'ua 'ou faia."

"O ä mea o iai i totonu?" le fesili a Wilbur. "O ni fua?"

"Limaselau ma le sefulufä 'ilätou," le tali a 'Charlotte.

"E limaselau sefulufä!" le tala a Wilbur ma le te'i o lona loto. "O sau tala ula."

"E lëai, 'ou te lë o ula. 'Ua 'uma ona 'ou faitauina lelei le aofa'i o o'u fua e limaselau sefulufa."

"E 'ese le mänaia o le taga o ou fua," tala a Wilbur, ma le fiafia o ia pei lava na ia faia le taga.

"I, e 'ese le mänaia," tali a Charlotte ma popö le taga i ona vae e lua pito i luma. " 'Ou te tautö atu o se taga mälosi tele. Na 'ou faia lea taga i o'u filo pito i sili ona mälolosi ma le lë susü pe'ä timu. O lo'o iai i totonu o'u fua ma e nonofo ai 'ilätou i le mäfanafana ma le mago lelei pei lava o fale e nonofo ai tagata."

"Charlotte," tala a Wilbur ma le lë talitonu lava o lona mäfaufau," e mo'i ona iai o le 514 fua i totonu o le taga. O lona uiga e mo'i ona 514 lau fanau o fa'atalitali ona fofoa mai?"

"Pe ä lëai se mea e tupu, o lenä lava," le tali a Charlotte. " 'Ae lë fofoa vave mai se'iloga e o'o i le tau e toe fua mai ai lä'au (spring) i le tausaga fou. Sä lagona e Wilbur le vaivai o le leo o Charlotte ma le iai o se fa'anoanoa.

" 'Aiseä 'e te fa'anoanoa ai Charlotte? E te lë fiafia i le mea 'ua tupu?"

"Oi, 'aua 'e te amäna'iä fua a'u," le tala a Charlotte. "O le lëai lava o so'u mälosi pei o aso 'ua mavae. Ma 'ou te fa'anoanoa i lo'u lë iai i le taimi e fofoa mai ai si a'u fanau."

"O le ä le uiga o lau tala 'e te lë iai i le taimi e fofoa ai lau fanau! 'E te iai, 'ou te iai fo'i. E tätou te iai 'uma lava. Ma o le aso 'ese lenä i le pä manu a Zuckerman ma le 514 tama'i apogäleveleve o le ä fetolofi solo i le fanua 'ätoa. E o'o atu 'i ai 'ua toe iai fo'i ni isi tama'i kusi, fa'apenä fo'i ona iai o ni isi tama'i mämoe..."

"Masalo," tala lëmü a Charlotte. " 'Ae 'ou te lagona lava 'ou te lë 'iäi. 'Ou te lë o matuä mautinoa fo'i pe lava lo'u mälosi 'ou te va'ai ai i lou maua o se fa'ailoga täua. 'Ua lë lelei fo'i la'u fa'alogo. Ma 'ua 'ou lagona lava le vaivai ma le 'äga'i i tua (languish) o la'u fa'alogo. O la'u tala lenä ma le fa'amäoni 'iä te 'oe."

E lë i mälamalama Wilbur i le uiga o le upu 'languish' 'ae na lë mana'o o ia e fa'alavelave 'iä Charlotte e fa'amatala mai ia te ia le uiga o lea 'upu. Sä lagona fo'i e ia le popole tele ma e tatau lava 'iä te ia ona fesili.

"O le ä le uiga o lenä 'upu 'languishing'?"

"O lona uiga 'ua lë tutusa lo'u mälosi i le mätua o o'u tausaga. 'Ua 'ou lë toe la'ititi, Wilbur. 'Ae 'ou te lë mana'o e fa'apopoleina fua 'oe ona o a'u. O lou aso tele le asö. Tilotilo i lo'u apogäleveleve (web)--e lë 'ua lälelei ma matagofie i le 'apilitia ai o nai tulutulu o le sau o le taeao?"

Na föliga 'ese le mänaia o le apogäleveleve o Charlotte i lea taeao. I püpü 'uma o le apogäleveleve na 'apilitia ai vaivai o le sau o le taeao. Ma ina 'ua mälamalama mai le itü i Saute, na föliga le apogäleveleve (web) o se leise po'o se teuteu i lona mänaia pei e fe'ila'ilaa'i. O se galuega 'ua matuä 'ato'atoa lona lelei ona gäosi ma lona täoto mai 'ae tilotilo atu 'i ai Wilbur. I le isi lua itülä e soso'o ai, 'ua 'ämata ona tumutumu atu tagata i le aai o le Mäta'aga, ma o le ä lätou mata'i le mänaia o le apogäleveleve (web) ma tilotilo 'iä Wilbur ma mäofa i le vavega 'ua toe tupu.

" 'Aua 'e te popole i lo'u manava," tala a Templeton. " 'Ua mäsani e tali so'o se mea. Oi, toeititi a galo 'iä te a'u, e iai se tala logovale 'ou te fia ta'u atu. Na ou pasi mai luma o le pua'a lenä e i tala atu o tätou--le pua'a lea e igoa 'iä Uncle--ma 'ou va'aia le iai o se lipine lanu moana o tautau i lona sai. O lona uiga 'ua manumalö o ia i le tülaga muamua. O lona uiga fo'i la 'ua 'e palaai Wilbur. Nofonofo filëmü laia--'auä e lëai se isi e toe sau e fa'atautau se lipine 'iä te 'oe. 'Ou te lë faitio pe'ä sui le mäfaufau o Mr. Zuckerman e uiga ma lou i'uga. E oso loa lona fia'ai i sina fasipua'a e iai sina fasi ham po'o sina fasi bacon ona tupu lea o le mala, 'ua sau loa ma lana naifi 'iä te 'oe le atali'i."

"Filëmü lou gutu Templeton!" tala a Charlotte. " 'Ua 'e gula ma 'e fula, 'ua 'e lë iloa au tala o fai. 'Aua 'e te fa'alogo fua 'i na tala Wilbur!"

Na taumafai Wilbur e tu'u 'ese lona mäfaufau ma le tala a Templeton na fai atu, ona sui ai lea e ia le matä'upu.

"Templeton," tala a Wilbur, "ana 'e lë gula ma pei 'e te ogä, ua e iloaina le taga na lalaga e Charlotte e tu'u ai ona fua, ma 'avea ai o ia ma tinä. 'E te iloa e limaselau sefulufä le aofa'i o fua o lo'o i totonu o le tama'i taga piniki o lo'o tautau mai i le fa'aalo."

"E sa'o?" le tala a le isumu, ma tilotilo matatasi atu i le taga i lona fia iloa.

"I, e sa'o," tala a Charlotte.

"Fa'amalö!" le musumusu a Templeton. "O se pö 'ese le po anapö!'' Ona täpuni lea o ona mata, ma mäulu i lalo o vaovao ma moe. 'Ae fiafia ai Wilbur ma Charlotte 'ua moe le isumu.

I le tä tonu lava o le iva, na taunu'u loa le loli a Mr. Arable i le mea na iai le sai o Wilbur. Ona feosofi lea i fafo o tagata.

'A'o tilotilo lelei atu Wilbur i le gäosina o le apogäleveleve, na taunu'u loa le isumu. Sä tolotolo lëmü atu o ia ma fa'apälasi i lalo i le tulimanu o le sai o Wilbur.

" 'Ua 'ou fo'i mai," lana tala. "O le pö 'ese anapö!"

Na pei o le paluni le telë o le isumu i le 'ai tele i toe mea'ai. 'Ua pei o le fagusiamu läpotopoto le telë o lona mänava.

"O le pö 'ese anapö!" lana tala. "Tele le mea'ai ma le mea'inu! 'Ua matuä 'ou gula!⁶⁰ Masalo o toe mea'ai a le tolusefulu tagata 'ua 'uma lelei 'iä te a'u. Fa'atoä 'ou va'ai lea i le tele o le mea'ai. Na 'ou 'i'ite fo'i o se isi aso vevela le asö. Tonu ai 'iä te a'u e matuä fa'atumu lelei lo'u manava, ona 'ou moe lelei lea ma le lë toe popole i le fia'ai!"

" 'E te lë mä i lau mea 'ua fai," tala a Charlotte ma le inoino 'iä Templeton. "A tigä lou manava, lelei, 'auä 'e te 'ai fa'aleaga."

⁶⁰gula = gorged; stuff with food

"Tilotilo!" le 'e'ë a Fern. "Tilotilo i le apogäleveleve o Charlotte! Tilotilo i le 'upu o tusi mai ai!"

Ona u'u lima fa'atasi lea o tagata mätutua ma tamaiti ma tilotilo atu 'i le apogäleveleve.

"FA'AMAULALO," le tala a Mr. Zuckerman. "O le 'upu tonu lava lenä e fetaui ma Wilbur i lona agamalü ma le fa'amaulalo.

Sä fiafia 'uma tagata i le toe tupu o le vavega i le apogäleveleve. Sä tilotilo atu 'ilätou 'iä Wilbur o tü mai ma ona föliga fa'aoso alofa. Sä i ona föliga fo'i le fa'amaulalo ma le loto fa'afetai. Fa'aivi atu lea o le mata o Fern 'iä Charlotte. 'Ae pisivale Lurvy i le 'avatu o ni mea'ai ua uma ona fa'amäfanafana i le apa mea'ai o Wilbur. 'A'o 'ai Wilbur, na alu atu Lurvy ma valuvalu lëmü lona tino lämolemole ma le lälelei.

