adapted
by Rioichy Johnny
illustrated by Donald L. Buchholz
TEACHER
Preparation For Reading:
1. Makkeei ekkeei kapas faan wóón flashcards
iká wóón ewe kokupang.
2. Eppietá ka apasa ngiingiin eew me eew ekkewe
kapas.
3. Ekkewe chóón sukuun repwe apasa ekkewe kapas
ka apasa ngiingiin.
4. Aweeweei eew me eew ekkewe kapas pwe repwe
sineei weeween.
5. Ekkewe semiriit repwe néúnéw ekkeei kapas
aa mak faan nón kapasattam.
a. rongorong f. taiker
b. urumwmot g. chúen
c. sáátá h. pwopwutááni
d. pwaang i. pwúpwpwuchéér
e. tattakir j. tútúnnap
6. Ekkewe chóón sukuun repwe nengeni ewe pworaus,
iwe ra makkeetiw ekkewe kapas rese sineei weeween iká ngiingiir.
7. Apasa ngeniir weeween iká pwan ngiingiin
ekkewe kapas.
8. Me mwan áán ekkewe chóón sukuun repwe annea
ewe pworaus, kopwe makketá itenapan ewe pworaus wóón ewe kokupang,
iwe ka eis iká meet aar ekieki epwe fis nón ewe pworaus.
Tomuo emén aten Tol. Nón eew kúnión, Tomuo
aa ópwu neun we sewi. Ewe aten Tol aa ópwu néún we sewi. Ii aa
kééri chienan kewe repwe feinnó reen ewe pwaang.
Chienan Tomuo kewe raa rongorong. Sione aa
sáátá wóón ewe chuuk. Piti me Noa raa pwan sáátá wóón ewe chuuk.
Maria aa akkoomw ne toonong nón ewe pwaang.
Noa aa apasa, "Úse kúnaei. Mei kiroch
nón eei pwaang." Piti aa apasa, "Meet sókkun urumwmwot
sipwe ááni?" Tomuo aa chék tattakir. "Áámi rnei mwochen
sipwe ááni eew urumwmwot?" ii aa eis. "Kiich mei toongeni
ááni urumwmwoten taiker." "Maria epwe ewe taiker,"
Maria aa takir. "Ewer, ngaang mei mwochen úpwe ewe taiker."
Tomuo aa mwochen pwopwutááni.
Ii aa apasa, "Peti, een kopwe ewe ónter."
Ekkewe semiriit raa pworaus usun ewe tútúnnáp.
Iir raa kut chéén irá me chéén fetin.
"Ekkeei chéén petewen epwe kan úfach,"
Maria aa apsa.
Iir ra mónnetá aar repwe ne urumwmwot.
Ewe taiker aa sá nge pwúpwpwúchéér.
Ewe taiker aa tupw nón ewe sár.
Ii aa soong. Ii aa núókkus.
Ewe taiker aa pwúchéér pwan pwúchéér.
Ewe taiker aa pwúchéér, "Epichieinó, epichieinó."
Ewe ónter aa kún sefáán.
Ii aan feinnó ngeni ewe sár.
Ii áá rnwochen ánisi ewe taiker.
Ewe ónter aa epichi ewe sár.
Ewe taiker aa pwan pwúchéér sefáán.
Ngaang úse pwaapwa. Ngaang úwa soong!
Ewe taiker aa mwoteri ewe ónter. "Iei
úpwe ne ocheek." Ewe ónter aa apasa, "Kose mwochen kosápw
ocheeiei. Ngaang úwa ánisuk." Ewe taiker aa kéúúnó. Ewe ónter
aa kaps ngeni ewe taiker.
Ewe taiker aa apasa, "Sipwe eisini únúmén
soukkapwúng.
Iir repwe úttút wóón.
Ewe ónter me ewe taiker raa feinnó neein ekkewe
irá.
Iir raa nó kútta ekkewe únúmén soukkapwúng.
Ekkewe únúmén soukkápwúng iir maan.
Ewe ónter aa apasa, "Aapw! Mei pwan wor
emén soukkapwúng."
Ewe taiker aa takir.
Ewe taiker aa apasa, "Sipwe kútta ewe
soukkapwúng.
Ngaang úpwe ne ocheek!"
Ewe ónter me ewe taiker raa pwan nó kútta ewe
pwan emén soukkapwúng.
Ewe soukkapwúng aa nómw wóón efóch irá. Ewe
soukkapwúng emén mwongki.
Noa aa pénúweni ewe mwongki. Ewe soukkapwúng
mwongki aa apasa.
"Ngaang úpwe fituk.
Ngaang úwa mwochen kúna ewe sár.
Iir meinisin raa feinnó reen ewe sár. Ewe taiker
aa apasa, "Nengeni, inaan ewe sár." Ewe mwongki aa apasa,
"Taiker, mwetenong nón enaan sár. Ngaang úwa mwochen katon."