"Fa'atali i nai minute!" tala a Avery. "Tilotilo i le mea lea!" ma fa'asino lona lima i le lipine lanu moana o tautau i le sai o Uncle. " 'Ua manumalö le pua'a lea i le fa'ailoga muamua."

Na sïoa atu tagata 'uma i le lipine. Ona tagi lea o Mrs. Zuckerman, ma le lëai o se isi na toe tautala. Na 'o le sïoa atu o lätou 'uma i le lipine, ma le pua'a sä i totonu o le sai. Na 'ave 'ese e Lurvy lona solosolo ma fogi ai lona isu ma le leotele--i le maloä tele o lana fogi i lona isu, na lagona mai e isi tama faigaluega sä i le isi itü o le pä manu ma lätou tilotilo atu 'iä Lurvy.

"E mafai ona 'aumai o sa'u tupe?" le fesili a Fern. " 'Ou te fia alu e matamata i le laina o fale'aiga ma fale o lo'o iai ni mea tä'alo ma isi mea 'ese'ese.

" 'E te nofo lelei lava i le mea o 'e iai," le tala a lona tinä. Ona maligi lea o loimata o Fern.

" 'Aiseä 'ua tou fetägisi 'uma ai?" le tala a Mr. Zuckerman. "Edith, 'aumai se pakeke susu!"

Ona solo 'ese lea o loimata o Mrs. Zuckerman i lona solosolo ma alu atu i le loli 'ua u'u mai le pakeke susu.

" 'Ua o'o i le taimi e tä'ele ai Wilbur!" tala a Mr. Zuckerman ma le lë fa'anoanoa 'iä te ia. Ona fe'aei atu lea o le ulugäli'i fa'atasi ma Avery 'i totonu o le sai o Wilbur. 'Ua sa'asa'a lëmü e Avery le susu i le ulu ma le tua o Wilbur, 'ae fufulu 'ese le palapala o Wilbur e ona mätua. Sä ui atu ni tagata matamata i lea itü o le pä manu ma lätou tilotilo i le fa'atä'elega o Wilbur. E lë i 'umi 'ae fa'atumulia le itü lea i le to'atele o tagata matamata. Ina 'ua 'uma ona tä'ele o Wilbur, sä pei e 'i'ila 'ätoa lona tino i le lämolemole mänaia o ona fulufulu.

"E lë telë le pua'a lea (Wilbur) pei o le pua'a o lo'o la soso'o, 'ae mamä atu i lö le isi (Uncle). E mänaia atu 'iä te a'u le pua'a mamä i lo le palapalä," le tala a le tasi tagata.

"Fa'apenä fo'i a'u," le tala a le isi tamäloa.

"E fa'amaulalo fo'i," le tala a le fäfine ma faitau le 'upu o tusi mai i le apogäleveleve.

O 'ilätou 'uma na ö atu e matamata i le sai o Wilbur, na lätou vi'ia Wilbur i lona mänaia ma lona poto. 'Auä na talitonu tagata 'uma o Wilbur na tusi 'ina le 'upu i le apogäleveleve. E lëai lava se isi na mate'ina o Charlotte na tusia 'upu i lona alofa 'iä Wilbur. E na o Fern lava le tagata na ia iloa lea tülaga.

'Ae tete'i loa le 'au Zuckerman, Arables ma Lurvy 'ua tautala fa'apea le tagata i le lausipika.

"Fa'alogo lelei mai, fa'amolemole! 'A'o fa'alogologo mai Mr. Homer Zuckerman, fa'amolemole 'aumai lau pua'a täua i luma o le laulau o iai fa'amasino, i le mea o iai le la'asaga⁶¹. O le ä fai ai i'inä se fa'ailoga fa'apitoa mo ia i le toe luasefulu minute mai le taimi nei. E tä'alo atu fo'i i le pä'ia ma le mamalu lautele o tagata maimoa, mana'omia ma mänai lo 'outou fa'atasi mai i lea sauniga. Fa'amolemole Mr. Zuckerman, 'aumai lau pua'a i le nofoaga o fa'amasino 'ae lë i 'uma le luasefulu minute."

⁶¹la'asaga = stage

Ina 'ua 'uma le fa'asalalauga, sä le iloa e Mr. ma Mrs. Arables la lätou tala 'äfai. Ona tago atu lea o Avery 'ua u'u mai ni fuifui vao o vao mago ma togi i luga i le 'ea ma 'e'ë i le fiafia. Ona to'ulu ifo lea o vao i lalo 'iä Fern ma tagata 'uma. Tago atu lea o Mr. Zuckerman 'ua opo mai lana ävä. Alu atu Mr. Arable 'ua kisi i lana ävä. 'Ae alu atu Fern 'ua kisi 'iä Wilbur. 'Ae lülülima Lurvy ma tagata matamata 'uma sä iai i tala ane o le sai o Wilbur. Sau lea o Fern 'ua opo lona tinä. Alu ifo Avery 'ua opo Fern. 'Ae alu atu Mrs. Arable 'ua opo Mrs. Zuckerman.

I luga ifo o le sai o Wilbur ma lalo tonu o le fa'aalo, sä lafi fa'apuna ai Charlotte ne'i iloa ia e se isi. Sä ia lagona le tätä lëmü o lona fatu i le vaivai o lona tino ma le mätua o ona tausaga, 'ae na o'otia o ia i le fiafia 'ua ia mautinoa le ola fïlëmü o Wilbur i lana taumafai.

"Fa'avave, e lë 'umi le taimi 'ua tu'u mai e tätou te ö atu ai!" tala a Mr. Zuckerman. "Lurvy, fesoasoani mai!"

"E mafai ona 'aumai o sa'u tupe?" fesili a Fern.

"Fa'atali!" le tala a lona tinä. " 'E te lë va'ai mai o lo'o pisi 'uma tagata."

" 'Ave le fagu lenä i le loli," tala a Mr. Arable 'iä Avery. Ona tamo'e atu lea o Avery ma le fagu 'ua tu'u i le loli.

"O lelei lo'u ulu?" fesili a Mrs. Zuckerman.

"O lenä e lelei," tali a Mr. Zuckerman ma ö 'ese atu ma Lurvy e tu'u le sai laupapa telë o Wilbur i ona luma.

" 'E te lë i tilotilo mai lava i lo'u ulu!" tala a Mrs. Zuckerman.

"O lenä e lelei, Edith," tala a Mrs. Arable. " 'Aua le fa'apopoleina 'oe--to'a ma le fïlëmü."

Na fa'alogoina e Templeton le pisapisaö o tagata ma ala ai i luga. E lë i iloa lelei e ia le mea 'ua tupu, 'ae ina 'ua ia va'ai atu i tamäloloa o tu'u Wilbur i totonu o le sai laupapa telë, na tonu 'iä te ia e alu e ö ma Wilbur. Na mata'i lelei e ia lona avanoa e tolotolo atu ai ma le lë 'iloa o ia e se isi.

" 'Ua tou säuni 'uma!" le vala'au a Mr. Zuckerman, "Tatou si'i fa'atasi." Ona si'i atu lea e Mr. Arable, Lurvy ma Avery le sai o Wilbur i luga o le loli. Oso atu lea o Fern 'ua nofo i luga o le sai. Sä tumu pea ni vaovao i lona ulu, 'ae sä aulelei o ia i lona fiafia i le mea 'ua tupu. Ona fa'aola lea e Mr. Arable le afi o le ta'avale. 'Ae feosofi atu 'uma isi tagata o lo lätou 'au'äiga ma lätou ö atu i le mea o iai fa'amasino ma le la'asaga.

I le pasi atu o lätou i le mea o iai le mäsini läpotopoto telë, na tilotilo atu Fern ma fa'apea si ana tala, täfia ti'eti'e i le nofoa o lo'o pito i luga fa'atasi ma Henry Fussy.

VAEGA XX
ITÜLA O LE MANUMÄLÖ

"FA'ASILASILAGA FA'APITOA!" tala a lë o lo'o folafolaina fa'asilasilaga i le lausipika. "O se mitamitaga tele 'iä 'imätou o lo'o tau'a'ao'ina lenei mata'aga i tausaga ta'itasi, lo mätou fia fa'afeiloa'i atu lana pua'a täua. O lö 'ua 'äga'i mai nei i le malae se loli o lo'o 'aumai ai lea pua'a e 'ese lona ta'uta'ua. Fa'amolemole le 'aumaimoa sösö i tua 'ae fa'aavanoa le 'auala e sau ai le loli. I nai minute o lo'o totoe, ona tou maimoa 'uma lea i le pua'a ta'uta'ua pe'ä tu'u o ia i le li'o 'ua faia fa'apitoa mo ia i luma tonu o ali'i fa'amasino. Ma o inä o le'ä fa'aula ai o ia i se fa'ailoga 'ua fa'apitoa mo ia. Fa'amolemole le pä'ia ma le mamalu o le aofia 'ua pugitia le 'ala, fa'aavanoa le 'auala e sau ai le loli i totonu o le malae, fa'afetai."

Sä tete tino o Wilbur i lona fa'alogo atu i 'upu vi'ivi'ia ma le fa'asilasilaga. Sä fiafia o ia 'ae na ia lagona fo'i le taumatapogia. Sä alu atu lëmü pea le loli i le tumutumu o tagata, ma sä alu atu fa'aeteete Mr. Arable ne'i solia se isi i le loli. E lë i 'umi loa 'ae taunu'u ilätou i le mea o iai tagata fa'amasino. Ona oso lea i lalo o Avery ma tu'u i lalo le ta'apuni pito i tua o le loli.

" 'Ua 'ou fefe lava," le musumusu a Mrs. Zukerman. "Selau ma selau tagata o lo'o tilotilo mai 'iä 'itätou."

"Fiafia," tala a Mrs. Arable, "e lë o se mea lenei e fa'anoanoa ai se isi. E tatau ona 'e fiafia."

"Tu'u ese le pua'a ma le loli, fa'amolemole!'' tala a lë o lo'o tautala i le sipika.

"Tätou si'i fa'atasi," le tala a Mr. Zukerman i isi tamäloloa. Ona feosofi atu lea o nai isi tamäloloa mai i le tumutumu o tagata 'ua fesoasoani i le si'i 'ese'ina o le pua'a mai le loli. 'Ae pisi vale atu ai ma Avery la'ititï.

"Tu'u i totonu lou ofutino, Avery!" tala a Mrs. Zukerman. "Ma fa'amau lelei lou fusipa'u. O lenä 'ua taupa'ü i lalo lou ofuvae."

"E te lë va'ai mai o o'u pisi?" tala a Avery ma lona leo pei e ita.

"Va'ai 'iä Henry!'' le vala'au a Fern 'iä Avery.

" 'Aua 'e te 'e'e, Fern!'' tala a lona tinä. "Ma 'aua le tusi lou lima e lë o se tülaga fa'aaloalo!"

"E mafai ona 'aumai o sa'u tupe, fa'amolemole?" le fesili a Fern. "Na vala'aulia a'u e Henry e ma te toe ö e ti'etie i le Ferris Wheel. 'Ae 'ou te lagona 'ua leai sana tupe o totoe. 'Ua 'uma ana tupe."

Ona tatala lea o le ato a Mrs. Arable ma ia tu'u atu 'iä Fern se tupe. "Ia," lana tala. "O le fäsefulu sene lenä. 'Alu laia, 'ae 'aua ne'i 'e so'ona alu i 'e leiloa! Toe fo'i vave mai i le mea e mäsani ona tätou fetaui ai i tala ane o le pä pua'a!"

Ona tamo'e 'ese lea o Fern mai i le mea o iai ona mätua ma le tumutumu o tagata ma tamo'e e su'e le mea 'ua savali 'i ai Henry.

"O le taimi nei," tala a lë o lo'o i le sipika, " 'ua tu'u 'ese le pua'a ma le loli. E lë toe mamao ona fai lea o se fa'asilasilaga fa'apitoa o le tätou aso."

'A'o pisapisaö tagata i le tau si'i 'eseina o Wilbur mai lona sai, na lafi lilo le isumu i lalo o vaovao ne'i iloa ia e ni tagata. "Matuä tele le pisapisaö," tala a Templeton 'iä te ia lava. "Matuä tele le pisivale ma le lëai o se 'aogä."

'A'o si apogäleveleve, sä nofonofo to'atasi o ia i le tulimanu o le pä pua'a i le mea sä iai Wilbur. Na lagona e ia tala 'uma sä fa'asalalau i le lausipika, ma sä fa'ateleina ai lona fiafia i le i'u lelei o tülaga 'uma 'iä Wilbur. "O le mänumälö o Wilbur o lo'u mänumälö fo'i lenä," lana tala 'iä te 'iä lava.

I le sau i fafo o Wilbur mai lona sai, na patipati 'uma le aofia ma alalaga i le fiafia. Na tu'u 'ese le pulou o Mr. Zukerman ma ifo atu 'i tagata. 'Ae toso 'ese le solosolo telë o Lurvy mai lana taga ma solo 'ese ai lona 'afu. 'Ae to'otuli atu Avery i tala ane o Wilbur ma valuvalu tuä taliga o le pua'a. Tütü atu fo'i Mrs. Zukerman ma Mrs. Arable i luga o le loli.

"Ali'i ma tama'ita'i ma le mamalu o le aofia." tala a lë o lo'o i le sipika, "silasila mai loa i le susuga a Homer L. Zukerman ma lana pua'a täua. O ni tala tauave o lenei pua'a 'ua lauiloa i itü e fä o le lalolagi. Ma 'ua 'avea lea ma tülaga 'ua tele ai ni tagata asiasi mai i lo tätou Setete. E lë taumate fo'i o le to'atele o le aofia e manatuaina le vavega na tupu i le fa'atoaga a Mr. Zukerman i le vaitausaga mäfanafana fa'atoä te'a nei. Sä tusi ni 'upu i le apogäleveleve e fa'ailoa mai ai o Se Pua'a 'Ese lenei pua'a. O lea vavega 'ua lë mafai e le 'aupopoto ona lätou fa'amatala mai pe na fa'apefea ona tupu, ma o lo'o fai pea ni a lätou su'esu'ega i tülaga 'uma. 'Ae o le taimi nei, o lo'o tätou fa'atasi ma se Pua'a Maoa'e ma le Täua. O le mitamitaga lea 'iä ma e fa'afetai 'iä Wilbur. E pei lava ona ta'u mai i ni 'upu na tusia i le apogäleveleve, o se PUA'A 'ESE lenei pua'a.

Sä mümüvale le tino o Wilbur i le tele o vi'iga. 'A e na sa'o lelei lana tü ma taumfai e tümau le lelei o lana pupula i le tilotilo atu o le to'atele o tagata.

"O lenei pua'a o se meaola 'ese," tala a le o lo'o i le lausipika. " 'Ua ta'utino mai lava i 'upu na tusia lona MAOA'E. Taga'i 'iä te ia! 'Ese le lämolemole o lona tino ma le pa'epa'emä o ona fulufulu. Piniki mänaia fo'i ona taliga e aliali mai ai lona lälelei tele i lona la'ititi ma lona ola lelei mei."

" 'Ua mamä i lana tä'elega i le susu." le musumusu a Mrs. Arable 'iä Mrs. Zuckerman.

"Tilotilo i le lälelei o le pua'a e pei e 'i'ila lona tino 'ätoa! Manatua le aso na tusi ai le'upu "Radiant" i le apogäleveleve (web). O na 'upu 'uma na tätou va'aia i le apogäleveleve, 'ou te talitonu pei fo'i o le to'atele o 'outou o le vavega. E lë o se galuega a se apogäleveleve (spider) na fai. E popoto lava apogäleveleve lätou i lalaga o lätou fa'amoega, 'ae lätou te lë iloa tusitusi."

"Oka oka e, e lätou te lë iloa, a ea?" le tala a Charlotte 'iä te ia lava ina 'ua fa'alogo atu i le tala a lë o lo'o tautala i le sipika.

"Le mamalu o le aofia," lë tala a lë o lo'o i le sipika," 'ua lë tatau loa ona fa'a'umi'umi o la'u tautalaga. 'Ua iai se manatu i le komiti o le Mata'aga o le'ä fa'asilasila atu fa'apea: 'Ua tasi le finagalo o le komiti, o le'ä tu'u'ina atu 'iä Mr. Zukerman se fa'ailoga fa'apitoa e $25.OO, 'ätoa ma se ula bronze metal 'ua 'uma lelei ona tusi ai la mätou fa'afetai mo lana pua'a--O SE PUA'A AGAMALÜ ma le FA'AMAULALO ma 'ua fa'atumulia si o tätou Setete ma le Mäta'aga o lenei tausaga i tagata asiasi ona o ia.

Na lagona e Wilbur lona taumatapogia i le 'umi o le läuga ma le tele o vi'iga na fai mo ia. Ina 'ua fa'alogo atu o ia i le patipati o le to'atele o tagata ma alalaga fiafia 'iä te ia, ona pa'ü lea o Wilbur i le matapogia. Sä vaivai ona vae, ma ia lë toe iloa ai se mea i le pogisä o ona mata ma tigä lona ulu.

"O le ä le mea 'ua tupu?" le fesili a lë o lo'o tautala i le sipika. "O le ä le mea 'ua tupu i lau pua'a, Mr. Zukerman?"

Sä to'otuli pea Avery i tala ane o Wilbur ma valuvalu 'iä te ia. 'Ae oso atu Mr. Zukerman 'ua to'ese lona pulou ma tautäpili 'i le pua'a.

"E lëai se mea o tupu," lana tala 'i lë o lo'o tautala i le lausipika, MC.

"O le mäsani lava a le pua'a, e matapogia pe'ä tele ni vi'iga e fa'alogo iai. E matamuli toe lë fiafia 'i vi'iga."

"E lë mafai ona mätou 'avatu o le fa'ailoga pe'ä fa'apea 'ua pë," le tala a le MC. "E mätou te lë i faia lava lenä tüluga i se taimi 'ua i."

"E lë o pë," le tala a Mr. Zuckerman. " 'Ua matapogia i lona matamuli. Tamo'e 'oe Lurvy e 'aumai ni vai!"

Ona oso 'ese lea o Lurvy ma le li'o sä iai ma le pua'a ma tamo'e e 'aumai ni vai.