Ewe taiker aa nengeni ewe mwongki. Ewe taiker aa toonong nón ewe
sár.
Ewe mwongki aa kékké, "Ónter, iei esapw
chúwan toongeni ocheek!"
Ewe ónter aa pwaapwa.
Ii aa apasa, "Taiker, iei kose chúwan
toongeni ocheei ei!"
Ewe mwongki aa apasa, "Emén ónter epwe
fókkun túmwúnééch."
Ewe taiker aa pwúchéér pwan pwúchéér.
Ewe ónter aa nó.
Tomuo a kékké, "Feittó meinisin." Kiich
sia ááni ewe urumwmwot. Iei sia wees. Nengeni Noa aa sá, "Tomuo
aa apasa." Ii aa takir. Ii emén mwongki aa súúnó. Maria aa
fiti Noa ne sá. Maria ese pwúpwpwúchéér. Ii aa takir. Iir meinisin
raa takir. Tomuo aa apasa, "Aa fókkun apwaapwa áách eei urumwmwot."
ACTIVITY ONE-DISCUSSION
Purpose:
Reen áán ewe sense epwe toongeni sineei iká ekkewe chóón sukuun
mei weeweeti ewe pworaus.
Procedure:
1. Sense epwe eis ekkei kapas eis faan.
2. Ekkewe chóón sukuun repwe pénúweni ekkewe kapas eis.
Questions:
1. Ifa itenapan ewe pworaus.
2. Ifa itan ewe áát aa ópwu ewe sewi?
3. Meet pwopwun áán ópwu ewe sewi?
4. Ifa itan ewe fénú ekkeei áát ra nómw wóón?
5. Ifa itan ewe urumwmwot raa ááni?
6. Ié we aa wiisen ewe ónter?
7. Pwan ifa itan ekkewe ekkóóch semiriit?
8. Ifa itan ekkewe áát, emén me emén ekkewe semiriit ra pwomwoni?
9. Ifa itan ekkewe únúmén soukkapwúng?
10. Iká pwe een emén ekkewe semiriit ra ááni ewe urumwmwot, menni
neiir ka saani kopwe pwomwoni?
11. Iká pwe een emén ekkewe soukkapwúng, meet kopwe fééri?
12. Ifa usun, ka saani eei pworaus? Meet pwopwun?
ACTIVITY TWO-ROLE PLAY
Purpose:
Reen áán epwe anapaanó áán ekkewe semiriit weeweeti eei pworaus,
pwan apwaapwaai ekkewe semiriit, iká reen áán ekkewe semiriit
repwe káé ewe urumwmwot, iwe raa toongeni ááni ugeni chieneer
kewe pwan ekkóóch nón ewe sukuun.
Procedures:
1. Ewe sense epwe amonnatá ne makkeei nón chéén taropwe meet anoon
emén me emén ekkewe semiriit (characters) nón ewe pworaus.
2. Fini nimmén ekkewe chóón sukuun repwe pwomwoni
iká fééri meet ekkewe semiriit raa fééri. Aweewe:
Sione: epwe ewe naion
Piti: epwe ewe ónter
Noa: epwe ewe mwongki
Maria: epwe ewe taiker
Tom: epwe ewe pear
3. Ngeni emén me emén ekkewe semiriit ekkewe
taropwe ka makkeei reen aar repwe sineei meet repwe apasa.
4. Ewe sense epwe Tomuo. Kopwe pwópwutááni
ne anneani ewe pworaus, iwe ekkewe semiriit repwaapw kapas iká
aa toori aar fansoun.
5. Aa ééch iká ekkewe semiriit meinisin nón
ewe ruumw repwe akkasiwin ne ááni ei urumwmwot.
ACTIVITY THREE: DRAWING
Purpose:
Reen áán epwe anapanó áán ekkewe semiriit káé nón peekin chúnga
iká pwisin makkeei ekis pworaus usun meeta kewe raa chúngani.
Procedures:
1. Awora ekkeei pisek reen aar repwe ááiá: crayon, drawing
paper, pencil, etc.
2. Ekkewe semiriit repwe pwisin finatá meet
repwe chúnganni nge epwe chék mettóóch mei nómw nón ewe pworaus.
3. Ekkewe semiriit repwe makkeei ekis pworaus
reen meeta kewe raa chúngaani.
4. Emén me emén ekkewe chóón sukuun epwe úútá
aa apworawusa iká meeta we aa chúngaani.
5. Ekkewe semiriit repwe atetteni aar kewe
chúnga reen meet aa fis akkoomw epwe akkomw (sequence of events).
Een kopwe nengeni iká mei pwúng ngeni meet kewe mei fis nón ewe
pworaus.
6. Aa ééch iká ekkewe chóón sukuun repwe fééri
eew bulletin board iká apacháátá nón ewe ruumw aar kewe
chúnga.