'Ae osooso mai i fafo ma vaovao le ulu o Templeton ma ia iloa ai lona latalata i le si'usi'u o Wilbur. Ona 'ata'ata lëmü lea o ia ma fa'apea 'iä te ia lava, "E tatau ona ou fesoasoani i le mea 'ua tupu," lana tala ma 'ata. Ona tago atu lea o ia 'ua tosotoso mai le si'usi'u o Wilbur ma tu'u i lona gutu ma ü i lona mälosi 'ato'atoa. I le tigä tele o le ü a Templeton, na oso i luga Wilbur ma toe lelei ai.

"Auï!" lana 'e'ë.

"Ure! (Hurrah)" le fe'ei a tagata matamata. " 'Ua te'i i luga le pua'a! 'ua te'i i luga le pua'a! Lelei lau faiga Zuckerman! E 'ese lava lau pua'a le fai tifaga," tala fiafia a tagata 'ese'ese. 'Ae na sili atu le fiafia o Mr. Zuckerman 'ua toe lelei Wilbur. E lëai se isi na va'aia Templeton, ma sä lelei tele lana mea na fai.

Ona a'e atu lea o le tasi o fa'amasino i le li'o o Wilbur ma le fa'ailoga. Na ia tu'u atu 'iä Mr. Zuckerman le ta'i sefulu talä e lua ma le lima talä e tasi. Ona ia fa'aula lea o Wilbur i le ula bronze medal ma fa'atälofa ma Mr. Zuckerman. 'Ae tu'u atu fo'i le lima o Avery i le fa'amasino ma la fa'atälofa. Alalaga atu lea o tagata maimoa i le fiafia. 'Ae alu atu le tamäloa pu'e 'ata 'ua pu'e le 'ata o Wilbur.

Sä fiafia 'uma le 'au-Zuckerman ma le 'au-Arables, 'ae na sili atu le fiafia o le 'au-Zuckermans i le manumälö o le la pua'a i se fa'ailoga telë. Toe atili ona lätou fiafia i le va'ai atu o fiafia 'uma le 'aumaimoa.

'A'o toe tu'u atu Wilbur 'i lona sai laupapa, sä tau fa'aofiofi atu Lurvy ma le pakeke vai i le tumutumu o tagata. Na tëtë atu lana pupula i le va'ai atu 'ua toe tü mai Wilbur. 'Ae sä lë fa'atali o ia i lona lotopopole ma le vevesi. Na ia 'asu atu le pakeke vai 'iä Wilbur. 'Ae lë lavea Wilbur i vai, 'ae susü 'uma ai Mr. Zuckerman ma Avery.

"O la'u tala lea!" le tala a Mr. Zuckerman 'iä Lurvy ma ona föliga 'ua susü 'uma. " 'E te lë va'ai mai 'ua lelei le pua'a?"

"Na 'e mana'o i ni vai," le tali a Lurvy.

" 'Ae 'ou te lë i fia tä'ele i luma o le tumutumu o tagata."

'Ae talië atu le 'aumaimoa. Ona 'ata ai fo'i lea o Mr. Zuckerman. 'A'o Avery lätou 'ua osooso solo i le 'ata ma 'ua susü 'uma. Fai ai lea o ana amioga fa'afäluma i le fia mälie ma le talië atu 'i ai o tagata. Sä ia fa'ataga tä'ele pei lava o tä'ele i le fale. A talië atu tagata, ona siva mai lea 'i ai o Avery. Sä ia fa'atagafufulu lalo on ona aoao i se fasimoli ma solo matü lona tino i se solo.

"Avery, fïlemü!" le tala a lona tinä. "Tu'u 'ese lou fa'alialia!"

'Ae na fiafia le 'aumaimoa i amioga a Avery. Sä patipati atu lätou, ma lë lagona ai lava e Avery se tala. E na 'o le patipati a tagata maimoa o ia lagona. Sä fiafia tele o ia e fai 'amioga fa'aluma i luma o tagata. Ina 'ua iloa e Avery o totoe ni nai vai i totonu o le pakeke, na tago atu o ia 'ua si'i mai le pakeke ma u'u i luga ifo o lona ulu. Ona ia sa'asa'a lëmü lea o vai ma fa'aeto atu lona laulaufaila i tagata. 'Ae talië le aofia, 'aemaise lava tamaiti läiti pei o Avery.

Ina 'ua 'uma ona toe tu'u o Wilbur 'i totonu o lona sai, sä toe fa'ae'e i le loli. Alu atu loa le tinä o Avery 'ua 'ave 'ese lana tama mai le grandstand ma la ö i le loli. Tago lea o Mr. Arable 'ua uli le loli ma alu 'ese lëmü ai i le tumutumu o tagata, ma toe fo'i atu lätou i le pä pua'a o le Mäta'aga.

VAEGA XXI
ASO MULIMULI

Sä na 'o Charlotte ma Wilbur i le pä pua'a o le Mäta'aga. 'Ua toe ö 'ese 'uma isi tagata e su'e Fern. Fai le moe a Templeton lätou. Ona ta'oto'oto fo'i lea o Wilbur e fai sana mälologa mai i le 'umi o le aso ma le faiga o lona fa'ailoga. Sä tautau pea lana ula i lona 'ua, ma sä ia iloa le ula pe'ä tilotilo i lalo i ona vae.

"Charlotte," si ana tala, " 'aiseä 'ua 'e le pisa mai ai?"

"O lea 'ou te fia nofonofo fïlëmü," lana tala. "Pau lava o a'u e seäseä o'u pisa."

"E mo'i. 'Ae 'ua sili atu lou fïlëmü i le asö. O ä mai 'oe?"

" 'Ua 'ou lagona lava le vaivai. 'Ae 'ua mänaia le to'afïlëmü o le 'ea ma le laufanua 'ätoa. O lou mänumälö i le asö Wilbur o so'u mälö fo'i lenä. 'Ua 'ou mautinoa le saogalëmü o lou lumana'i. O le'ä 'e ola fïlëmü Wilbur. E lëai se mea 'e te toe popole ai. 'Ua toeititi 'uma aso o le tau e 'afu ai lä'au (fall), ona 'ämata lea o aso mälülü. Toeititi fo'i to'ulu 'uma lau o lä'au. Ona soso'o lea ma le Kirisimasi ma le vaitausaga mälülü. 'E te ola lelei ma 'e va'aia le mätagöfie o lenä fo'i vaitausaga. 'Ua täua tele 'oe i le susuga a Zuckerman. O le'ä fa'apelepele o ia 'iä te 'oe. A 'uma le vaitausaga mälülü, ona liuvai lea o le aisa ma fa'atumulia ai ni vailepa. E toe fo'i ifo manufelelei ma pepese i luga o lä'au; e toe ala lane o vailepa ma fetägisi; e toe agi le matagi mäfanafana. O le'ä 'e fiafia i na mea 'uma ma le fëlanulanua'i o le tau ma le lalolagi..."

Ona mälölö lea o Charlotte i nai sekone. 'Ae maligi loimata o Wilbur ma fa'apea atu, "Oi Charlotte, a'u toe mäfaufau atu i le ta feiloä'iga muamua lava. Sä 'iä te a'u le manatu, e 'ese lou sauä ma lou taufeai ma le inu o toto o isi manu. 'Aiseä 'ua 'e faia ai nei mea 'uma mo a'u?" lana fesili. "E leäi so'u 'aogä 'iä te 'oe. 'Ou te lë 'i faia se mea mo 'oe, 'aiseä?"

"O 'oe o la'u uö," le tali a Charlotte. "Ma o se tülaga 'ese lenä 'iä te a'u. Na 'ou lalagaina lo'u apogäleveleve mo 'oe ona o lo'u alofa 'iä te 'oe. O le ä le ola? E tätou te fänanau mai ma tätou ola i nai tausaga ona tätou feoti lea. O le olaga o le apogäleveleve lätou na tau'ave mai ai i 'augätausaga e mesi pei ona 'e iloa, ma o lenä lava e tau'ave a'i. E lätou te tapu'e ni lago ma 'ai, 'ätoa ma isi manu läiti. I lo'u fesoasoani atu 'iä te 'oe, masalo sä 'ou taumafai e fai se isi suiga o lo'u olaga. Ma e tätau lava ona tätou ola felagolagoma'i ma fesoasoani le isi i le isi. O se tülaga e tätou te mana'omia i o tätou olaga ta'ito'atasi."

"E lë lelei la'u failäuga," le tala a Wilbur. " 'Ou te lë maua le taleni o 'iä te 'oe ma lou atamai i 'upu ma tala. 'Ae 'ua 'e laveä'ina lo'u ola Charlotte, ma 'ou te tu'u atu lo'u ola mo 'oe ma le fiafia 'ätoa i lo'u loto--o la'u ta'utinoga lenä."

" 'Ou te talitonu i lau ta'utinoga Wilbur. Ma 'ou te fa'afetai atu i lou agaalofa."

"Charlotte," le tala a Wilbur. "E tätou te toe fo'i 'uma i lo tätou 'äiga i le asö. 'Ua fa'ai'ui'u le Mäta'aga. 'Ua 'ou fia alu fo'i i lo tätou nofoaga tüai ma le mea o fa'atali mai ai nai kusi ma nai mämoe. E ä 'oe, 'ua 'e fia alu?"

I nai sekone e lëai se tala a Charlotte. Ona fa'apea atu lea o ia ma si ona leo lëmü lava, ma sä faigatä 'iä Wilbur ona ia lagona le tala a Charlotte.

" 'Ou te lë toe fo'i i le pämanu."

Na oso i luga Wilbur i le te'i, '' 'E te lë toe fo'i? O le ä le uiga o lau tala Charlotte?"

" 'Ua 'uma a'u," lana tala. "Toe tasi pe lua nai aso ona 'uma lea o lo'u ola. I le taimi nei, 'ua lë lava fo'i lo'u mälosi 'ou te toe alu atu ai i lalo. 'Ou te iloa fo'i 'ua lë lava o'u filo o totoe i lo'u si'usi'u e tu'u atu ai a'u i lalo."

I le fa'alogo atu o Wilbur i ia tala, sä ia fa'apälasi i le palapala ma tagi i le fa'anoanoa. Sä tagi lotuä o ia ma fa'apea, "Charlotte, Charlotte, o la'u uö pele ma le fa'amäoni."

" 'Aua 'e te so'ona tagi Wilbur," tala Charlotte. "Fïlëmü ma tu'u 'ese lou tagi au'ë'uë!"

" 'Ae a fa'apefea nei," le 'e'ë a Wilbur. " 'Ou te lë tu'ua 'oe 'e te oti to'atasi. A fa'apea 'e te nofo, 'ou te nofo fo'i."

" 'Aua 'e te valea," tala a Charlotte. "E lë mafai ona 'e nofo. E fo'i mai loa tamäloloa, tu'u oe i totonu o le sai laupapa telë ma tou ö 'ese atu. E lëai se 'aogä 'e te nofo ai fua. E lëai se isi e fafagaina 'oe. E 'uma loa le Mëta'aga, ona tä'ape lea a o tagata, 'ae tu'u fua le fanua 'ätoa.

Sä 'iä Wilbur le lë to'a ma le fefevale. Na tamo'e solo o ia i totonu o lona sai. Ona manatua ai lea e ia le taga o fua o Charlotte, o lo'o iai fua e 514.

"A lë mafai ona toe fo'i o Charlotte, e tatau ona 'ou alu ma 'ave le taga ö lo'o iai ona fua ma si ana fanau.

Na tamo'e atu o ia i le pito i luma o lona sai ma tü tete'e atu i le tu'u o ona vae pito i luma i luga o le pä. Sä tilotilo solo o ia. O lo'o tütü mai Zuckerman ma Arable i le isi itü o le pämanu. Ona iloa lea e ia le tatau ona vave o lana gaioi.

"O fea Templeton?" lana fesili.

"O lo'o moe i lalo o vaovao i le tulimanu o lou sai," le tala a Charlotte.

Alu atu lea o Wilbur 'ua tülei vaovao i lona isu ma sua i luga vaovao ma sua ai i luga ma le isumu.

"Templeton!" le 'e'ë a Wilbur. "Fa'alogo lelei mai!"

Sä ala te'ite'i le isumu ma ia pupula fa'ali'i atu 'iä Wilbur.

"O le ä le uiga o lau 'amio fa'amanukï 'ua fai?" lana tala. "E lë mafai ona 'e tu'u o a'u e moe ma le lë suati 'ina o a'u i le 'ea?"

"Fa'alogo lelei mai!" le tagi Wilbur. " 'Ua ma'i tele Charlotte, ma e lë toe 'umi ni ona aso o totoe. E lë toe fo'i o ia i le pämanu pe'ä tatou ö. 'Ua vaivai tele le tülaga 'ua iai o ia. O le mea lea, e 'aogä tele lo'u alu ma 'ave le taga o lo'o iai ona fua. 'Ae 'ou te lë au 'i le mea o iai. Lëai se taimi tele o totoe. 'Ua toeititi fo'i mai tagata ona tätou ö lea. Fa'amolemole, fa'amolemole, fa'amolemole Templeton, a'e i luga e 'aumai 'iä te a'u le taga o lo'o iai fua o Charlotte."

'Ae mänava fia moe Templeton ma fa'asa'osa'o lana ava, ma tilotilo i le fa'aalo i le mea o tautau ai le taga o fua o le apogäleveleve.

"E ä lä," lana tala ma lona leo ita. "O lenä fo'i 'ua 'e toe tapa mai 'ou te fesoasoani atu e sefe na ola, a? Templeton, fai le mea lea; Templeton, fai le mea lea Templeton, alu fa'amolemole 'i le lapisi e 'aumai ni pepa o iai ni 'upu; Templeton, se'i 'aumai lava sau fasimanoa se'i lalaga ai la'u apogäleveleve."

"Templeton, fa'avave!'' le tala a Wilbur. "Fa'amolemole Templeton fa'avave!"

'Ae sä lë fa'apopolegia le isumu ma sä fa'ata'ita'i atu o ia i le leo ma tala a Wilbur o fai.

"O, mänaia, fa'avave Templeton, a?" lana tala. E lëai sä'u mea o maua i a'u galuega 'uma o fai. O le'ä la'u mea e maua pe'ä 'ou fesoasoani atu fo'i e lavea'ina na ola, se'i ta'u mai ou te fia iloa? Leai se isi o 'outou e faia se tala lelei mo a'u. Na 'o tala fa'amele⁶² ma tala muimui. 'Ae lëai lava se tala lelei."

"Templeton," tala a Wilbur i lona atuatuvale, "a lë 'uma lou tautalatala ma 'e fa'avave, e lë maua le taga o iai fua o Charlotte, lëai fo'i ma se Charlotte 'ona 'ou oti lea i le fatu momomo. Fa'amolemole a'e i luga!"

'Ae toe täotooto i lalo Templeton i vaovao. Ona tu'u lea o ona lima i tua o lona tuä'ua ma tu'u le isi ona vae i le tulivae o le isi vae, ma täotooto lelei lava pei o le'ä fai sana mälologa.

"Oti i le loto momomo," lana tomumu. "Mänaia lau taumafai e fa'agau lo'u loto. 'Ua 'ou iloa lelei lava lou sau 'iä te a'u pe'ä 'e mana'omia se fesoasoani. 'Ae 'ou te lë i fa'alogo lava o momomo se fatu o se isi mo a'u. E lëai. O ai e kea 'iä Templeton toeäina lätou?"

"Tü iluga," le 'e'ë a Wilbur. "Tu'u lou fai o na tala ma 'amioga pei o le tamaititi."

⁶²fa'amele = abuse

'Ae na 'o le 'ata'ata lëmü (grinned) o Templeton ma täotooto lelei lava ma le lë gaioi. "O ai na alu i le lapisi?" lana fasili, " 'Ou te talitonu o Templeton toeäina. O ai na sefe'ina le ola o Charlotte mai i le atali'i o Arable ma lana lä'au? O lä'u fua leaga na tuli 'ese ai le tama. 'Ou te talitonu o Templeton toeäina O ai na ü'ina lou si'usi'u ma 'e toe te'i ai i luga i luma o le tumutumu o tagata mai i lou matapogia? O Templeton toeäina E iai lava sou mäfaufau, 'ua fai si o'u mätua ma 'ua 'ou fiu i faifeau o le'ä lou mafaufau, o a'u o le isumu mo le faia o feau 'ese'ese 'uma?"

'Ae sä atuatuvale Wilbur i le popole. 'Ua fo'i atu tagata, 'ae 'ua lë faia e le isumu le mea o ia mana'o ai. Ona manatua lea e Wilbur le fiafia o Templeton i mea'ai.

"Templeton," lana tala," 'ou te 'avatu 'iä te 'oe se molimau. A 'e alu e 'aumai le taga o iai fua o Charlotte 'iä te a'u, ona 'ou tu'uina atu lea o le avanoa 'iä te 'oe 'e te 'ai muamua ai i a'u mea'ai pe'ä tätou fo'i i le pämanu. 'E te 'ai muamua lava se'iloga 'ua 'e mäoga ona fa'atoä 'ou 'ai lea. 'E te iloa le lelei o a'u mea'ai e la'u ifo e Lurvy?"

Nofo atu lea i luga o le isumu. "E mo'i lau tala?" lana fesili.

"O la'u folafolaga lenä mai i lo'u fatu."

" 'Ua lelei, o le'ä fai lenä tonu," tala a le isumu. Ona a'e atu lea o ia i le puipui o le fale 'äga'i i le taga o iai fua. Sä fa'atumulia pea le mänava o Templeton mai i lana 'aiga i le pö taluai. 'Ae na a'e atu o ia ma le tomumu i le tumu o lona mänava. Sä a'ea'e lëmü o ia ma tau atu i le fa'aalo i le mea o iai le taga o fua o Charlotte. Ona sosö 'ese lea o Charlotte ma le taga. Sä o'o lëmü 'iä te ia le oti, 'ae na lava si ona mälosi e sosö 'ese ai ma le taga o ona fua.

Ona tu'u atu lea o nifo mäaai o Templeton ma taü 'ese ai filo na mau ai le taga i le fa'aalo. 'Ae tilotilo atu fo'i Wilbur.

"Fa'aeteete!" lana tala. " 'Ou te lë mana'o i se fua e tasi o fua 'uma na e leaga pe lavea."

'Ae galue lava Templeton i le tau 'ave'eseina o le taga ma le fa'aalo i le lelei ona fa'amau 'i ai e Charlotte. Ina 'ua mafai loa ona 'ave'ese o le taga, ona ü lea i nifo o le isumu ma 'ave ifo 'ua tu'u i luma o le pua'a. 'Ae mänava loloto Wilbur i le fiafia 'ua saogälëmü 'uma fua o Charlotte.

"Fa'afetai Templeton," le tala a Wilbur. " 'Ou te lë fa'agaloina lenei mea i aso 'uma o lo'u olaga."

"Fa'apenä fo'i a'u," le tala a le isumu ma piki ona nifo i le pi'ipi'i ai o filo apogäleveleve. "Pei lava 'ua 'ou 'ai se tä'aigäfilo 'ätoa. 'Ua o'o i le taimi e tätou te toe fo'i ai i lö tätou 'äiga."

Ona tolotolo atu lea o Templeton i totonu o le sai laupapa ma lafi i lalo o vaovao. Toeititi lava a maua atu e Lurvy, John Arable ma Mr. Zuckerman.

Na taunu'u atu tonu lätou i le taimi lea, fa'atasi ma Mrs. Arable ma Mrs. Zuckerman, Avery ma Fern. 'Ae 'ua 'uma fo'i ona tonu 'iä Wilbur o le tülaga e alu ai ma le taga o fua o le apogäleveleve. E tasi lava le 'auala e sao ai le taga i lona iloa. Na tago atu o ia ma le fa'aeteete lava 'ua ü mai le taga i lona gutu ma täofi i totonu o lona gutu i luga tonu lava o lona laulaufaiva. Na manatua e ia le tala a Charlotte 'iä te ia, o le taga e mälosi tele toe le susü i ni vai. Sä 'ese le fa'alogoaga a Wilbur i le iai o le taga i lona gutu, 'ae na onosa'i o ia se'i taunu'u i le pämanu 'ave 'ese i fafo. Sä tafe la'ititi lona fäua, 'ae sä le äfäina tele lea tülaga. E sili atu 'iä te ia le täua o le sefeina o le taga apogäleveleve i lona alofa i si ana uö o Charlotte, i lö le tafe o lona fäua. Ina 'ua ö atu tagata ma toe tu'u o ia i totonu o le sai laupapa, na tilotilo atu Wilbur 'iä Charlotte ma fa'aivi atu 'i ai lona mata. Na iloa e Charlotte o le fa'atofä lenä a Wilbur 'ua mafai i le tumu o lona gutu i le taga o ona fua. Ma sä o'otia o ia i le fiafia 'ua iai se isi e va'ava'aia ona fua se'i o'o ina fofoa.

"Tofä!" si ana musumusu. Ona taumafai lava lea o ia i lona toe mälosi o totoe e taalo atu le tasi o ona vae e fa'atofä ai 'iä Wilbur. Sä gata ai i lea tülaga le toe gaioi o Charlotte. I le aso na soso'o ai, na ö atu tagata ma tu'u i lalo mäsini tetele na fa'atütü e ti'eti'e ai tamaiti ma la'u i lalo le tele o le gaogaosä o le Mäta'aga 'ae 'ua 'uma le ola o Charlotte. Na tu'ufua le laufanua 'ätoa. Sä lëai ni isi i fale ma le pämanu. Sä tele le lapisi o le fanua 'atöa. Ma e lëai se tasi o le selau ma le selau o tagata na iai i le Mäta'aga na lätou iloaina le 'aogä tele o le galuega a le tama'i apogäleveleve na fai i le laveä'ina o le ola o le tama'i pua'a na fanau lë 'au. E lëai fo'i se isi na to'alua ma Charlotte i le taimi na oti ai.

VAEGA XXII
MATAGI MÄFANAFANA

'Ua taunu'u Wilbur i le pämanu a Zuckerman ma le mea o iai lona moega o taepovi mäfanafana. Sä uiga 'ese le taunu'u o Wilbur i lona pä tuai. Sä tautau se ula na ia mänumalö ai i lona 'ua, 'a'o i totonu o lona gutu o iai le taga o fua apogäleveleve o Charlotte. E lëai se mea e tutusa ma le 'äiga mo'i lätou, si ona mäfaufau, ma tu'u i lalo le taga o lo'o iai le 514 fua. Na tu'u lëmü atu e Wilbur le taga i le tulimanu o lona pä. Sä manogi mänaia le pämanu 'ätoa. Sä fiafia 'uma fo'i isi uö a Wilbur e iai kusi ma mämoe i le toe fo'i atu o Wilbur i le pämanu.

Na pisapisaö atu kusi e toe fa'atälofa atu ai 'iä Wilbur.

"Fa'amalö malö, malö!" a lätou tagi. "Mänaia lau taumafai.

Na alu atu Mr. Zuckerman ma to'ese le ula a Wilbur mai lona 'ua ma fa'atautau i fao i luga tonu ifo lava o lona li'o, i le mea e iloa atu ai e tagata asiasi ma maimoa 'iä te ia. E o'o fo'i 'iä Wilbur, o le fa'atoä mafai lea ona ia iloa lelei atu o lana ula na mänumälö ai. 'Ua mafai fo'i ona tilotilo atu 'i ai i so'o se taimi e mana'o ai.

I nai aso na soso'o ai, sä fiafia tele Wilbur. Sä tele fo'i ni ona pauna na maua ma 'ua tuputupu telë pea o ia. E lë i toe popole o ia i lona ola 'auä na ia iloa 'ua fiafia Mr. Zuckerman i lona mänumälö. Ma o le'ä tu'u o ia e fa'aola i le 'umi lava o lona ola e ola ai. 'Ae sä lë galo 'iä Wilbur si ana uö o Charlotte. Sä manatua pea e ia Charlotte i le tele o taimi. Sä täupe pea ni nai filo mai i le fa'amoega tüai o Charlotte i luga ifo o lona li'o. I aso 'uma lava, sä na 'o le tü o Wilbur ma tilotilo i filo mäsaesae i le toe apogäleveleve (web) o Charlotte. Sä o'otia o ia i le 'alofa i si ana üo. E lëai se isi 'ou te iloa na iai sana uö pei o a'u--uö alofa moni, uö atamai ma le agava'a.

'Ua pupu'u lava aso lätou i le fa'ai'ui'u o aso o le tau e 'afu ai lä'au. Sä pisi fo'i Lurvy i le tau o maukeni ma isi fugälä'au ma fa'aputu i le foloa o le falemanu.

Sä faia e Lurvy lea tülaga ina ia 'aua ai ne'i leaga fugälä'au i le tau mälulü. Na 'ämata ona liu lanu samasama, lanu moli ma le lanu enaena o laulä'au. Ma a agi atu le matagi ona to'ulu lea o lau lä'au i le 'ele'ele ma aga'i ina tütü na 'o ogälä'au i le leai o ni lau. O apu lätou 'ua na 'o le to'ulu ma palana'i i lalo o apu. Ona ö atu lea o kusi ma mämoe 'ua 'ai. A o'o i le pö ona ö ifo lea o 'Älope⁶³ 'ua 'a'ai ai. I le tasi afiafi 'ae lë i o'o lelei i le Kirisimasi, na to'ulu le sinö⁶⁴. Sä ufitia ai le tele o fale o le fa'atoaga ma le fanua 'ätoa, fa'apea ma le pämanu. O le fa'atoä va'ai lea o Wilbur i le sinö. Ina 'ua ao, ona alu lea o ia i ona lumäfale ma suasua lona isu i le sinö 'ua mäfiafia ona to'a i fafo ifo o lona li'o, ma ia taaloalo ai. 'Ae taunu'u loa Fern ma Avery. Na ö atu 'ilä'ua ma toso atu sa lä ta'avale fa'ase'e (sled). Na fa'ase'ese'e lëmü o lä'ua i le 'auala ma ö aga'i 'i le vaituloto 'ua mälö ma liuaisa 'ätoa i le mälülü o le 'ea.

" 'Ese le mänaia o le fa'ase'ese'e lëmü," tala a Avery.

" 'Ae sili atu lava 'iä te a'u le taimi na ma ti'eti'e ai ma Henry i le Ferris Wheel," tala a Fern. "Ina 'ua tü le Ferris Wheel, 'a'o ma i totonu o le nofoa 'pito i luga na tago Henry 'ua fa'aluelue le ma nofoa ma ma tilotilo atu i le lautele ma le 'umï o le nu'u. E föliga mai e tau maila ma maila le mamao."

⁶³'älope = fox (es)
⁶⁴sinö - snow ('aisa)

"Oka, oka e, o 'e mäfaufau lava i lenä mäsini läpotopoto," tala a Avery ma le fa'asä'ü o ona gutu. " 'Ua fia nei vaiaso talu ona 'uma le Mäta'aga, 'a'o lenä 'e te mäfaufau lava iai."

" 'Ou te mäfaufau lava 'i ai i taimi 'uma, " taia a Fern ma tafi 'ese le sinö 'ua pipi'i i ona taliga.

Ina 'ua 'uma le Aso Kirisimasi, sä alu i lalo le fua o le tau (thermometer) i le lo tikerï (degrees) i lalo o le sero (0°) i le mälülü tele o le tau. Sä liuaisa le tele o mea i le fa'atoaga 'ätoa. Sa mätele ina nonofo i totonu o le fale ia povi, vaganä ai nai taeao na susulu ai le lä, sä lätou ö atu i fafo ma le pä manu. Sä nonofo i totonu o le fale mämoe mo le puipuia o lätou mai le mälülü. A fia feinu lätou, ona lätou 'ai lea o le sinö e maua ai le suävai. Sä nonofo kusi i totonu o le fale ma sä alu atu Mr. Zuckerman ma fafaga 'ilätou i saga ma isi fugälä'au 'ese'ese.

"Fa'afetai tele, tele, tele!" a lätou tala e fai pe'ä va'ai atu 'ua 'avatu a lätou mea'ai.

Sä nofo fo'i i totonu o le fale ia Templeton i le vaitausaga mälülü. Ma e talu ai 'ua mälülü tele lona nofoaga i lalo tonu o le li'o o Wilbur, Sä alu ifo o ia 'ua fai lona nofoaga fou i tua o fa'aputugävao (bays). Sä ufiufi lelei e ia lona moega i ni fasinusipepa ma ni fasi'ie'ie, 'ätoa ma isi mea 'ua tia'i e tagata, 'ae tae atu e ia ma fa'aputu. Sä tümau ona asiasi fa'atolu o ia 'iä Wilbur i le aso i taimi tonu lava e taunu 'u ai mea'ai a Wilbur. Sä fa'ataunu'u fo'i e Wilbur lana molimau e tu'u le avanoa muamua 'iä Templeton e 'ai muamua ai, ona fa'atoä 'ai lea o ia i le mäona o le isumu. Mai i le so'ona 'ai o Templeton, 'ua telë ma telë ai o ia.

Ona fai atu lea o le mämoe mätua i le isumu e tusa ma lona tino i le telë, "E te ola 'umi pe'ä tätä i lalo lau ai."

"O ai e fia ola 'umi?" le tala a le isumu. "O a'u 'ou te ola mai lava i lo'u 'ai o mea'ai 'uma 'ou te maua. 'Ou te lë iloa ta'u atu lo'u fiafia i le tele o mea'ai a Wilbur i aso 'uma, fa'atolu i le aso." Ma milimili lona mänava, ma 'ata'ata lëmü i le mamoe, ma tolotolo atu i lona moega e moe.

I le vaitaimi mälülü, sä va'ava'ai e Wilbur le taga o fua o Charlotte, pei lava o sana fanau o iai i totonu. Na eli e ia se tama'i pu i le mäfiafia o taepovi ma tu'u 'i ai le taga e fa'amäfanafana lelei ai mai i le tau mälülü. I pö na matuä mälülü ai le 'ea na alu atu o ia ma täoto latalata i le taga ma mänava 'i ai e fa'aaogä ai lona 'ea mäfanafana e fa'amafanafana atili ai le taga ma fua o iai. 'Ua tonu 'iä te ia e pau lea o le mea pito i sili ona täua 'iä te ia i lö mea 'uma, 'ätoa ma lona ola. Sä onosa'i o ia i le 'uma o le tau mälulü (winter), 'ae fofoa mai nai tama'i apogäleveleve i le tau e toe fua ai lä'au (spring). 'Ese lava le fa'atumulia o le olaga pe'ä iai se mea o 'e nofo fa'atalitali 'i ai po'o lou nofo fa'atalitali i se mea e tupu. 'Ua 'uma le vaitausaga mälulü.

"Na 'ou fa'alogoina le tagi a lane i le asö," tala a mämoe mätua i le isi afiafi. "Fa'alogo! E tou te fa'alogo'ina, o lo'o fetägisi mai."

Na tü Wilbur ma le lë gaioi ma taufa'alogo le tagi a lane. Mai i le mea o iai le vaituloto, na sau ai le tagi a ni tama'i lane se tele, ai pe tau selau.

"Springtime!" tala a mämoe mätua. " 'Ua toe o'o mai le vaitausaga e fua mai ai lä'au." Ma sävali atu o ia aga'i i fafo ma le fale, 'ae mulimuli atu i ona tua le tama'i mämoe fou, fa'atoä ïtülä lona mätua.

'Ua liuvai le sinö ma te'a 'ese atu. Sä fa'atumulia vaitafe ma püpü o le fanua i vai o le sinö. Na alu ifo se iao ma tagitagi i luga o lä'au. Na ao le mea ma 'ua mälamalama le aso. I le taeao na soso'o ai, sä fa'aopoopo ni isi tama'i mämoe i le lafu mämoe. Sä nofo le kusi fäfine i luga ona fua se iva. Sä laulelei le lagi ma sä mäfanafana le tau ma le malü o le matagi, ma sä lelea 'ese toe apogäleveleve o Charlotte sä tautau i le pämanu.

Ina 'ua 'uma ona 'ai o le mea'ai taeao a Wilbur, na alu atu o ia ma tilotilo i lana taga. Sa lëai sona manatu o le taeao lea e fofoa ai tama'i apogäleveleve (spiders). 'A'o tütü o ia, na ia va'aia le gaioi o le mea i totonu o le taga. Na sosö atu o ia ma tilotilo, 'ae tolotolo mai i fafo le tama'i apogäleveleve (spider). 'Ese le la'ititi pei o le oneone le la'ititi. E lanu efuefu lona tino 'ae pa'epa'e le laina o tosi i ona lalo, mai lona ulu i lona si'usi'u. E lanu efuefu ma le enaena ona vae. Sä föliga lea tama'i apogäleveleve 'iä Charlotte.

Sä tepataula'i atu Wilbur i le amea 'ua tupu. 'Ae taalo atu 'i ai le tama'i apogäleveleve. Ona sosö atili atu lea o Wilbur i le taga ma tilotilo atü, o fetolofi mai i fafo isi tama'i apogäleveleve e lua ma taalo fa'atofä atu 'iä te ia. Soso'o lea ma tama'i apogäleveleve e tolu, soso'o ma le valu, ma le sefulu, 'ua fofoa mai le fanau a Charlotte.

Sä tatä le fatu o Wilbur ma 'ämata ona mänifi ona tino. Ona tamo'e solo lea o ia i totonu lava o lona pä, ma kiki lona moega o taepovi, oso i luga ma tua, ma fa'apa'ü i lalo i luma tonu lava o le fanau a Charlotte.

"Talofa!" lana tala.

Na fa'atalofa atu le tama'i apogäleveleve muamua, 'ae i le la'ititi o lona leo na lë lagona e Wilbur lana fa'atalofa.

"O a'u o le uö a lo 'outou tinä," lana tala. "O se fiafiaga tele 'iä te a'u lo 'outou taunu'u mai ma le manuia i le olaga nei. O a mai 'outou? O lelei mea 'uma?"

'Ae taalo atu tama'i vae o apogäleveleve 'iä Wilbur. Sä va'aia e Wilbur le fiafia o tama'i apogäleveleve 'iä te ia.

"E iai se mea 'ou te faia mo 'outou? E iai se mea tou te mana 'omia?"

'Ae na 'o le taalo fa'atofä atu lava o tama'i apogäleveleve. I le tele o pö ma aso na soso'o ai, sä fetolofi solo tama'i apogäleveleve i le pä 'ätoa ma taalo atu 'iä Wilbur. Sä fetolofi solo 'ilätou e fa'amäsani i lo lätou nofoaga fou. Sä ta'i sefululua le tele o tama'i apogäleveleve. 'Ua lë mafai e Wilbur ona faitau i le tele. 'Ae na iloa e ia 'ua taunu'u le to'atele o ni ana uö fou. Sä vave ona tutupu o tama'i apogäleveleve. E lë i 'umi ni aso, 'ae tetelë ni isi o apogäleveleve pei o ni mapu. Sä faia e lätou ni tama'i fa'amoega apogäleveleve (web) i tala ane o le taga na lätou iai.

Ona soso'o lea ma le taeao na sau ai Mr. Zuckerman ma tatala le faitoto'a i le itü i Matü o le pämanu. 'Ae agi malü mai le 'ea mäfanafana i totonu o le falemanu. Na fa'alogoina e tama'i apogäleveleve le 'ea mäfanafana. Ona a'e atu lea o le tama'i apogäleveleve e tasi i luga o le pä, ma ia faia se tülaga na te'i ai Wilbur. Na tü o ia i lona ulu 'ae fa'aü 'äga'i i le lagi lona si'usi'u ma le mea o iai ona filo, fa'asau i fafo ni tä'äigäfilo nini'i pei o le mänifinifi o le silika. Sä föliga 'iä Wilbur 'ua pei se päluni 'ua opeopea i le 'ea filo o le tama'i apogäleveleve. Na lelelelea ia filo i le 'agi malü o le mätagi. Ona tu'u 'ese lea o vae o le tama'i apogäleveleve mai le pä, 'ae täupe fa'aopeopea i le 'ea i ona filo ma alu 'ese atu ai i le itülagi o 'agi 'äga'i 'i ai le matagi.

"Tofä!" tala a tama'i apogäleveleve 'iä Wilbur ma ö i fafo o le faitoto'a ma ö 'ese atu i le vänimonimo i le fa'aopeopea i o lätou filo i si'usi'u.

"Fa'atali ea," le 'e'ë a Wilbur. "O fea tou te manatu tou te ö 'i ai?" 'Ae 'e'ë fua 'ua ia lë iloa atu le tama'i apogäleveleve na alu 'ese muamua. Ona fa'apea fo'i lea ona faia e le isi tama'i apogäleveleve ma le tele o isi tama'i apogäleveleve. E lë 'i 'umi 'ae fa'atumulia le 'ea i tama'i apogäleveleve 'ua opeopea ai i o lätou filo.

Sä lë iloa e Wilbur lana mea 'äfai. 'Ua föliga 'iä te ia o le'ä ö 'ese 'uma le fanau a Charlotte.

"Tamaiti, tamaiti e, toe fo'i mai," lana tauvala'au ma le leo tele.

"Tofä! tofä! tofä!" le tali a tama'i apogäleveleve ma ö 'ease i le 'agi malü o le matagi. Alu atu lea o se tasi o tama'i apogäleveleve 'ua talatalanoa muamua 'iä Wilbur ona fa'atoä alu 'ese ai fo'i lea o ia i le vänimonimo.

"O le taimi lenei e tatau ona mätou ö 'ese ai 'a'o 'agi mai le matagi mäfanafana" tala a le tama'i apogäleveleve na fai 'iä Wilbur. "O mätou o ni aeronauts⁶⁷ ma e ö atu i le lalolagi e lalaga ai ni o mätou apogäleveleve (web)."

"A'o fea o le lalolagi tou te ö 'i ai?" le fesili a Wilbur.

E mätou te ö i le mea lava e 'ave 'i ai mätou e le matagi. I le mauäluga po'o le mauälalo, i le latalata mai po'o le mamao atu, i le itü i Sasa'e po'o le itü i Sisifo, i Matü po'o Saute. E mätou te ö i le mea e alu 'i ai le matagi, ma e mätou te ö i taimi 'uma mätou te fia ö 'ese ai. O le olaga lava lenä o le apogäleveleve e fa'apenä ona fai."

"E tou te ö 'ese 'uma lava?" le fesili a Wilbur. "E lë tatau ona tou ö 'ese 'uma. 'Ou te nofo to'atasi ma le leäi o ni a'u uö. E lë i mana'omia e lo 'outou tinä lenä tülaga."

'Ae sä fa'atumulia pea le 'ea i tama'i apogäleveleve. Sä ö 'ese 'ilätou ma fa'atofä atu lava 'iä Wilbur, "Tofä, tofä, tofä." Ona tonu ai lea 'iä Wilbur e lë fia matamata atu o ö 'ese 'uma le fanau a Charlotte. I lona fa'anoanoa na fa'apa'ü o ia i le palapala ma tapuni ona mata. Na föliga 'iä te ia 'ua o'o mai le gata'aga o le lalolagi i le ö 'ese o le fanau a Charlotte 'ae nofo ia. Sä tagi le pua'a se'i o'o lava ina moe.

⁶⁷aeronauts = one that travels in an airship or balloon

I le toe ala o Wilbur, 'ua aoäuli le aso. Ona tilotilo atu lea o ia i le taga ma le mea sä tumu ai tama'i apogäleveleve, 'ua leai se apogäleveleve o totoe ai. Ona tilotilo atu lea o ia i le lagi, 'ua leai fo'i ni tama'i apogäleveleve o opeopea pe täupe mai ai i o lätou filo. Ona savali atu lea o ia ma le fa'anoanoa lava i le faitoto'a ma le mea sä mäsani ona iai o le apogäleveleve o Charlotte, 'ua tü i lalo tonu o lea tülaga ma mäfaufau 'iä Charlotte. 'Ae fa'alogoina loa e ia le tama'i leo.

"Salutations!"⁶⁸ le tala a le leo. "O lea 'ou te i luga mai o 'oe."

"Fa'apenä fo'i a'u," le tala a le isi tama'i leo.

"Fa'apenä fo'i a'u," le leo o le isi tama'i apogäleveleve. "E to'atolu mätou ia e nonofo. E mätou te fiafia lava mätou i lo mätou nofoaga i le pämanu lenei. E mätou te fiafia fo'i 'iä te 'oe."

Sä vave ona tilotilo atu o Wilbur i luga o le faitoto'a, o tu'u mai ai tama'i apogäleveleve e tolu, ma tama'i fa'amoega apogäleveleve fo'i e tolu 'ua 'uma lelei ona lalaga i luga tonu lava o le faitoto'a.

⁶⁸Salutations = Greeting or saluting (talofa)

"O lona uiga 'ua tonu 'iä te 'outou e tou te nonofo mau i le pämanu," le tala a Wilbur. "O lona uiga fo'i la e to'atolu ni a'u uö o totoe!"

"O lenä lava," le tala a tama'i apogäleveleve.

"O ai tou igoa, fa'amolemole?" le fesili a Wilbur ma le tete o lona leo i lona fiafia tele.

" 'Ou te ta'u atu lo'u igoa," tala a le tama'i apogäleveleve muamua, "pe'ä 'e ta'u mai pe 'aiseä 'e te tete ai?"

" 'Ou te tete i lo'u fiafia," le tala a Wilbur.

"O lo'u igoa lenä, Fiafia," le tala a le tama'i apogäleveleve muamua.

"O le ä le mata'itusi na 'ämata ai le igoa ogätotonu o lo'u tinä?" le fesili a le tama'i apogäleveleve lona lua.

"O le mata'itusi A," tala a Wilbur.

"O lo'u igoa o Aranea," le tala le tama'i apogäleveleve lona lua.

" 'Ae fa'afefea a'u?" le fesili a le tama'i apogäleveleve lona tolu. "E mafai one 'e piki'ina o se igoa faigofie mo a'u--se igoa e lë 'umï tele, toe lë faigatä ona ta'u, 'ae lë fa'avalevalea fo'i lona uiga?"

Sä mäfaufau Wilbur i se igoa.

"Neli? lana fautuaga.

"Lelei, 'ou te mana'o i le igoa lenä," le tala a le tama'i apogäleveleve lona tolu. "Vala'au mai a'u iä Neli." Ma fa'asaga atu lava o ia e lalaga lona apogäleveleve (web).

Sä fa'atumulia le agaga o Wilbur i le fiafia. Ona manatu ai lea o ia e tatau ona fai o sana lauga pu'upu'u o tusa ma le mea 'ua tupu, o se tülaga täua tele.

"Fiafia, Aranea ma Neli!" lana tala 'ämata. "O lo tätou 'äiga lenei i le pämanu ma e mätou te fa'atälofa atu ma isi manu ma le fiafia tele i lo 'outou fa'atasi mai. 'Ua filifilia e 'outou le tauäluga o le faitotoa o le pämanu e fai ma 'outou nofoaga ma 'ua fa'atäupe ai o 'outou fa'amoega apogäleveleve, lelei. 'Ou te fia ta'u atu 'iä te 'outou o a'u sä 'ou fa'amäoni tele i lo 'outou tinä. Ana lëai o ia 'ou te lë ola. O ia o se tinä atamai, lälelei ma le fa'amäoni se'i o'o lava i lona itülä mulimuli. E le mafai ona galo 'iä te a'u lo 'outou tinä. 'Iä te 'outou lana fanau, 'ou te tautö atu o a'u o sä 'outou uö se'i o'o lava i le fa'avavau."

" 'Ou te tautö atu fo'i," tala a Fiafia.

"Fa'apenä fo'i a'u," tala a Aranea.

"Fa'apenä fo'i a'u," tala a Neli, ma o le taimi tonu lea 'ua pipi'i ai se tama'i loi i lona apogäleveleve.

O se aso fiafia tele lea 'iä Wilbur. Ma sä tele ni aso fa'apea na soso'o ai.

I tausaga ma tausaga na soso'o ai, sä tümau le iai o uö a Wilbur i le pämanu. 'Ua tau lë alu atu Fern i le pämanu talu ai 'ua matua, ma 'ua lë fiafia o ia e fai amioga fa'atamaititi, 'ua matele ina 'amio fa'ateine matua. 'Ae sä nonofo pea lava le fanau a Charlotte i le pämanu, 'ätoa ma fanau a lätou fanau. O vaitausaga 'uma lava e toe fua ai lä'au, sä fananau mai ni tama'i apogäleveleve ma fesuisuia'i ai 'ilätou sä nonofo i luga tonu lava o le faitoto'a o le pämanu. A'o le to'atele lava o tama'i apogäleveleve sä ö 'ese i le 'ea, vaganä ai ë sä nonofo i le nofoaga tüai i le pämanu.

Sä lelei tele le tausiga a Mr. Zuckerman 'iä Wilbur, ma sä mäsani ona asiasi atu 'i ai o uö a le 'äiga ma isi lava tagata ina 'ua lätou fa'alogo i ona tala tau'ave ma le vavega. 'Ese le lelei ma le filëmü o le olaga i le pämanu. I le fesuisuia'i o le tau, e lë 'i äfäina ai le mänaia o le pämanu i le mäfaufau o Wilbur. E lë i galo fo'i 'iä te ia si ana uö o Charlotte. Ma e ui lava i lona alofa i le fanau a Charlotte ma fanau a lätou fanau, e lëai lava se isi o tamaiti na tutusa ma Charlotte i le agaga ma le fatu o Wilbur. 'Ese lava Charlotte lätou mai apogäleveleve 'uma. E lë au maua fo'i e ana fanau lona atamai ma lona iloa tusitusi. E na 'o Charlotte sä iai ia tülaga 'uma.